Lương thị trưởng tại Pháp là bao nhiêu ?
RFI 15/03/2026 - Trong hai ngày 15 và 22/03/2026, cử tri Pháp được mời đi bầu ra gần 35.000 thị trưởng và hội đồng cấp xã. Tuy nhiên, thị trưởng và phó thị trưởng không phải là nhân viên của xã và do vậy, không nhận lương. Theo luật về chính quyền địa phương, họ được nhận một khoản phụ cấp từ khoảng vài trăm đến vài nghìn euro tùy theo quy mô của xã, thành phố.
Ảnh minh họa : Con đường màu xanh (Coulée verte) được khánh thành tại Nice, miền nam Pháp ngày 18/10/2025, phía sau là Bảo tàng Nghệ thuật đương đại (MAMAC). © Valery HACHE/AFP
Về lý thuyết, thị trưởng thực thi nhiệm kỳ của mình mà không được trả thù lao. Điều này được quy định rõ trong luật về chính quyền địa phương: "Việc giữ chức vụ ở cấp địa phương về nguyên tắc là không được trả lương".
Tuy nhiên, luật cũng nêu rõ, "để bù đắp các chi phí phát sinh từ chức vụ được bầu, cơ quan lập pháp đã công nhận quyền được nhận phụ cấp đối với một số quan chức địa phương được bầu", đặc biệt là đối với thị trưởng và phó thị trưởng.
Đây là lý do vì sao thị trưởng không có lương nhưng được nhận phụ cấp và số tiền phụ cấp được quy định chặt chẽ : do được trích ra từ ngân sách địa phương, khoản phụ cấp này phải được hội đồng xã biểu quyết. Mức phụ cấp này còn thay đổi tùy theo quy mô của từng địa phương.
Ở những địa phương có quá ít dân cư, ngân sách cũng rất hạn hẹp và thị trưởng phải chấp nhận mức thù lao thấp. Ví dụ, thị trưởng của một xã có chưa tới 500 dân được nhận tối đa 1.105 euro (trước thuế) mỗi tháng, tức khoảng 900 euro sau thuế. Có những địa phương, xã trưởng được trả mức thù lao khoảng 500 euro mỗi tháng.
Theo France Culture, hơn một nửa số thị trưởng của Pháp là những người đã nghỉ hưu, chiếm phần đông ở những vùng nông thôn, nơi có mức phụ cấp thấp không đủ để trang trải cuộc sống. Nhiều thị trưởng phải kiêm thêm một số công việc hay các chức vụ khác như ủy viên hội đồng tỉnh, ủy viên hội đồng thành phố hay hội đồng liên thành phố…, dẫn đến tình trạng ngày làm việc rất dài.
Tuy nhiên, cách biệt về mức phụ cấp tối đa cho phép giữa một thị trưởng xã nhỏ ít dân cư và một thành phố lớn đông đúc là rất lớn. Thị trưởng một địa phương có chưa tới 10 ngàn dân được nhận mức phụ cấp tối đa ở khoảng 2.000 euro sau thuế mỗi tháng. Số tiền này có thể tăng lên thành 3.000 euro cho những thành phố có 50 ngàn dân và khoảng 5.000 euro cho những xã nào có hơn 100 ngàn người. Tại Paris, Lyon hay Marseille, mức thù lao trách nhiệm có thể còn cao hơn rất nhiều. Trong khoảng từ 6.000 đến 7.000 euro cho chức vụ thị trưởng tại hai thành phố lớn Lyon và Marseille, và hơn 7.000 euro sau thuế cho đô trưởng Paris.
France Culture lưu ý rằng khoản phụ cấp này phải chịu thuế thu nhập nhưng người nhận cũng được hưởng khoản khấu trừ thuế. Ngoài ra còn có những ưu đãi dành cho một số loại hình đô thị nhất định. Ví dụ, tại các thị trấn du lịch hoặc các trung tâm hành chính cấp huyện, phụ cấp trả cho thị trưởng được tăng lên do khối lượng công việc cao hơn.
Đối với phó thị trưởng, họ nhận được khoản phụ cấp thấp hơn, từ 25% đến 50% so với thị trưởng. Cuối cùng, đối với những người giữ nhiều chức vụ, tổng thu nhập của họ được giới hạn. Họ không thể nhận được nhiều hơn 8.900 euro tổng cộng mỗi tháng, hoặc hơn 7.000 euro đã trừ thuế mỗi tháng.
Về lý thuyết, thị trưởng thực thi nhiệm kỳ của mình mà không được trả thù lao. Điều này được quy định rõ trong luật về chính quyền địa phương: "Việc giữ chức vụ ở cấp địa phương về nguyên tắc là không được trả lương".
Tuy nhiên, luật cũng nêu rõ, "để bù đắp các chi phí phát sinh từ chức vụ được bầu, cơ quan lập pháp đã công nhận quyền được nhận phụ cấp đối với một số quan chức địa phương được bầu", đặc biệt là đối với thị trưởng và phó thị trưởng.
Đây là lý do vì sao thị trưởng không có lương nhưng được nhận phụ cấp và số tiền phụ cấp được quy định chặt chẽ : do được trích ra từ ngân sách địa phương, khoản phụ cấp này phải được hội đồng xã biểu quyết. Mức phụ cấp này còn thay đổi tùy theo quy mô của từng địa phương.
Ở những địa phương có quá ít dân cư, ngân sách cũng rất hạn hẹp và thị trưởng phải chấp nhận mức thù lao thấp. Ví dụ, thị trưởng của một xã có chưa tới 500 dân được nhận tối đa 1.105 euro (trước thuế) mỗi tháng, tức khoảng 900 euro sau thuế. Có những địa phương, xã trưởng được trả mức thù lao khoảng 500 euro mỗi tháng.
Theo France Culture, hơn một nửa số thị trưởng của Pháp là những người đã nghỉ hưu, chiếm phần đông ở những vùng nông thôn, nơi có mức phụ cấp thấp không đủ để trang trải cuộc sống. Nhiều thị trưởng phải kiêm thêm một số công việc hay các chức vụ khác như ủy viên hội đồng tỉnh, ủy viên hội đồng thành phố hay hội đồng liên thành phố…, dẫn đến tình trạng ngày làm việc rất dài.
Tuy nhiên, cách biệt về mức phụ cấp tối đa cho phép giữa một thị trưởng xã nhỏ ít dân cư và một thành phố lớn đông đúc là rất lớn. Thị trưởng một địa phương có chưa tới 10 ngàn dân được nhận mức phụ cấp tối đa ở khoảng 2.000 euro sau thuế mỗi tháng. Số tiền này có thể tăng lên thành 3.000 euro cho những thành phố có 50 ngàn dân và khoảng 5.000 euro cho những xã nào có hơn 100 ngàn người. Tại Paris, Lyon hay Marseille, mức thù lao trách nhiệm có thể còn cao hơn rất nhiều. Trong khoảng từ 6.000 đến 7.000 euro cho chức vụ thị trưởng tại hai thành phố lớn Lyon và Marseille, và hơn 7.000 euro sau thuế cho đô trưởng Paris.
France Culture lưu ý rằng khoản phụ cấp này phải chịu thuế thu nhập nhưng người nhận cũng được hưởng khoản khấu trừ thuế. Ngoài ra còn có những ưu đãi dành cho một số loại hình đô thị nhất định. Ví dụ, tại các thị trấn du lịch hoặc các trung tâm hành chính cấp huyện, phụ cấp trả cho thị trưởng được tăng lên do khối lượng công việc cao hơn.
Đối với phó thị trưởng, họ nhận được khoản phụ cấp thấp hơn, từ 25% đến 50% so với thị trưởng. Cuối cùng, đối với những người giữ nhiều chức vụ, tổng thu nhập của họ được giới hạn. Họ không thể nhận được nhiều hơn 8.900 euro tổng cộng mỗi tháng, hoặc hơn 7.000 euro đã trừ thuế mỗi tháng.
Ở Pháp, thị trưởng thường không phải nghề toàn thời gian
Ở phần lớn các xã nhỏ, chức thị trưởng thực chất là một chức vụ dân cử bán thời gian. Pháp có khoảng 35.000 xã (commune), cực kỳ nhiều so với dân số. Trong số đó hơn 70% xã có dưới 1.000 dân, nhiều xã chỉ vài trăm dân. Trong các xã như vậy: công việc hành chính không nhiều, chính quyền xã chỉ có vài nhân viên.
Vì vậy thị trưởng thường có nghề chính khác và làm thị trưởng ngoài giờ.
Ví dụ họ làm nông dân, giáo viên, bác sĩ, chủ doanh nghiệp nhỏ.
Ở phần lớn các xã nhỏ, chức thị trưởng thực chất là một chức vụ dân cử bán thời gian. Pháp có khoảng 35.000 xã (commune), cực kỳ nhiều so với dân số. Trong số đó hơn 70% xã có dưới 1.000 dân, nhiều xã chỉ vài trăm dân. Trong các xã như vậy: công việc hành chính không nhiều, chính quyền xã chỉ có vài nhân viên.
Vì vậy thị trưởng thường có nghề chính khác và làm thị trưởng ngoài giờ.
Ví dụ họ làm nông dân, giáo viên, bác sĩ, chủ doanh nghiệp nhỏ.
Rất nhiều thị trưởng là người đã nghỉ hưu: hơn một nửa thị trưởng Pháp là người nghỉ hưu. Họ sống bằng lương hưu, tài sản riêng. Khoản phụ cấp thị trưởng chỉ là tiền bù chi phí hoặc một khoản tượng trưng.
Ở các xã nông thôn, làm thị trưởng thường được xem là phục vụ cộng đồng hơn là nghề nghiệp.
Ở các xã nông thôn, làm thị trưởng thường được xem là phục vụ cộng đồng hơn là nghề nghiệp.
Pháp cho phép kiêm nhiệm một số chức vụ dân cử (dù đã hạn chế nhiều). Ví dụ một người có thể đồng thời là thị trưởng xã, thành viên hội đồng tỉnh, thành viên hội đồng liên đô thị. Nhưng luật quy định trần thu nhập khoảng 8.900€ trước thuế mỗi tháng.
Lý do sâu xa: truyền thống chính trị của Pháp
Từ thời Napoleon Bonaparte, Pháp tổ chức đất nước thành rất nhiều commune nhỏ. Điều này tạo ra chính quyền địa phương gần dân và rất nhiều vị trí thị trưởng.
Nhưng ngân sách của các xã nhỏ rất hạn chế nên thị trưởng không thể được trả lương cao.
--------------
Les maires et leurs adjoints ne sont pas des employés communaux et ne touchent pas de salaire. Comme le prévoit le code des collectivités locales, ils perçoivent une indemnité variable selon la taille de leur commune : entre quelques centaines et plusieurs milliers d'euros.
En théorie, le maire exerce son mandat sans être rémunéré. C'est écrit en toutes lettres dans le code des collectivités locales. "L'exercice d'un mandat local est par principe gratuit". "Toutefois", est-il précisé, "pour tenir compte des dépenses résultant des fonctions électives, le législateur a reconnu le droit à certains élus locaux de percevoir une indemnité." Et notamment aux maires et à leurs adjoints.
C'est la raison pour laquelle, donc, le maire ne touche pas un salaire mais une indemnité dont le montant est très encadré et qui varie en fonction de la taille de la commune. Par exemple, le maire d'une commune de moins de 500 habitants perçoit au maximum 1105 euros bruts par mois. Ce qui fait environ 900 euros nets d'impôts.
Cette indemnité doit être votée par le conseil municipal et elle est prélevée sur le budget de la commune. Mais comme ce budget, dans les petites communes, n'est pas très important, le maire doit bien souvent se contenter d'une indemnité plus faible. Elle est par exemple de 500 euros pour le maire de la commune de Ceffonds, dans la Haute-Marne. Ou encore de 600 euros par mois pour le maire de Lavoncourt, en Haute-Saône, Jean-Paul Carteret, qui est également président par intérim de l'association des Maires Ruraux de France (AMF) :
- J'ai toujours laissé un tiers environ de ce à quoi j'ai droit. Je suis con parce qu'on se plaint qu'on n'a pas assez, et puis finalement on en laisse à la commune...
- Cette indemnité ne vous permet pas de vivre ?
- Sûrement pas ! Vous allez où avec 1 800 euros par trimestre ?!!
- Vous avez d'autres revenus ?
- Je suis retraité !
(Jean-Paul Carteret, 31 ans de mandat à Lavoncourt)
Comme Jean-Paul Carteret, plus de la moitié des maires en France sont retraités. C'est particulièrement le cas dans les communes rurales où la faible rémunération allouée par le conseil municipal ne leur permet pas de vivre. D'autres maires cumulent leur fonction avec un emploi, ce qui occasionne bien souvent pour eux des journées à rallonge. Et d'autres encore cumulent leur mandat municipal avec d'autres mandats, conseiller départemental, conseiller général ou conseiller intercommunal.
Pour les communes plus importantes, l'indemnité est plus élevée
L'indemnité maximum autorisée augmente avec la taille de la commune. Le maire d'une commune de moins de 10 000 habitants perçoit au maximum 2 000 euros nets, environ, par mois. On passe à 3 000 euros pour les villes de 50 000 habitants, et à 5 000 euros pour les villes de plus de 100 000. À Paris, Lyon et Marseille, c'est un peu plus élevé encore. Entre 6 000 et 7 000 euros pour Lyon et Marseille et plus de 7 000 euros nets d'impôt pour le maire de Paris.
Il faut encore préciser que cette indemnité est soumise à l'impôt sur le revenu mais aussi qu'elle donne droit à un abattement fiscal. Il y a aussi des avantages pour certaines catégories de communes. Dans les communes touristiques, par exemple, ou dans les chefs-lieux, les indemnités versées au maire sont majorées en raison du surcroît d'activité.
Concernant les adjoints au maire, ils perçoivent une indemnité réduite, comprise entre 25 et 50% du montant que touche le premier magistrat. Enfin, pour les cumulards qui exercent plusieurs mandats, le cumul de leur rémunération est plafonné. Ils ne peuvent pas percevoir plus de 8 900 euros bruts mensuels, soit un peu plus de 7 000 euros nets par mois.
https://www.radiofrance.fr/franceculture/podcasts/le-journal-de-l-eco/combien-gagnent-les-maires-4343100
https://www.rfi.fr/vi/pháp/20260315-lương-thị-trưởng-tại-pháp-là-bao-nhiêu
En théorie, le maire exerce son mandat sans être rémunéré. C'est écrit en toutes lettres dans le code des collectivités locales. "L'exercice d'un mandat local est par principe gratuit". "Toutefois", est-il précisé, "pour tenir compte des dépenses résultant des fonctions électives, le législateur a reconnu le droit à certains élus locaux de percevoir une indemnité." Et notamment aux maires et à leurs adjoints.
C'est la raison pour laquelle, donc, le maire ne touche pas un salaire mais une indemnité dont le montant est très encadré et qui varie en fonction de la taille de la commune. Par exemple, le maire d'une commune de moins de 500 habitants perçoit au maximum 1105 euros bruts par mois. Ce qui fait environ 900 euros nets d'impôts.
Cette indemnité doit être votée par le conseil municipal et elle est prélevée sur le budget de la commune. Mais comme ce budget, dans les petites communes, n'est pas très important, le maire doit bien souvent se contenter d'une indemnité plus faible. Elle est par exemple de 500 euros pour le maire de la commune de Ceffonds, dans la Haute-Marne. Ou encore de 600 euros par mois pour le maire de Lavoncourt, en Haute-Saône, Jean-Paul Carteret, qui est également président par intérim de l'association des Maires Ruraux de France (AMF) :
- J'ai toujours laissé un tiers environ de ce à quoi j'ai droit. Je suis con parce qu'on se plaint qu'on n'a pas assez, et puis finalement on en laisse à la commune...
- Cette indemnité ne vous permet pas de vivre ?
- Sûrement pas ! Vous allez où avec 1 800 euros par trimestre ?!!
- Vous avez d'autres revenus ?
- Je suis retraité !
(Jean-Paul Carteret, 31 ans de mandat à Lavoncourt)
Comme Jean-Paul Carteret, plus de la moitié des maires en France sont retraités. C'est particulièrement le cas dans les communes rurales où la faible rémunération allouée par le conseil municipal ne leur permet pas de vivre. D'autres maires cumulent leur fonction avec un emploi, ce qui occasionne bien souvent pour eux des journées à rallonge. Et d'autres encore cumulent leur mandat municipal avec d'autres mandats, conseiller départemental, conseiller général ou conseiller intercommunal.
Pour les communes plus importantes, l'indemnité est plus élevée
L'indemnité maximum autorisée augmente avec la taille de la commune. Le maire d'une commune de moins de 10 000 habitants perçoit au maximum 2 000 euros nets, environ, par mois. On passe à 3 000 euros pour les villes de 50 000 habitants, et à 5 000 euros pour les villes de plus de 100 000. À Paris, Lyon et Marseille, c'est un peu plus élevé encore. Entre 6 000 et 7 000 euros pour Lyon et Marseille et plus de 7 000 euros nets d'impôt pour le maire de Paris.
Il faut encore préciser que cette indemnité est soumise à l'impôt sur le revenu mais aussi qu'elle donne droit à un abattement fiscal. Il y a aussi des avantages pour certaines catégories de communes. Dans les communes touristiques, par exemple, ou dans les chefs-lieux, les indemnités versées au maire sont majorées en raison du surcroît d'activité.
Concernant les adjoints au maire, ils perçoivent une indemnité réduite, comprise entre 25 et 50% du montant que touche le premier magistrat. Enfin, pour les cumulards qui exercent plusieurs mandats, le cumul de leur rémunération est plafonné. Ils ne peuvent pas percevoir plus de 8 900 euros bruts mensuels, soit un peu plus de 7 000 euros nets par mois.
https://www.radiofrance.fr/franceculture/podcasts/le-journal-de-l-eco/combien-gagnent-les-maires-4343100
https://www.rfi.fr/vi/pháp/20260315-lương-thị-trưởng-tại-pháp-là-bao-nhiêu
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét