Thứ Hai, 22 tháng 6, 2026

Tại sao lại nghi ngờ, phê phán những người dùng AI để viết ?

Tại sao lại nghi ngờ, phê phán những người dùng AI để viết ?
Mình tham gia các hội đồng chấm báo cáo kết quả nghiên cứu của các đề tài khoa học, báo cáo thực tập, khoá luận tốt nghiệp, luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ…, ở đâu bây giờ người ta đều thắc mắc, hỏi nhau đoạn này, chương kia trong các báo cáo là do AI viết hay tác giả viết. Nếu là do AI viết là vi phạm quy định, bị trừ điểm, thậm chí bị yêu cầu làm lại.
Nói thật là mình rất ngạc nhiên với tư duy này. AI là sáng tạo vĩ đại của con người, nó hỗ trợ con người rất nhiều trong tìm kiếm thông tin dữ liệu, sắp xếp lại theo tư duy khoa học và hệ thống, rồi giúp con người viết thành bài văn khá mượt mà, làm giảm rất mạnh thời gian, công sức cho con người; giống y như chúng ta đang muốn tự động hóa nền kinh tế, muốn có máy bay, ô tô, tầu hỏa, cẩn cẩu... không người lái. Thế là tốt chứ sao lại săm soi, phê phán.

Tuy nhiên, AI hiện nay vẫn chỉ là đứa trẻ ngờ nghệch 7 tuổi, nó làm những việc trên rất nhanh dựa trên thu thập khối lượng kiến thức khổng lồ trên mạng mà một người không thể làm được và một tư duy sắp đặt trước cố định theo tư duy của người lập trình cho nó. Vì vậy nó không có tính sáng tạo, thậm chí không biết đúng sai, chỉ làm như cái máy.

Nếu công việc đơn giản, nó làm rất tốt, nhưng việc phức tạp hơn, cần sử dụng nhiều thông tin hơn, nó sẽ rối, thông tin nó thu thập rất lộn xộn, tạp nham, tính toán sai rất nhiều, phân tích hời hợt và thiếu tính lô gíc, kết luận rất hoành tráng, nhưng không chính xác. Thậm chí khi bí, nhưng vẫn muốn tỏ ra giỏi, AI sẵn sàng bịa ra các thông tin sai sự thật để cung cấp cho người sử dụng.

Mình đã thử cho nó đọc hai ba bài khoá luận tốt nghiệp của hai sinh viên hay bảo nó so sánh một bản gốc và một bản sau khi đã sửa. Nó nhầm lẫn lung tung giữa hai bản, tưởng thông tin số liệu của bản này là của bản kia và ngược lại.

AI là để phục vụ con người nên tệ hơn nữa là con người thích gì thì AI cố thu thập hay tự tạo ra các thông tin, kết luận phù hợp với mục đích của người sử dụng nó, mặc dù người sử dụng biết chúng sai lè lè. Khi mắng nó thì nó rất dẻo mồm xin lỗi, nhưng vẫn tiếp tục làm y như thế, vì chương trình hoạt động của nó vẫn thế.

Chuyện về AI thì nhiều lắm, đấy là mình ít dùng nên chỉ biết vậy. Ít dùng vì nhiều năm rồi mình có phải nghiên cứu viết bài gì đâu, chỉ giảng dạy, chỉ viết đơn thư tố cáo những vấn đề xã hội mà người dân đang bức xúc và viết bài trên Blog cá nhân (toithichdoc.blogspot.com) và Facebook cho vui thôi.

Nhưng qua sử dụng AI mình thấy AI giúp con người rất tốt, cung cấp rất nhanh và đủ mọi thứ con người cần. Nhưng AI cũng đòi hỏi con người phải có đủ kiến thức để phân biệt những thứ nó cung cấp đúng hay sai, chọn ra cái đúng để dùng, bỏ đi cái sai.

Chính vì hiểu được những điểm yếu trên của AI mà con người có thể dễ dàng phát hiện những đoạn văn khá dài có phải do AI viết hay không. Nếu đoạn văn ngắn thì hơi khó.
Tuy nhiên trong những năm tới AI sẽ phát triển rất nhanh. Nó sẽ sớm từ đứa trẻ 7 tuổi hiện nay vươn mình thành Phù Đổng, khi đó tiềm năng và sức mạnh của nó là vô hạn.
Về câu hỏi trong ảnh, mình không quan tâm đoạn văn, bài văn, báo cáo là do AI viết hay con người viết. Mình chỉ quan tâm tới chất lượng của chúng.

Nếu những đoạn văn, bài văn, báo cáo có thông tin chính xác, lập luận lô gíc rõ ràng, đủ ý và đảm bảo các tiêu chí khoa học, thì mình rất khen ngợi và chấm điểm tốt. Còn nếu chưa đạt yêu cầu thì cho điểm kém hoặc đề nghị viết lại. Cần gì phải phân biệt do AI viết hay tác giả tự viết.

Vì thế, mình kết luận A
I là thành tựu và công cụ lao động vĩ đại mới nhất của con người. Chính nó sẽ là nền tảng cho rất nhiều thành tựu vô cùng vĩ đại trong tương lai của con người mà không ai trong chúng ta hiện nay có thể tưởng tượng nổi. Ví dụ như cho phép con người tự do bay lên vũ trụ và kết nối các hành tinh giống như đang dùng máy bay kết nối các thành phố hiện nay.

Phê phán nhà khoa học dùng AI giống như phê phán người nông dân tại sao dùng máy móc cày đất, dùng cuốc cuốc đất mà không dùng tay móc đất lên.

Không biết sử dụng công cụ AI ngày nay giống như không biết sử dụng các thành tựu khoa học kỹ thuật trong các thế kỷ 18, 19 và 20, thậm chí giống như quay trở lại sử dụng các công cụ lao động của thời phong kiến hay thời kỳ đồ đá.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét