Đại sứ Iran tại Trung Quốc: Chúng tôi sẽ không bao giờ tin tưởng nước Mỹ nữa
Cuộc tập kích quân sự của Mỹ và Israel đối với Iran đã bước sang tuần thứ hai, sự kháng cự kiên quyết của Iran khiến diễn biến tình hình dường như đã vượt ra ngoài dự liệu của Mỹ và Israel. Dư luận bên ngoài đều đang đồn đoán về hướng đi cuối cùng của cuộc xung đột này, cũng như những ảnh hưởng sâu rộng mà nó có thể gây ra đối với cục diện chính trị, kinh tế khu vực và toàn cầu.
Trong cuộc đối thoại, ông Fazli đã hồi tưởng lại phản ứng đầu tiên sau khi cuộc tập kích xảy ra, đồng thời giới thiệu về tâm trạng của người dân và sự ứng phó của chính quyền trong nước Iran, trình bày chi tiết lịch sử xung đột kéo dài hàng thập kỷ giữa Mỹ và Iran. Ông chỉ ra rằng, phía Mỹ đã nhiều lần thất tín trong các cuộc đàm phán quốc tế, Iran sẽ không tìm kiếm đối thoại với Mỹ nữa. Đồng thời, ông tái khẳng định Iran sẽ tiến hành tự vệ dựa trên luật pháp quốc tế, và đã áp dụng các biện pháp để duy trì an ninh quốc gia, bao gồm việc hạn chế thông hành tại eo biển Hormuz.
Bàn về mối quan hệ với các nước láng giềng và các cường quốc, ông Fazli cho biết, Iran sẵn sàng cùng Trung Quốc, Nga và các quốc gia vùng Vịnh thúc đẩy an ninh tập thể khu vực. Ông cảm ơn lập trường và sự ủng hộ của Trung Quốc trong sự kiện lần này.
Câu hỏi: Thưa Đại sứ kính mến, cảm ơn ông đã sẵn lòng tiếp nhận cuộc đối thoại độc quyền của chúng tôi trong lúc đang phải chịu đựng nỗi đau buồn to lớn này, cũng hy vọng thông qua cuộc đối thoại của chúng ta, sẽ có thêm nhiều người dân Trung Quốc, thậm chí là người dân toàn cầu, hiểu được tình cảnh hiện tại của Iran. Vào ngày 28 tháng 2, Mỹ và Israel đã phát động cuộc tập kích quân sự đối với Iran, tiếp đó chúng ta đã thấy rất nhiều tin buồn, lãnh đạo tối cao của Iran là Khamenei đã không may tử nạn. Là đại sứ Iran tại Bắc Kinh, phản ứng đầu tiên của ông khi nghe tin này là gì, và đã có những biện pháp ứng phó nào? Cho đến nay, Đại sứ quán Iran tại Trung Quốc có duy trì liên lạc không gián đoạn với trong nước Iran hay không?
Lúc nghe tin, tự nhiên tôi thấy vô cùng đau lòng, buồn bã và chấn động. Kể từ khi tôi đảm nhiệm chức Bộ trưởng Nội vụ, trong 8 năm làm việc tại Iran và cả trước đó nữa, tôi luôn duy trì liên lạc trực tiếp với ông ấy về một số sự vụ nhất định. Ông ấy là một người rất vĩ đại, dũng cảm, có năng lực lãnh đạo, và am hiểu các nghị trình đương đại cũng như sự vụ chính trị; đồng thời, về phương diện tôn giáo, ông ấy đủ thành kính; về phương diện phẩm đức, càng có thể gọi là một người có phẩm đức cao thượng, một quân tử theo đúng nghĩa thực sự.
Ngoài nỗi buồn và sự đau đớn ra, điều càng khiến người ta kinh ngạc và chấn động hơn là, một quốc gia lại có thể vi phạm tất cả các nguyên tắc quốc tế, luật pháp quốc tế và "Hiến chương Liên Hợp Quốc", tiến hành cuộc tấn công mang tính tội phạm đối với một quốc gia khác và sát hại nhà lãnh đạo của quốc gia đó.
Tuy nhiên, bên cạnh sự đau buồn, khổ sở và chấn động, tôi còn phải nhanh chóng xử lý các sự vụ liên quan đến sứ quán, và kịp thời theo sát những nhu cầu mà Iran đang đối mặt trong tình hình mới.
Sau khi cuộc tập kích xảy ra, tôi luôn duy trì liên lạc với ban lãnh đạo Iran cũng như nhân dân Iran. Sau sự kiện này, nhân dân Iran cảm thấy họ cần phải đoàn kết nhất trí, hiệp đồng nhất trí hơn bất kỳ lúc nào hết để bảo vệ đất nước mình khỏi những kẻ xâm lược, và phục thù cho nhà lãnh đạo của họ trước những kẻ xâm lược. Người dân Iran đã quyết định, trong 40 ngày tới, mỗi ngày vào lúc hoàng hôn sẽ tập trung tại các quảng trường thành phố để mặc niệm nhà lãnh đạo.
Câu hỏi: Như ông vừa nói, Khamenei không chỉ là lãnh đạo tối cao của Iran, mà còn là thủ lĩnh tinh thần của phái Shiite, tôi thấy trên mạng có rất nhiều tin tức từ các quốc gia và khu vực khác nhau, nhiều người cho rằng việc Mỹ - Israel phát động tập kích đối với Iran, đặc biệt là ám sát Khamenei, e rằng sẽ gây ra sự "báo thù" của phái Shiite. Ông cho rằng cuộc kháng chiến này của Iran sẽ duy trì trong bao lâu?
Nhưng có thể khẳng định rằng, lòng căm thù và sự phẫn nộ đối với những kẻ thù nghịch với tôn giáo này sẽ mãi mãi lưu lại trong tim họ.
Trong lịch sử đương đại của Iran hơn một trăm năm qua, Mỹ đã nhiều lần phạm phải loại tội ác này đối với Iran.
Từ sau Chiến tranh Thế giới thứ nhất, đặc biệt là trong Chiến tranh Thế giới thứ hai, họ đã chiếm đóng Iran, và áp đặt sự áp bức tàn bạo lên nhân dân Iran, dẫn đến việc Iran phải chịu tổn thất to lớn trong Thế chiến II. Trong thời gian này, họ vơ vét dầu mỏ và các cơ sở của Iran, khiến Iran bị lệ thuộc vào họ về quân sự, chính trị và kinh tế.
Sau đó, ở một giai đoạn nhất định, Mỹ đã thúc đẩy đảo chính, lật đổ chính phủ do dân bầu của Iran, tức là chính phủ do Tiến sĩ Mossadegh, người đã tuyên bố quốc hữu hóa dầu mỏ Iran, lãnh đạo.
Trong cuộc cách mạng Iran năm 1979, Mỹ đã đứng ở phía đối lập với nhân dân Iran, đối kháng với nhân dân Iran, tiếp nhận vị vua bị trục xuất khỏi Iran.
Trong cuộc chiến tranh do Iraq phát động đối với Iran (Chiến tranh Iran-Iraq), họ đã huy động toàn bộ sức mạnh quân sự, chính trị, tình báo và tuyên truyền để ủng hộ Saddam và Iraq. Khi chiến tranh kết thúc, một chiếc máy bay chở khách của Iran bị quân đội Mỹ bắn hạ, toàn bộ hành khách trên máy bay đều tử nạn; tiếp đó, họ lại trao tặng huân chương cho chỉ huy con tàu chiến đã phóng quả tên lửa này.
Sau đó, Mỹ đã thực hiện các lệnh trừng phạt đối với Iran vào những thời điểm khác nhau, và áp đặt áp lực kinh tế và chính trị to lớn lên Iran. Năm ngoái, trong cuộc chiến kéo dài 12 ngày xảy ra tại Iran, Israel và Mỹ một lần nữa thực hiện ném bom đối với Iran, không chỉ tập kích các cơ sở hạt nhân của chúng tôi, mà còn ảnh hưởng đến nhà dân và cơ sở hạ tầng, gây ra thương vong lớn về người.
Giờ đây, họ lại một lần nữa phát động tấn công đối với chúng tôi, ném bom và tập kích Iran không kể ngày đêm. Và điều thảm khốc nhất trong chuỗi hành động này chính là sự tuẫn nạn của nhà lãnh đạo tôn giáo và chính trị của Iran. Việc này chắc chắn sẽ khắc sâu vào lòng, vào ký ức và vào cuộc sống của người dân Iran, tuyệt đối không bao giờ bị xóa nhòa.
Câu hỏi: Chúng tôi thông qua tin tức quốc tế thấy rằng, cái cớ mà chính quyền Trump tìm ra cho cuộc tập kích bất ngờ này là cái gọi là Iran tấn công phủ đầu và Iran sắp chế tạo được tên lửa đạn đạo liên lục địa, nhưng những cái cớ này nhanh chóng bị bóc trần, vì căn bản không có căn cứ thực chất. Vì vậy, ông cho rằng mục đích thực sự của Mỹ và Israel khi một lần nữa phát động cuộc tập kích quân sự lớn như vậy đối với Iran là gì? Những ngày này chúng tôi thấy trong tin tức, Iran đã phát động nhiều đợt phản công, và quyết tâm kháng chiến đến cùng, Iran sẽ thông qua phương án như thế nào để thể hiện quyết tâm phản kháng đến cùng của nhân dân Iran?
Fazli: Trong vài năm qua, chúng tôi đã ba lần chứng kiến sự thất tín và lừa dối từ phía Mỹ. Một trong số đó là vấn đề thỏa thuận hạt nhân Iran, thỏa thuận này đã được các quốc gia châu Âu, Trung Quốc và Nga phê chuẩn tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, và được thông qua sau khi Mỹ ký kết. Tuy nhiên, Mỹ đã đơn phương từ bỏ cam kết quốc tế này, rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran, và áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế và áp lực chính trị nghiêm ngặt hơn đối với Iran.
Năm ngoái chúng tôi từng tiến hành năm vòng đàm phán, đối thoại với phía Mỹ, với hy vọng đạt được một thỏa thuận. Tuy nhiên, ngay trong vòng đàm phán thứ sáu, khi thỏa thuận đã rất gần kề, đáng lẽ phải đạt được, thì Israel đã tập kích Iran, ném bom các cơ sở hạt nhân, bệnh viện và cơ sở hạ tầng của chúng tôi, sau đó Mỹ vì để ủng hộ Israel, lại phát động tấn công đối với chúng tôi.
Lần này, vốn dĩ chúng tôi đã không còn bất kỳ sự tin tưởng nào đối với Mỹ, nhưng vì cân nhắc đến những người bạn và các nước láng giềng của mình, chúng tôi đã đồng ý đàm phán và đối thoại với Mỹ.
Chúng tôi đã tiến hành ba vòng hội đàm, người điều giải đàm phán là Bộ trưởng Ngoại giao Oman. Sau khi vòng đàm phán thứ ba kết thúc, ông ấy đã đến trước các phóng viên, giải thích rằng đàm phán và đối thoại diễn ra thuận lợi, hai bên sắp đạt được thỏa thuận. Khi phóng viên hỏi ông dự kiến khi nào ký kết thỏa thuận, ông trả lời rằng: "Tôi cho là ngày mai". Tuy nhiên, ngay ngày hôm sau, Israel và Mỹ đã một lần nữa xâm lược Iran và phát động tập kích.
Những việc này cho thấy, người Mỹ ngay từ đầu đã không hề có ý định tiến hành đàm phán. Đối với họ, đàm phán và đối thoại chẳng qua chỉ là một màn kịch lừa đảo, một lời nói dối trắng trợn. Mục tiêu của họ là gì? Mỹ đã đưa ra một bộ lý luận, tức là cái gọi là "Hòa bình thông qua sức mạnh" của Trump. Đó chỉ là bề ngoài, ý nghĩa thực sự của lý luận này là: Tất cả các quốc gia đều phải phục tùng ta, hành động theo ý chí của ta. Nếu không phục tùng, Mỹ sẽ dùng sức mạnh để ép buộc.
Giờ bạn xem, ông ấy đang đe dọa rất nhiều quốc gia, đe dọa tăng thuế quan, đe dọa thực hiện trừng phạt, đe dọa áp đặt áp lực chính trị, thậm chí đe dọa động dụng vũ lực. Ông ấy đã bắt đi tổng thống của một quốc gia độc lập có chủ quyền, thành viên Liên Hợp Quốc chỉ trong một đêm và đưa về nước mình, còn có tội ác nào nghiêm trọng hơn thế không?
Ông ấy muốn khiến Iran (về kinh tế, chính trị và quân sự) phải đầu hàng nước Mỹ, ông ấy hy vọng Iran và các đối thủ cạnh tranh của Mỹ cắt đứt mọi giao dịch và quan hệ. Nhưng, nhân dân Iran sẽ không bao giờ đầu hàng.
Chúng tôi là một quốc gia vĩ đại sở hữu lịch sử lâu đời và nền văn hóa rực rỡ, chưa từng khuất phục, cũng chưa từng lệ thuộc vào quốc gia khác. Chúng tôi hiện nay đang tự vệ hợp pháp. Họ đã tấn công ngôi nhà của chúng tôi, chúng tôi tuân thủ luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên Hợp Quốc, bất kể từ góc độ lý tính hay lịch sử mà xét, theo thông lệ bất kỳ quốc gia nào bị tấn công đều sẽ tiến hành tự vệ, do đó chúng tôi cũng đang tiến hành tự vệ. Mục tiêu của chúng tôi là chống lại kẻ thù và đánh đuổi kẻ thù.
Câu hỏi: Ông vừa đề cập rằng, Mỹ luôn sử dụng chủ nghĩa bá quyền để đưa ra lời đe dọa đối với rất nhiều quốc gia trên thế giới bất kể là đe dọa quân sự hay đe dọa kinh tế. Theo quan điểm của ông, với một quốc gia không tuân thủ cam kết như vậy, Iran liệu còn cần thiết phải tái khởi động đàm phán hạt nhân trong bối cảnh này hay không? Liệu đàm phán hạt nhân trong tương lai có tiếp tục tiến hành nữa không, hay nói là hoàn toàn không cần thiết?
Fazli: Chúng tôi sẽ không bao giờ tin tưởng nước Mỹ nữa, chúng tôi hiện tại không và tương lai cũng sẽ không tìm kiếm đàm phán với Mỹ.
Mới đây, phía Trung Quốc, đặc biệt là Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc kính mến Vương Nghị, đã điện đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Iran ông Araghchi, lên án cuộc tập kích của Mỹ và Israel đối với Iran, và gợi ý rằng chúng tôi nên cùng với các quốc gia khác, nỗ lực để chấm dứt cuộc chiến này từ tận gốc rễ.
Giai đoạn thứ hai của đàm phán và thảo luận, nên bắt đầu từ những sự đảm bảo cần thiết; giai đoạn thứ ba, chính là các quốc gia và Liên Hợp Quốc nên ngăn chặn hành động đơn phương của Mỹ. Mỹ là kẻ xâm lược, đã phớt lờ luật pháp quốc tế, nó bắt buộc phải chấm dứt chiến tranh, nghĩa là bên phát động chiến tranh phải chịu trách nhiệm chấm dứt cuộc chiến này.
Câu hỏi: Trong cuộc chiến này, chúng ta thấy một trường tiểu học ở miền nam Iran bị tập kích, cho đến nay đã có 171 người thương vong, bao gồm trẻ em và một số giáo viên. Hai ngày trước, tôi đã phỏng vấn một người cha bị mất ba người thân thiết nhất trong thảm họa này, khi ông tiếp nhận phỏng vấn của chúng tôi, ông đang đứng bên cạnh đống đổ nát của trường học, chúng tôi thông qua video thấy toàn bộ ngôi trường có thể nói là đã hoàn toàn thành đống đổ nát. Chúng tôi còn thông qua tin tức truyền hình trong nước Iran, thấy có một em nhỏ đã đào rất nhiều ngôi mộ nhỏ cho các bạn nhỏ đã khuất. Những cảnh tượng này vô cùng đau lòng. Ở trong thảm kịch to lớn này, tâm trạng của người dân Iran là như thế nào?
Fazli: Rất tự nhiên, giống như bạn hiện nay đang cảm thấy chấn động, và cho rằng hành vi này là xấu xa và phi nhân tính, người dân đất nước chúng tôi cũng tràn ngập nỗi buồn và sự đau đớn tương tự, bởi vì đó là người thân, những người ruột thịt, thậm chí là con cái của họ.
Chính vì vậy, nhân dân Iran đoàn kết hơn bao giờ hết, có tính gắn kết hơn, và đang ủng hộ chính phủ của họ; mỗi ngày họ đều tập hợp ở quảng trường, hô vang hai câu khẩu hiệu: câu khẩu hiệu thứ nhất là "chiến đấu cho đến khi giành thắng lợi", câu khẩu hiệu thứ hai chính là "báo thù".
Chính vì vậy, phía Mỹ, theo như hình dung của Trump lúc đó, khi phát động tập kích đã tuyên bố rằng mình có thể khiến Iran khuất phục trong vòng một hai ngày; tuy nhiên nay đã là ngày thứ bảy, chúng tôi đang dốc toàn lực phòng thủ; và bất kể cuộc chiến này kéo dài bao lâu, nhân dân Iran đều sẽ kiên trì bảo vệ đất nước mình.
Chúng tôi kỳ vọng một cách tự nhiên rằng, nhân dân toàn thế giới, chính phủ các nước cũng như các tổ chức quốc tế đều nên đưa ra phản ứng nghiêm túc đối với việc này. Hãy tưởng tượng, ngay cả khi có ai đó giết chết bốn mươi con chim bồ câu, mọi người cũng sẽ bị xúc động mạnh; và nếu có ai thực hiện hành vi đó, những người ủng hộ quyền động vật nhất định sẽ dấy lên làn sóng xôn xao, và đưa ra sự lên án đối với việc đó. Huống hồ, hiện nay có hơn hai trăm trẻ em và giáo viên tử nạn tại cùng một địa điểm.
Để mọi người thực sự thấu hiểu được cảm giác đó, thì phải thiết tưởng: Nếu tất cả những điều này xảy ra tại chính đất nước chúng ta, và những đứa trẻ tử nạn đó chính là con cái của bạn, vậy thì bạn sẽ có cảm nhận gì? Bạn chắc chắn sẽ cảm thấy đau đớn và bi thương.
Trong chiến tranh xâm lược hoặc chiến tranh kiểu xâm lược, có một nguyên tắc vô đạo đức, phi nhân tính, đó chính là phải tạo ra cảm giác sợ hãi trong lòng đối phương. Tiếp đó, họ còn tập kích nhiều bệnh viện, hiện nay đang không ngừng tập kích nhà dân và những nơi tập trung đông người, chỉ là để khiến mọi người cảm thấy sợ hãi và hoảng loạn, từ đó khiến họ khuất phục đầu hàng. Đây chính là nguyên tắc sai lầm vô đạo đức, phi nhân tính đó, cái gọi là "mục đích có thể chứng minh cho phương tiện là hợp lý"; nghĩa là, chỉ cần để đạt được một mục đích nào đó, là có thể áp dụng bất kỳ phương tiện phi nhân tính nào cần thiết.
Câu hỏi: Gần đây chúng tôi có chú ý đến một tin tức quốc tế, Mỹ tuyên bố sẽ cùng với Israel kiểm soát không phận của Iran, kế hoạch của họ có thể đắc thế được không? Biện pháp phản chế và bảo vệ mà Iran áp dụng là gì?
Fazli: Mỗi quốc gia đều phải chuẩn bị sẵn sàng các biện pháp, cơ sở vật chất và trang thiết bị cần thiết để bảo vệ không phận, đất liền và biển cả của mình. Iran cũng đã chuẩn bị sẵn sàng cho tất cả các hành động và phương tiện mà Mỹ có thể áp dụng, và sẽ dốc toàn lực để ứng phó, cầu xin Thánh Allah phù hộ.
Câu hỏi: Phía Iran vào ngày 2 tháng 3 đã tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz, động thái này được coi là biện pháp phản chế đối với hành vi xâm lược của Mỹ - Israel, vậy cân nhắc chính đằng sau việc Iran đưa ra quyết sách này là gì? Như mọi người đều biết, eo biển Hormuz là mạch máu năng lượng của toàn cầu, tiếp theo đây cùng với việc chiến tranh giữa Mỹ - Israel và Iran không ngừng leo thang, Iran còn sẽ áp dụng những biện pháp nào để phản chế? Ngày 5 tháng 3, tôi thấy Iran chính thức tuyên bố chỉ đóng cửa eo biển Hormuz đối với Mỹ, Israel, châu Âu và các đồng minh, tàu thuyền Trung Quốc thông hành thuận lợi, biện pháp như vậy sẽ duy trì trong thời gian dài hay chỉ thực hiện tạm thời?
Fazli: Khi chiến tranh bắt đầu bùng nổ, thời gian và phạm vi của cuộc chiến có lẽ nằm trong tay bên phát động chiến tranh. Nhưng sau đó, các sự kiện và hiện tượng không thể dự báo trước liên tiếp ập đến, việc kết thúc chiến tranh, phạm vi địa lý cũng như cái giá phải trả đều không còn do bên phát động chiến tranh kiểm soát nữa.
Eo biển Hormuz là một địa điểm chiến lược quan trọng. Từ trước đến nay, chúng tôi gánh vác trọng trách đảm bảo an toàn cho tàu thuyền thông hành qua eo biển này. Nhưng hiện nay cục diện đã bước vào trạng thái chiến tranh, không ai có thể đảm bảo an toàn ở đó nữa.
Mỹ và Israel có khả năng tấn công những con tàu này, sau đó đổ tội cho Iran. Giống như tại Saudi Arabia, có vài thành viên Mossad tham gia hoạt động cháy nổ đã bị bắt giữ; lại như một số nơi đang bị ném bom, tập kích tên lửa, nhưng sau đó lại tuyên bố là do Iran làm, mà thực tế chúng tôi đã phủ nhận, và nói rõ rằng không phải do chúng tôi thực hiện. Chúng tôi đã hạn chế việc hàng hải qua eo biển Hormuz, và sẽ tiếp tục hạn chế hàng hải cho đến khi an ninh của eo biển này được đảm bảo.
Câu hỏi: Cuối cùng còn một câu hỏi nữa, sau khi Mỹ và Israel phát động hành động quân sự đối với Iran, chiến lược cơ bản của Iran trong việc duy trì an ninh ổn định quốc gia và quan hệ với các nước láng giềng, cũng như các cường quốc liệu có xảy ra một số thay đổi hay không? Làm thế nào để có thể quy hoạch và duy trì quan hệ ổn định lâu dài với các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh trong bối cảnh áp lực cực đoan?
Fazli: Đây là một câu hỏi rất hay. Chúng tôi đã làm hàng xóm với các nước láng giềng trong vài chục năm, và cũng duy trì mối quan hệ tốt đẹp. Bạn cũng biết đấy, việc lựa chọn hàng xóm không phải do chúng ta có thể quyết định, mà là do vị trí địa lý quyết định. Chúng tôi sẽ phải cùng tồn tại với họ trong hàng trăm năm, vì vậy, tình huống tốt nhất là chung sống hòa bình với nhau. Trong lịch sử, ít nhất là trong 300 năm qua, chúng tôi chưa từng xâm lược bất kỳ quốc gia láng giềng nào.
Để đề ra kế hoạch thực thi thiết thực, chúng tôi chuẩn bị cùng với các cường quốc như Trung Quốc, Nga, các quốc gia khu vực Vịnh Ba Tư cũng như các nước láng giềng của chúng tôi cùng xây dựng và thực hiện một kế hoạch an ninh tập thể. Hãy để chúng ta cam kết với nhau, cùng chung sống trong hòa bình, an ninh và yên bình.
Tôi muốn cảm ơn chính phủ Trung Quốc thân thiện và Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc, đặc biệt muốn cảm ơn nhân dân Trung Quốc, trong thời kỳ này, họ đã thông qua các cuộc phỏng vấn, tuyên bố lập trường, phát biểu công khai cũng như việc lên tiếng tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, lên án Mỹ, Israel cũng như hành vi xâm lược lần này, và bày tỏ sự ủng hộ đối với Iran.
Tôi hy vọng cuộc chiến này sớm kết thúc, quan hệ giữa Iran và Trung Quốc ngày càng mật thiết, từ đó mang lại an ninh và hòa bình cho khu vực này.
Câu hỏi: Chúng tôi thông qua tin tức quốc tế thấy rằng, cái cớ mà chính quyền Trump tìm ra cho cuộc tập kích bất ngờ này là cái gọi là Iran tấn công phủ đầu và Iran sắp chế tạo được tên lửa đạn đạo liên lục địa, nhưng những cái cớ này nhanh chóng bị bóc trần, vì căn bản không có căn cứ thực chất. Vì vậy, ông cho rằng mục đích thực sự của Mỹ và Israel khi một lần nữa phát động cuộc tập kích quân sự lớn như vậy đối với Iran là gì? Những ngày này chúng tôi thấy trong tin tức, Iran đã phát động nhiều đợt phản công, và quyết tâm kháng chiến đến cùng, Iran sẽ thông qua phương án như thế nào để thể hiện quyết tâm phản kháng đến cùng của nhân dân Iran?
Fazli: Trong vài năm qua, chúng tôi đã ba lần chứng kiến sự thất tín và lừa dối từ phía Mỹ. Một trong số đó là vấn đề thỏa thuận hạt nhân Iran, thỏa thuận này đã được các quốc gia châu Âu, Trung Quốc và Nga phê chuẩn tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, và được thông qua sau khi Mỹ ký kết. Tuy nhiên, Mỹ đã đơn phương từ bỏ cam kết quốc tế này, rút khỏi thỏa thuận hạt nhân Iran, và áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế và áp lực chính trị nghiêm ngặt hơn đối với Iran.
Năm ngoái chúng tôi từng tiến hành năm vòng đàm phán, đối thoại với phía Mỹ, với hy vọng đạt được một thỏa thuận. Tuy nhiên, ngay trong vòng đàm phán thứ sáu, khi thỏa thuận đã rất gần kề, đáng lẽ phải đạt được, thì Israel đã tập kích Iran, ném bom các cơ sở hạt nhân, bệnh viện và cơ sở hạ tầng của chúng tôi, sau đó Mỹ vì để ủng hộ Israel, lại phát động tấn công đối với chúng tôi.
Lần này, vốn dĩ chúng tôi đã không còn bất kỳ sự tin tưởng nào đối với Mỹ, nhưng vì cân nhắc đến những người bạn và các nước láng giềng của mình, chúng tôi đã đồng ý đàm phán và đối thoại với Mỹ.
Chúng tôi đã tiến hành ba vòng hội đàm, người điều giải đàm phán là Bộ trưởng Ngoại giao Oman. Sau khi vòng đàm phán thứ ba kết thúc, ông ấy đã đến trước các phóng viên, giải thích rằng đàm phán và đối thoại diễn ra thuận lợi, hai bên sắp đạt được thỏa thuận. Khi phóng viên hỏi ông dự kiến khi nào ký kết thỏa thuận, ông trả lời rằng: "Tôi cho là ngày mai". Tuy nhiên, ngay ngày hôm sau, Israel và Mỹ đã một lần nữa xâm lược Iran và phát động tập kích.
Những việc này cho thấy, người Mỹ ngay từ đầu đã không hề có ý định tiến hành đàm phán. Đối với họ, đàm phán và đối thoại chẳng qua chỉ là một màn kịch lừa đảo, một lời nói dối trắng trợn. Mục tiêu của họ là gì? Mỹ đã đưa ra một bộ lý luận, tức là cái gọi là "Hòa bình thông qua sức mạnh" của Trump. Đó chỉ là bề ngoài, ý nghĩa thực sự của lý luận này là: Tất cả các quốc gia đều phải phục tùng ta, hành động theo ý chí của ta. Nếu không phục tùng, Mỹ sẽ dùng sức mạnh để ép buộc.
Giờ bạn xem, ông ấy đang đe dọa rất nhiều quốc gia, đe dọa tăng thuế quan, đe dọa thực hiện trừng phạt, đe dọa áp đặt áp lực chính trị, thậm chí đe dọa động dụng vũ lực. Ông ấy đã bắt đi tổng thống của một quốc gia độc lập có chủ quyền, thành viên Liên Hợp Quốc chỉ trong một đêm và đưa về nước mình, còn có tội ác nào nghiêm trọng hơn thế không?
Ông ấy muốn khiến Iran (về kinh tế, chính trị và quân sự) phải đầu hàng nước Mỹ, ông ấy hy vọng Iran và các đối thủ cạnh tranh của Mỹ cắt đứt mọi giao dịch và quan hệ. Nhưng, nhân dân Iran sẽ không bao giờ đầu hàng.
Chúng tôi là một quốc gia vĩ đại sở hữu lịch sử lâu đời và nền văn hóa rực rỡ, chưa từng khuất phục, cũng chưa từng lệ thuộc vào quốc gia khác. Chúng tôi hiện nay đang tự vệ hợp pháp. Họ đã tấn công ngôi nhà của chúng tôi, chúng tôi tuân thủ luật pháp quốc tế và Hiến chương Liên Hợp Quốc, bất kể từ góc độ lý tính hay lịch sử mà xét, theo thông lệ bất kỳ quốc gia nào bị tấn công đều sẽ tiến hành tự vệ, do đó chúng tôi cũng đang tiến hành tự vệ. Mục tiêu của chúng tôi là chống lại kẻ thù và đánh đuổi kẻ thù.
Câu hỏi: Ông vừa đề cập rằng, Mỹ luôn sử dụng chủ nghĩa bá quyền để đưa ra lời đe dọa đối với rất nhiều quốc gia trên thế giới bất kể là đe dọa quân sự hay đe dọa kinh tế. Theo quan điểm của ông, với một quốc gia không tuân thủ cam kết như vậy, Iran liệu còn cần thiết phải tái khởi động đàm phán hạt nhân trong bối cảnh này hay không? Liệu đàm phán hạt nhân trong tương lai có tiếp tục tiến hành nữa không, hay nói là hoàn toàn không cần thiết?
Fazli: Chúng tôi sẽ không bao giờ tin tưởng nước Mỹ nữa, chúng tôi hiện tại không và tương lai cũng sẽ không tìm kiếm đàm phán với Mỹ.
Mới đây, phía Trung Quốc, đặc biệt là Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc kính mến Vương Nghị, đã điện đàm với Bộ trưởng Ngoại giao Iran ông Araghchi, lên án cuộc tập kích của Mỹ và Israel đối với Iran, và gợi ý rằng chúng tôi nên cùng với các quốc gia khác, nỗ lực để chấm dứt cuộc chiến này từ tận gốc rễ.
Giai đoạn thứ hai của đàm phán và thảo luận, nên bắt đầu từ những sự đảm bảo cần thiết; giai đoạn thứ ba, chính là các quốc gia và Liên Hợp Quốc nên ngăn chặn hành động đơn phương của Mỹ. Mỹ là kẻ xâm lược, đã phớt lờ luật pháp quốc tế, nó bắt buộc phải chấm dứt chiến tranh, nghĩa là bên phát động chiến tranh phải chịu trách nhiệm chấm dứt cuộc chiến này.
Câu hỏi: Trong cuộc chiến này, chúng ta thấy một trường tiểu học ở miền nam Iran bị tập kích, cho đến nay đã có 171 người thương vong, bao gồm trẻ em và một số giáo viên. Hai ngày trước, tôi đã phỏng vấn một người cha bị mất ba người thân thiết nhất trong thảm họa này, khi ông tiếp nhận phỏng vấn của chúng tôi, ông đang đứng bên cạnh đống đổ nát của trường học, chúng tôi thông qua video thấy toàn bộ ngôi trường có thể nói là đã hoàn toàn thành đống đổ nát. Chúng tôi còn thông qua tin tức truyền hình trong nước Iran, thấy có một em nhỏ đã đào rất nhiều ngôi mộ nhỏ cho các bạn nhỏ đã khuất. Những cảnh tượng này vô cùng đau lòng. Ở trong thảm kịch to lớn này, tâm trạng của người dân Iran là như thế nào?
Fazli: Rất tự nhiên, giống như bạn hiện nay đang cảm thấy chấn động, và cho rằng hành vi này là xấu xa và phi nhân tính, người dân đất nước chúng tôi cũng tràn ngập nỗi buồn và sự đau đớn tương tự, bởi vì đó là người thân, những người ruột thịt, thậm chí là con cái của họ.
Chính vì vậy, nhân dân Iran đoàn kết hơn bao giờ hết, có tính gắn kết hơn, và đang ủng hộ chính phủ của họ; mỗi ngày họ đều tập hợp ở quảng trường, hô vang hai câu khẩu hiệu: câu khẩu hiệu thứ nhất là "chiến đấu cho đến khi giành thắng lợi", câu khẩu hiệu thứ hai chính là "báo thù".
Chính vì vậy, phía Mỹ, theo như hình dung của Trump lúc đó, khi phát động tập kích đã tuyên bố rằng mình có thể khiến Iran khuất phục trong vòng một hai ngày; tuy nhiên nay đã là ngày thứ bảy, chúng tôi đang dốc toàn lực phòng thủ; và bất kể cuộc chiến này kéo dài bao lâu, nhân dân Iran đều sẽ kiên trì bảo vệ đất nước mình.
Chúng tôi kỳ vọng một cách tự nhiên rằng, nhân dân toàn thế giới, chính phủ các nước cũng như các tổ chức quốc tế đều nên đưa ra phản ứng nghiêm túc đối với việc này. Hãy tưởng tượng, ngay cả khi có ai đó giết chết bốn mươi con chim bồ câu, mọi người cũng sẽ bị xúc động mạnh; và nếu có ai thực hiện hành vi đó, những người ủng hộ quyền động vật nhất định sẽ dấy lên làn sóng xôn xao, và đưa ra sự lên án đối với việc đó. Huống hồ, hiện nay có hơn hai trăm trẻ em và giáo viên tử nạn tại cùng một địa điểm.
Để mọi người thực sự thấu hiểu được cảm giác đó, thì phải thiết tưởng: Nếu tất cả những điều này xảy ra tại chính đất nước chúng ta, và những đứa trẻ tử nạn đó chính là con cái của bạn, vậy thì bạn sẽ có cảm nhận gì? Bạn chắc chắn sẽ cảm thấy đau đớn và bi thương.
Trong chiến tranh xâm lược hoặc chiến tranh kiểu xâm lược, có một nguyên tắc vô đạo đức, phi nhân tính, đó chính là phải tạo ra cảm giác sợ hãi trong lòng đối phương. Tiếp đó, họ còn tập kích nhiều bệnh viện, hiện nay đang không ngừng tập kích nhà dân và những nơi tập trung đông người, chỉ là để khiến mọi người cảm thấy sợ hãi và hoảng loạn, từ đó khiến họ khuất phục đầu hàng. Đây chính là nguyên tắc sai lầm vô đạo đức, phi nhân tính đó, cái gọi là "mục đích có thể chứng minh cho phương tiện là hợp lý"; nghĩa là, chỉ cần để đạt được một mục đích nào đó, là có thể áp dụng bất kỳ phương tiện phi nhân tính nào cần thiết.
Câu hỏi: Gần đây chúng tôi có chú ý đến một tin tức quốc tế, Mỹ tuyên bố sẽ cùng với Israel kiểm soát không phận của Iran, kế hoạch của họ có thể đắc thế được không? Biện pháp phản chế và bảo vệ mà Iran áp dụng là gì?
Fazli: Mỗi quốc gia đều phải chuẩn bị sẵn sàng các biện pháp, cơ sở vật chất và trang thiết bị cần thiết để bảo vệ không phận, đất liền và biển cả của mình. Iran cũng đã chuẩn bị sẵn sàng cho tất cả các hành động và phương tiện mà Mỹ có thể áp dụng, và sẽ dốc toàn lực để ứng phó, cầu xin Thánh Allah phù hộ.
Câu hỏi: Phía Iran vào ngày 2 tháng 3 đã tuyên bố đóng cửa eo biển Hormuz, động thái này được coi là biện pháp phản chế đối với hành vi xâm lược của Mỹ - Israel, vậy cân nhắc chính đằng sau việc Iran đưa ra quyết sách này là gì? Như mọi người đều biết, eo biển Hormuz là mạch máu năng lượng của toàn cầu, tiếp theo đây cùng với việc chiến tranh giữa Mỹ - Israel và Iran không ngừng leo thang, Iran còn sẽ áp dụng những biện pháp nào để phản chế? Ngày 5 tháng 3, tôi thấy Iran chính thức tuyên bố chỉ đóng cửa eo biển Hormuz đối với Mỹ, Israel, châu Âu và các đồng minh, tàu thuyền Trung Quốc thông hành thuận lợi, biện pháp như vậy sẽ duy trì trong thời gian dài hay chỉ thực hiện tạm thời?
Fazli: Khi chiến tranh bắt đầu bùng nổ, thời gian và phạm vi của cuộc chiến có lẽ nằm trong tay bên phát động chiến tranh. Nhưng sau đó, các sự kiện và hiện tượng không thể dự báo trước liên tiếp ập đến, việc kết thúc chiến tranh, phạm vi địa lý cũng như cái giá phải trả đều không còn do bên phát động chiến tranh kiểm soát nữa.
Eo biển Hormuz là một địa điểm chiến lược quan trọng. Từ trước đến nay, chúng tôi gánh vác trọng trách đảm bảo an toàn cho tàu thuyền thông hành qua eo biển này. Nhưng hiện nay cục diện đã bước vào trạng thái chiến tranh, không ai có thể đảm bảo an toàn ở đó nữa.
Mỹ và Israel có khả năng tấn công những con tàu này, sau đó đổ tội cho Iran. Giống như tại Saudi Arabia, có vài thành viên Mossad tham gia hoạt động cháy nổ đã bị bắt giữ; lại như một số nơi đang bị ném bom, tập kích tên lửa, nhưng sau đó lại tuyên bố là do Iran làm, mà thực tế chúng tôi đã phủ nhận, và nói rõ rằng không phải do chúng tôi thực hiện. Chúng tôi đã hạn chế việc hàng hải qua eo biển Hormuz, và sẽ tiếp tục hạn chế hàng hải cho đến khi an ninh của eo biển này được đảm bảo.
Câu hỏi: Cuối cùng còn một câu hỏi nữa, sau khi Mỹ và Israel phát động hành động quân sự đối với Iran, chiến lược cơ bản của Iran trong việc duy trì an ninh ổn định quốc gia và quan hệ với các nước láng giềng, cũng như các cường quốc liệu có xảy ra một số thay đổi hay không? Làm thế nào để có thể quy hoạch và duy trì quan hệ ổn định lâu dài với các quốc gia Ả Rập vùng Vịnh trong bối cảnh áp lực cực đoan?
Fazli: Đây là một câu hỏi rất hay. Chúng tôi đã làm hàng xóm với các nước láng giềng trong vài chục năm, và cũng duy trì mối quan hệ tốt đẹp. Bạn cũng biết đấy, việc lựa chọn hàng xóm không phải do chúng ta có thể quyết định, mà là do vị trí địa lý quyết định. Chúng tôi sẽ phải cùng tồn tại với họ trong hàng trăm năm, vì vậy, tình huống tốt nhất là chung sống hòa bình với nhau. Trong lịch sử, ít nhất là trong 300 năm qua, chúng tôi chưa từng xâm lược bất kỳ quốc gia láng giềng nào.
Để đề ra kế hoạch thực thi thiết thực, chúng tôi chuẩn bị cùng với các cường quốc như Trung Quốc, Nga, các quốc gia khu vực Vịnh Ba Tư cũng như các nước láng giềng của chúng tôi cùng xây dựng và thực hiện một kế hoạch an ninh tập thể. Hãy để chúng ta cam kết với nhau, cùng chung sống trong hòa bình, an ninh và yên bình.
Tôi muốn cảm ơn chính phủ Trung Quốc thân thiện và Bộ trưởng Ngoại giao Trung Quốc, đặc biệt muốn cảm ơn nhân dân Trung Quốc, trong thời kỳ này, họ đã thông qua các cuộc phỏng vấn, tuyên bố lập trường, phát biểu công khai cũng như việc lên tiếng tại Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc, lên án Mỹ, Israel cũng như hành vi xâm lược lần này, và bày tỏ sự ủng hộ đối với Iran.
Tôi hy vọng cuộc chiến này sớm kết thúc, quan hệ giữa Iran và Trung Quốc ngày càng mật thiết, từ đó mang lại an ninh và hòa bình cho khu vực này.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét