Thứ Bảy, 15 tháng 8, 2026

Đến chó cũng phải đi coi thi !!!

Đến chó cũng phải đi coi thi !!!
Đọc bài "Thi lại ở Tuyên Quang: Đến chó cũng phải đi coi thi" dưới đây của tác giả Trung Ngôn tôi quá buồn. Không bao giờ tôi nghĩ nền giáo dục, đại diện và là bộ mặt của một quốc gia, lại thê thảm đến mức này. 
Tôi đã hỏi AI xem trên thế giới có nước nào như vậy không, ChatGPT tìm rồi phát hiện ra Ấn Độ cũng đã từngc dùng chó nghiệp vụ trong kiểm soát thi cử; chẳng hạn, Patna University từng thuê chó nghiệp vụ để kiểm tra gian lận trong các kỳ thi.

Tuy nhiên, ChatGPT cũng đặt ra câu hỏi "Có nước nào có đúng hoàn cảnh như Tuyên Quang: một điểm thi phổ thông xảy ra sai phạm nghiêm trọng, học sinh phải thi lại, rồi kỳ thi lại được bảo vệ bằng một hệ thống an ninh đặc biệt có chó nghiệp vụ không?", và tự trả lời: "Tôi chưa tìm thấy một trường hợp quốc tế nào đủ tương đồng để có thể nói là phổ biến hay bình thường".

Theo tôi, trước hết, chuyện ở Tuyên Quang nghiêm trọng hơn bài mô tả của bác Trung Ngôn. Đây không đơn thuần là "điểm thi có gì đó bất thường". Kết quả rà soát cho thấy tại điểm thi THPT Chuyên Tuyên Quang có 147 thí sinh đạt điểm 10 môn Toán ở 13/15 phòng thi, và hơn 290/328 thí sinh đạt từ 9 điểm trở lên. Cơ quan điều tra xác định có hành vi chỉ đạo, hướng dẫn thí sinh làm bài không đúng quy chế. Đến giữa tháng 7, số người bị khởi tố đã tăng lên nhiều lần; riêng ngày 15/7, hiệu trưởng trường cũng bị khởi tố cùng 6 người khác. Vì vậy, đây thực chất là một vụ gian lận thi cử có tổ chức, chứ không phải vài học sinh lén nhìn bài nhau. Chính điều này khiến hình ảnh "chó nghiệp vụ đi coi thi" trở nên cay đắng hơn nhiều.

Đau xót nhất là những người phải trả giá lại là học sinh. Khi người lớn làm sai, học sinh lại phải ôn thi lại, rồi phải ngồi vào phòng thi lần thứ hai với tâm lý căng thẳng hơn lần đầu rất nhiều. Đây là một vấn đề lớn về công bằng thể chế, chứ không chỉ là chuyện giáo dục. 

Quản lý nhà nước có một nguyên tắc rất cơ bản nhưng thực hiện rất kém, dẫn tới rất bất công: "Người gây ra sai phạm phải chịu chi phí của sai phạm càng nhiều càng tốt; người vô tội phải chịu càng ít càng tốt". Nếu một cán bộ làm sai khiến 328 học sinh mất thời gian, chịu stress và phải thi lại, thì chi phí xã hội của sai phạm ấy phải được quy về người và tổ chức gây ra sai phạm, chứ không thể vô tình chuyển phần lớn chi phí sang trẻ em.

Điều đáng buồn nữa là khi một hệ thống để cho gian lận xảy ra ở quy mô lớn, rồi sau đó lại phải huy động một hệ thống an ninh lớn để chứng minh rằng lần này mọi thứ sẽ nghiêm túc. Đó là sự chuyển từ "quản trị bằng niềm tin và quy trình" sang "quản trị bằng kiểm soát và giám sát".

Một xã hội trưởng thành không phải là xã hội có thật nhiều cảnh sát. Mà là xã hội trong đó mỗi người bình thường đều tự giác làm đúng vì họ biết luật lệ công bằng, trách nhiệm rõ ràng và gian dối không đem lại lợi ích.
----------------

Trung Ngôn 14-8-2026 Nếu chỉ đọc tiêu đề báo chí, người ta tưởng Tuyên Quang hôm nay đang tổ chức một chiến dịch truy bắt tội phạm nguy hiểm chứ không phải một kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông: Chó nghiệp vụ được huy động để bảo vệ kỳ thi lại.

Đây không phải chuyện đùa. Sau những sai phạm nghiêm trọng xảy ra tại điểm thi Trường THPT chuyên Tuyên Quang trong kỳ thi lần thứ nhất, tỉnh phải tổ chức thi lại cho hơn 300 học sinh. Lần này, an ninh được siết chặt với công an, cảnh sát cơ động, giao thông, lực lượng an ninh và cả chó nghiệp vụ! Có khoảng 20 cảnh sát làm nhiệm vụ bên ngoài, trong khi 6 cán bộ công an được bố trí phối hợp tại điểm thi.

Sáng 14 tháng 8, có 326 thí sinh bước vào phòng thi môn Ngữ văn, mở đầu kỳ thi lại kéo dài hai ngày. Nhìn cảnh ấy mà thấy thương cho các em.

Đi thi tốt nghiệp vốn đã đủ căng thẳng, giờ phải đi thi lại, sau khi kỳ thi trước bị biến thành một vụ bê bối. Các em lại phải bước qua hàng rào an ninh, kiểm tra giấy tờ, nhìn thấy cảnh sát, rồi thấy cả chó nghiệp vụ đi tuần. Không biết các em có cảm giác mình đang bước vào phòng thi hay là bước vào một khu vực đặc biệt cần được bảo vệ khỏi một mối đe dọa an ninh quốc gia?

Mà kẻ đáng sợ nhất trong chuyện này lại chẳng phải là thí sinh, bởi chó nghiệp vụ có thể phát hiện thuốc nổ, ma túy, truy tìm dấu vết. Nhưng chắc chưa có giống chó nào được huấn luyện để phát hiện lòng tham, sự vô trách nhiệm, bệnh thành tích và thói quen làm sai quy định. Nếu có, có lẽ kỳ thi lần này phải huy động cả một đội chó đặc biệt.

Nhà giáo Nguyễn Thông có mấy câu thơ rất đúng với không khí hôm nay:

Chó hôm nay coi thi
Cũng dậy từ gà gáy
Được dắt tới phòng thi
Chó vừa đi vừa nhảy…

Rồi:

Cả một đàn chó béo
Con nào hơn con nào
Chờ lâu chó khó chịu
Chạy vù ra ủy ban.

Đọc mà thấy buồn cười, vừa cười vừa buồn, bởi một kỳ thi tốt nghiệp phổ thông bình thường đáng lẽ phải là chuyện của thầy, trò, đề thi, giấy thi và kiến thức. Đến lúc phải huy động cả chó nghiệp vụ để bảo đảm an ninh, có nghĩa là cái sự bình thường ấy đã đi rất xa.

Dĩ nhiên, tăng cường an ninh cho kỳ thi lại lần này là điều có thể hiểu được. Sau những sai phạm của kỳ thi trước, việc cơ quan chức năng muốn kiểm soát chặt chẽ mọi khâu, từ in sao đề, coi thi đến chấm thi, là cần thiết. Tỉnh cũng cho biết, đã lựa chọn những cán bộ coi thi đáp ứng yêu cầu, tổ chức tập huấn và hỗ trợ tâm lý cho học sinh.

Nhưng điều đáng nói không phải là có nên dùng chó nghiệp vụ hay không, mà là: Tại sao một kỳ thi của học sinh lại phải được bảo vệ như một hiện trường đặc biệt?

Học sinh không làm ra vụ bê bối ấy. Các em không quyết định quy trình coi thi. Các em cũng không vào từng phòng thi để nhắc bài. Các em không biến kỳ thi thành một cuộc kiểm tra mà sau đó phải tổ chức lại.

Vậy mà, cuối cùng người phải chịu thêm một kỳ thi, thêm áp lực, thêm thời gian, thêm lo lắng và hôm nay phải bước qua một hệ thống an ninh đặc biệt, lại chính là các em! Đó mới là điều đáng buồn.

Theo thông tin mới nhất, liên quan đến sai phạm tại điểm thi này, đã có 33 bị can bị khởi tố, trong đó có hiệu trưởng, trưởng điểm thi, phó trưởng điểm thi và nhiều giáo viên.

Vậy thì, thay vì chỉ hỏi làm sao để bảo vệ kỳ thi lại được nghiêm túc, có lẽ câu hỏi quan trọng hơn nên là: Ai đã để cho một kỳ thi trở thành chuyện phải thi lại? Ai phải chịu trách nhiệm cho những tháng ngày căng thẳng mà hơn 300 học sinh đã phải trải qua?

Nếu làm sai mà chỉ cần dựng thêm hàng rào, tăng thêm cảnh sát, đưa thêm chó nghiệp vụ vào là xong thì quá dễ. Nhưng quản lý nhà nước không thể vận hành theo kiểu, sai thì sửa bằng cách tăng bảo vệ; sai nữa thì tăng thêm bảo vệ; đến khi nào cả trường thành pháo đài thì coi như đã an toàn.

Một nền giáo dục tử tế phải làm cho học sinh cảm thấy trường học là nơi an toàn để học và thi, chứ không phải nơi mà muốn thi tốt nghiệp phải có chó nghiệp vụ đứng gác!

Chó hôm nay coi thi, nghe thì buồn cười, nhưng nếu nghĩ kỹ, lại buồn nhiều hơn cười. Bởi khi một kỳ thi cần đến chó nghiệp vụ để bảo vệ sự nghiêm túc, thì điều đáng lo nhất không phải là chó có làm đúng nhiệm vụ hay không, mà là con người đã làm gì để một kỳ thi phải cần đến lũ chó?

Xem thêm:

https://www.facebook.com/baodientuvov.vn/posts/ch%C3%B3-nghi%E1%BB%87p-v%E1%BB%A5-%C4%91%C6%B0%E1%BB%A3c-huy-%C4%91%E1%BB%99ng-%C4%91%E1%BB%83-%C4%91%E1%BA%A3m-b%E1%BA%A3o-an-ninh-cho-k%E1%BB%B3-thi-l%E1%BA%A1i-t%E1%BA%A1i-%C4%91i%E1%BB%83m-thi-tr%C6%B0%E1%BB%9Dn/1510821614422227/

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét