DÂN SỐ: NHÌN TỪ MỘT BUỔI BẢO VỆ LUẬN ÁN TIẾN SĨ

Bây giờ không dám lấy ảnh trên báo giấy báo mạng làm minh họa thì đành lấy ảnh cỏ cây hoa lá chim thú và bản thân mình để minh họa vậy. Không biết thế giới có nước nào như nước mình bây giờ không ? Bài dưới đây của mình, không phải copy - paste nhé. Bạn nào thích lấy thì cứ lấy tự do, mình không giữ bản quyền.

DÂN SỐ VÀ VẬN MỆNH QUỐC GIA: NHÌN TỪ MỘT BUỔI BẢO VỆ LUẬN ÁN TIẾN SĨ

1. Từ một buổi thảo luận học thuật

Chiều nay, tôi đến dự buổi bảo vệ luận án tiến sĩ của một đồng nghiệp cùng bộ môn. Đề tài luận án của anh bàn về ảnh hưởng của giáo dục tới sức khỏe người cao tuổi - một chủ đề mang tính thời sự sâu sắc trong bối cảnh Việt Nam đang bước vào giai đoạn già hóa dân số với tốc độ thuộc hàng nhanh nhất thế giới. Trong phần thảo luận, bên cạnh những tranh luận học thuật về các nhân tố ảnh hưởng tới sức khỏe và chất lượng dân số, vấn đề tỷ lệ sinh thấp và tăng trưởng dân số chậm lại cũng nổi lên như một mối bận tâm chung của hội đồng chấm và những người tham dự.

Đành rằng chất lượng dân số - được đo bằng giáo dục, sức khỏe, kỹ năng - đóng vai trò quyết định tới tăng trưởng kinh tế và sự phồn vinh của một quốc gia, nhưng số lượng dân số cũng quan trọng không kém. Một đất nước dù có dân trí cao đến đâu, nếu thiếu đi một quy mô dân số đủ lớn, cũng khó lòng trụ vững trước những biến động của thời cuộc. Nhất là khi nhìn sang phương Bắc, nơi có một Trung Quốc với hơn 1,4 tỷ dân, và nhìn lại lịch sử nghìn năm Bắc thuộc của dân tộc, bài học về quy mô dân số chưa bao giờ cũ.

Tuyên bố không giữ bản quyền với mọi bài viết và bình luận của cá nhân tôi

Tuyên bố không giữ bản quyền với mọi bài viết và bình luận của cá nhân tôi

Thông báo: "Tôi, Lê Việt Đức, chủ trang Facebook này, tuyên bố từ bỏ quyền sở hữu tài sản và quyền đòi hỏi bản quyền đối với mọi bài viết, trạng thái và bình luận của cá nhân tôi trên trang này"; "Tuyên bố này chỉ áp dụng cho các bài viết và bình luận của chính tôi, không liên quan các bài viết và bình luận của người khác được tôi chia sẻ. 

Kể từ hôm nay, ngày 1/7/2026, Nghị định 174/2026/NĐ-CP của Chính phủ chính thức có hiệu lực, quy định mức phạt từ 20 đến 30 triệu đồng đối với hành vi lợi dụng mạng xã hội để cung cấp, chia sẻ tác phẩm báo chí mà không được sự đồng ý của chủ thể quyền sở hữu trí tuệ.

Tại sao người châu Âu cãi nhau nảy lửa vì chuyện lắp điều hòa?

Tại sao người châu Âu cãi nhau nảy lửa vì chuyện lắp điều hòa?

Gần đây, sóng nhiệt đã quét qua nhiều quốc gia châu Âu, các nước như Pháp, Tây Ban Nha, Đức đều phải đối mặt với thời tiết nắng nóng cực đoan. Ngày 28/6 theo giờ địa phương, Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế Thế giới Tedros Adhanom Ghebreyesus đã đăng trên mạng xã hội cho biết, kể từ ngày 21/6, châu Âu đã ghi nhận hơn 1.300 trường hợp tử vong vượt mức liên quan đến nắng nóng.

Nhưng trong thời tiết oi bức này, châu Âu lại nổ ra những cuộc tranh cãi gay gắt xung quanh việc có nên lắp điều hòa hay không. Những người phản đối việc lắp điều hòa cho rằng động thái này sẽ làm trầm trọng thêm biến đổi khí hậu và "phá hoại môi trường". Trong khi đó, những người ủng hộ việc lắp điều hòa lại cho rằng nắng nóng đã đe dọa đến sức khỏe của người châu Âu, cần phải phổ biến điều hòa để đối phó với sóng nhiệt.

Tại sao càng nhiều tuổi tôi càng có ít bạn?

Tại sao càng nhiều tuổi tôi càng có ít bạn?

Hai hôm nay lại có hiện tượng nhiều bạn fb nhắn tin, gọi điện qua fb cho tôi. Tôi đã nhiều lần viết lên đây là tôi không đọc nhắn tin, không nghe điện, mong các bạn thông cảm. Điều này xuất phát từ quan niệm sống từ khi bước chân sang tuổi gần xế chiều của tôi.

Tôi quan sát thấy có một nghịch lý thú vị trong quy luật giao tiếp của con người: Khi chúng ta còn trẻ, chúng ta luôn khao khát mở rộng vòng tròn quan hệ, coi số lượng bạn bè là thước đo đánh giá sự thành công và uy tín xã hội, giống như mỗi bài đưa lên fb được rất nhiều người like là thước đo của hạnh phúc. Thế nhưng, khi bước qua ngưỡng cửa trung niên, đặc biệt là ở những người đàn ông từng trải, họ lại chủ động thu hẹp vòng tròn ấy, thậm chí chấp nhận trạng thái "ít bạn" như một lẽ đương nhiên. Tôi thấy mình cũng không khác gì họ.

Công viên Thống Nhất đã trở lại nguyên hình: Bài học về thẩm mỹ đô thị

Công viên Thống Nhất đã trở lại nguyên hình: Bài học về thẩm mỹ đô thị

Một bạn đọc vừa đăng tấm ảnh tháo dỡ lớp vỏ màu đỏ phủ kín các cột và mái ở cửa ra vào Công viên Thống Nhất lên FB này của tôi, kèm theo mấy dòng: "Hình như dỡ bỏ rồi chú ạ". Cám ơn bạn rất nhiều. Nhìn ảnh thấy cảnh tượng xe cần cẩu và công nhân đang tháo dỡ những tấm panel đỏ để lộ ra kết cấu bê tông nguyên bản, tôi cũng tin là như thế.

Câu chuyện về chiếc cổng "màu đỏ chói" của Công viên Thống Nhất bị dư luận phản ứng và nhanh chóng được tháo dỡ không chỉ là câu chuyện của một chiếc cổng chào. Đó là một lát cắt điển hình phản ánh tư duy quản lý không gian công cộng và cũng là một bài học sâu sắc về thẩm mỹ đô thị tại các thành phố lớn hiện nay.

Người dân đang bị đè bẹp bởi trách nhiệm mà không có quyền hạn

Người dân đang bị đè bẹp bởi trách nhiệm mà không có quyền hạn

Ở Việt Nam, nguyên tắc "người dân làm chủ" là một trong những tư tưởng cốt lõi được thể hiện rất rõ trong các văn kiện của Đảng, Nhà nước và Hiến pháp. Chúng ta thường xuyên nghe hoặc thấy các câu khẩu hiệu thế này trên báo đài, văn bản hành chính hay các áp phích đường phố: "Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng"; "Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân"; "Việc gì có lợi cho dân, thì phải hết sức làm. Việc gì có hại cho dân, thì phải hết sức tránh"; "Lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo đánh giá hiệu quả hoạt động"...

Pháp luật hiện hành còn quá khoan dung với những kẻ lạm dụng tố tụng

Đọc bài này để hiểu thêm về luật pháp và từ đó tự bảo vệ chính mình.

Pháp luật hiện hành còn quá khoan dung với những kẻ lạm dụng tố tụng

Tác giả Lâm Lập, báo mạng Trung Quốc - Mới đây, một cửa hàng mì tên là "Du Kiến Tiểu Diện" ở Nam Dương, Hà Nam đã nhận được giấy hầu tòa. Nguyên đơn kiện họ là "Ngộ Kiến Tiểu Diện", một công ty niêm yết trên sàn chứng khoán Hồng Kông với vốn hóa thị trường lên tới 2,5 tỷ NDT, với lý do xâm phạm nhãn hiệu. Luật sư của nguyên đơn nói công ty có thể rút đơn kiện, chỉ cần bị đơn bồi thường tám nghìn tệ là xong. Ông chủ cửa hàng đã khóc trước ống kính truyền thông: "Một bát mì 8 tệ, ít nhất phải bán 1.000 bát mới đủ."

Hiệp hội Mì nhỏ Trùng Khánh sau đó đã ra tuyên bố: "Du" là viết tắt của khu vực hành chính Trùng Khánh, "Tiểu Diện" là tên hàng hóa phổ biến trong ngành ẩm thực, cả hai đều thuộc tài nguyên công cộng, không thuộc quyền sở hữu độc quyền nhãn hiệu... không ủng hộ việc một doanh nghiệp đơn lẻ độc quyền.

Nhà báo Tran Nhung: "Tôi đã lấy tính mạng mình để để đăng các bài báo"

Nhà báo Tran Nhung: "Tôi đã lấy tính mạng mình để để đăng các bài báo"

Đọc những bài thế này làm tôi rất nhớ ngày xưa. Hồi đó nhiều người Việt Nam dũng cảm lắm. Càng lùi xa về quá khứ, người Việt càng dũng cảm.

Trong bài này, nhà báo @Tran Nhung có nhắc tới nhà báo Kim Quốc Hoa, Tổng Biên tập Báo Người Cao tuổi. Ông rất nổi tiếng khi cho đăng bài “Thị trường sao và vạch” của tác giả Lê Quang Tạo. 

Cục diện Nga-Ukraine: Nga phạm sai lầm chiến lược nghiêm trọng!

Theo tôi, người Nga luôn luôn coi Ukraine như anh em của mình, rồi sau này này anh em sẽ lại chung sống một nhà, nên không thể quyết đoán và tàn nhẫn ra tay. Mặt khác, người Nga cũng nuôi ảo tưởng về phương Tây, hy vọng có cơ hội hòa giải với phương Tây, nên cố gắng trì hoãn và chờ đợi phương Tây chấp nhận đàm phán để đạt được thỏa thuận hòa bình lâu dài, chứ tàn sát lẫn nhau thì sau này sẽ vô cùng khó khăn để hàn gắn quan hệ. Kết quả là người Nga đang bị thao túng, cũng giống như Iran trước khi cuộc xung đột vừa qua với Mỹ bùng phát. Nếu trường hợp này xảy ra với Trung Quốc, tôi nghĩ dù Trung Quốc chưa mạnh, nhưng họ có thể sẵn sàng chơi tất tay luôn, giống như họ không ngần ngại chơi ăn miếng trả miếng với Mỹ trong chiến tranh thương mại. Iran hiện nay nhìn thấy bài học của Nga, nên cũng đang mạnh mẽ ăn miếng trả miếng với Mỹ.

Cục diện Nga-Ukraine đảo chiều, Nga phạm sai lầm chiến lược nghiêm trọng!

Ngay trong hai ngày qua, Nga đã bước vào "chế độ cuồng nộ", tung đòn hiểm hóc cắt đứt đại động mạch hậu cần của Ukraine. Quân đội Ukraine hứng chịu tổn thất nặng nề, tuyến vận tải hậu cần gần như bị tê liệt hoàn toàn.

Nhưng ngay lúc này, tôi thực sự rất muốn hỏi một câu: Trước đây người Nga nằm im chịu chết ở xó nào rồi?

Đánh nhau hơn 4 năm trời, tên lửa dẫn đường chính xác, máy bay ném bom tầm xa, máy bay không người lái (UAV) bầy đàn trong tay vẫn còn nguyên, vậy mà cứ phải đợi đến khi ngọn lửa chiến tranh thiêu đến tận cửa nhà Moscow, khi gói viện trợ quân sự hàng chục tỷ đô mới của phương Tây sắp sửa hạ cánh, thì mới sực nhớ ra phải đi ném bom huyết mạch hậu cần của đối phương?

"Không có nghề gì được nghỉ nhiều như nghề giáo viên" ?

"Không có nghề gì được nghỉ nhiều như nghề giáo viên" ?

Mình đang dạy ở một trường đại học; theo lịch thì từ mai, thứ hai ngày 29/6, mình sẽ được nghỉ hè; mình cũng không biết thời gian nghỉ hè đến khi nào. Trước đây trường tổ chức dạy 3 học kỳ thì nghỉ hè chỉ có 2 tuần, nhưng từ năm ngoái trường mình chuyển sang dạy 2 học kỳ nên nghỉ hè chắc khoảng 1 tháng. 

Tuy nhiên, trường mình vẫn dạy đến hết ngày thứ bảy hôm qua vì trường mình dạy và học từ thứ 2 tới thứ 7, ngoài ra có các lớp dạy và học bù vào chủ nhật. Hôm nay chủ nhật, không phải dạy bù, được nghỉ nên đối với mình cũng có thể coi là nghỉ hè bắt đầu từ hôm nay. Nói là nghỉ, nhưng thực ra vẫn phải dạy các lớp hè, dành cho sinh viên còn nợ một số môn, sinh viên muốn học thêm để thi nâng điểm và sinh viên có nhu cầu học nhanh để ra trường sớm.

Tại sao Mỹ và EU thất bại ?

Tại sao Mỹ và EU thất bại ?

Trong những thập kỷ gần đây, bản đồ kinh tế và địa chính trị toàn cầu đang chứng kiến một sự dịch chuyển quyền lực sâu sắc. Hoa Kỳ và châu Âu, những đầu tàu truyền thống của nền kinh tế thế giới, đang dần suy giảm vị thế tương đối so với sự trỗi dậy mạnh mẽ của các nền kinh tế mới nổi và đang phát triển như Trung Quốc, Ấn Độ, Brazil hay Nga... 

Sự hụt hơi này không đơn thuần là quy luật tất yếu của chu kỳ kinh tế dài hạn, mà bắt nguồn từ những khiếm khuyết mang tính thể chế ngay trong nội tại các quốc gia phương Tây. 

Mặc cho phe cứng rắn gây sức ép, Putin vẫn kiên trì chiến lược hiện tại

Mặc cho phe cứng rắn gây sức ép, Putin vẫn kiên trì chiến lược hiện tại

Trong bối cảnh Ukraine mở rộng phạm vi tấn công bằng máy bay không người lái vào thủ đô Moscou, bán đảo Crimea và một số thành phố khác của Nga, trong khi nỗ lực hòa giải Nga - Ukraine của Mỹ vẫn chưa mang lại kết quả, những lời kêu gọi cứng rắn trong nội bộ Nga đòi leo thang chiến dịch quân sự chống Ukraine đang ngày càng gia tăng.

Konstantin Malofeyev, Ảnh chụp màn hình video

"Khoảnh khắc để đời" của World Cup lại là hàng giả do AI tạo ra

Hóa ra nhiều "khoảnh khắc để đời" của World Cup lại là hàng giả do AI tạo ra

AI rốt cuộc vẫn quá hữu dụng, hữu dụng đến mức kèm theo World Cup đã xuất hiện một "vũ trụ song song điên rồ của AI tại World Cup".

Trong vũ trụ song song này, trên khán đài luôn có những tuyệt sắc giai nhân rơi lệ, thỉnh thoảng lại xuất hiện cả những bộ ria mép; trong quán bar bước vào Thủ tướng Anh xem tuyển Anh nhưng lại mặc áo Croatia; trong lễ khai mạc tự dưng phất phới cờ Argentina, lại còn có cảnh tượng càng vô lý hơn là những con voi bước qua...

Không được phép trao tư cách pháp nhân cho các tác tử AI

CHÚNG TA TUYỆT ĐỐI KHÔNG ĐƯỢC PHÉP TRAO TƯ CÁCH PHÁP NHÂN CHO AI

Tháng 6 năm 2026, thế giới chứng kiến một bước ngoặt đáng lo ngại trong lịch sử phát triển trí tuệ nhân tạo. Tổng thống Argentina Javier Milei tuyên bố sẽ thiết lập một "danh mục pháp lý mới cho các công ty phi con người", mở đường cho khả năng trao tư cách pháp nhân cho các thực thể AI. 

Chỉ vài ngày sau, vào ngày 8 tháng 6, sử gia nổi tiếng Yuval Noah Harari – tác giả của những cuốn sách best-seller toàn cầu như "Sapiens: Lược sử loài người", "Homo Deus: Tương lai nhân loại" và mới nhất là "Nexus: Thông tin và Trí tuệ nhân tạo" – đã đăng tải một bài viết gay gắt trên tờ Financial Times với tiêu đề "Chúng ta tuyệt đối không được phép trao tư cách pháp nhân cho các tác tử AI".

“AI tạo nội dung khiêu dâm” sắp lan tràn như dịch bệnh

“AI tạo nội dung khiêu dâm” sắp lan tràn như dịch bệnh

Thế giới bây giờ sợ thật, công nghệ càng phát triển thì càng được con người sử dụng nhiều hơn để hại lẫn nhau và tàn phá đạo đức xã hội. “Điều đầu tiên con người làm khi nắm được bất kỳ công nghệ nào là sản xuất nội dung khiêu dâm”, câu nói này lại một lần nữa được kiểm chứng. Dưới đây là một bài viết trên báo mạng Trung Quốc. 

Ở Việt Nam, chưa thấy nói nhiều tới AI tạo ra nội dung khiêu dâm, nhưng ở Trung Quốc phát triển thì chắc chắn cũng sẽ lan sang Việt Nam. Chắc chắn các chính phủ Trung Quốc và Việt Nam đều không chấp nhận cho phép dùng AI tạo ra nội dung khiêu dâm, tuy nhiên, cách quản lý thường khác nhau. Việt Nam hầu như chắc chắn sẽ lại theo tư duy không quản được thì cấm.