Thứ Sáu, 24 tháng 4, 2026

Chiến tranh Iran làm cạn kho đạn dược của Mỹ ?

Chiến tranh Iran làm cạn kho đạn dược của Mỹ ?
Trong cuộc chiến Trung Đông kéo dài đến nay, Mỹ đã tiêu hao lượng lớn vũ khí đắt tiền, tình trạng tồn kho đạn dược suy giảm đã thu hút sự quan tâm rộng rãi của dư luận. Truyền thông Mỹ đang lo ngại chiến tranh Iran làm cạn kho đạn dược của Mỹ, năng lực sẵn sàng đối phó với Trung - Nga bị tổn hại nghiêm trọng.  Ngày 23/4 (giờ địa phương), hai tờ báo Mỹ là The New York Times và The Wall Street Journal lần lượt tiết lộ tình hình này, thậm chí thể hiện sự "lo lắng sâu sắc".
The New York Times cho biết, kể từ khi chiến sự bùng nổ, Mỹ đã tiêu thụ khoảng 1.100 tên lửa hành trình tàng hình tầm xa – con số gần bằng tổng lượng tồn kho còn lại của Mỹ, trong khi những vũ khí này vốn được chế tạo để đối phó với "cuộc chiến với Trung Quốc"; quân đội đã phóng hơn 1.000 tên lửa hành trình Tomahawk, tương đương khoảng 10 lần lượng mua sắm hằng năm hiện tại.

Bài báo dẫn ước tính nội bộ của Bộ Quốc phòng Mỹ và các quan chức Quốc hội cho rằng, Lầu Năm Góc đã sử dụng hơn 1.200 tên lửa đánh chặn Patriot (mỗi quả có giá hơn 4 triệu USD) cùng hơn 1.000 tên lửa "đánh trúng chính xác" (PrSM) và hệ thống tên lửa chiến thuật lục quân tầm xa (ATACMS) trong cuộc chiến, dẫn đến tình trạng tồn kho nghiêm trọng thiếu hụt, gây lo ngại.

Do cuộc chiến này đã tiêu hao nghiêm trọng lượng dự trữ đạn dược toàn cầu của quân đội Mỹ, buộc Lầu Năm Góc phải khẩn cấp điều động bom, tên lửa và các trang bị vũ khí khác từ các bộ chỉ huy ở châu Á và châu Âu về khu vực Trung Đông. Chính quyền Trump và các quan chức Quốc hội tuyên bố, tình trạng thiếu đạn dược này đã làm suy giảm năng lực ứng phó với các đối thủ tiềm tàng như Nga và Trung Quốc của các bộ chỉ huy khu vực, buộc Mỹ phải tìm cách mở rộng quy mô sản xuất để bù đắp khoảng trống đạn dược.

The Wall Street Journal cũng tiết lộ tình hình tương tự, và dẫn lời các quan chức Mỹ để thổi phồng rằng, do Mỹ đã tiêu hao lượng lớn đạn dược tại Iran, một số quan chức chính phủ thậm chí ngày càng suy đoán rằng, nếu Trung Quốc đại lục "dùng vũ lực" trong thời gian gần đây, Mỹ sẽ không thể thực hiện đầy đủ cái gọi là kế hoạch khẩn cấp "bảo vệ Đài Loan".

Đạn dược sắp cạn ở Iran, năng lực sản xuất lại không theo kịp

Ngày 21/4 (giờ địa phương), Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) của Mỹ đã công bố một báo cáo, bày tỏ mối lo ngại tương tự về việc kho vũ khí của Mỹ suy giảm.

Theo ước tính tồn kho trước chiến tranh, CSIS cho rằng lượng đạn dược mà quân đội Mỹ tiêu hao tại Iran chiếm khoảng 27% kho tên lửa Tomahawk, khoảng 36% tên lửa "tấn công ngoài tầm phòng không đối phương chung" (JASSM), 1/3 tên lửa Standard-6, gần 1/2 tên lửa Standard-3, hơn 2/3 tên lửa đánh chặn Patriot, và hơn 80% tên lửa đánh chặn THAAD. Điều này có nghĩa là, tình trạng thiếu hụt các vũ khí phòng thủ như hệ thống đánh chặn tên lửa càng trở nên rõ rệt hơn.

"Chúng tôi cần nhiều năm mới có thể khôi phục lại những kho dự trữ này", Mark Cancian – cố vấn cấp cao của CSIS, đồng thời là một trong những tác giả của báo cáo – cho biết.

The New York Times nhận định, cuộc chiến Trung Đông này đã làm nổi bật sự phụ thuộc quá mức của Lầu Năm Góc vào các loại tên lửa và đạn dược quá đắt đỏ (đặc biệt là tên lửa đánh chặn phòng không), đồng thời dấy lên lo ngại về việc ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ liệu có thể phát triển nhanh hơn các loại vũ khí rẻ hơn (đặc biệt là máy bay không người lái tấn công) hay không.

Bộ Quốc phòng Mỹ chưa công bố số lượng đạn dược mà quân đội Mỹ đã sử dụng trong 38 ngày chiến sự trước khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực hai tuần trước. Lầu Năm Góc tuyên bố quân đội Mỹ đã tấn công hơn 13.000 mục tiêu, nhưng các quan chức cho biết, do máy bay chiến đấu, máy bay tấn công và pháo binh thường nhiều lần tấn công vào các mục tiêu lớn, nên con số này đã che giấu số lượng bom và tên lửa thực tế được sử dụng.

Các quan chức Nhà Trắng từ chối ước tính chi phí phát sinh từ cuộc xung đột này cho đến nay, nhưng hai tổ chức tư vấn CSIS và Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI) cho biết "chi tiêu là đáng kinh ngạc" – con số nằm trong khoảng 28-35 tỷ USD, tức gần 1 tỷ USD mỗi ngày.

Để khôi phục quy mô dự trữ quân hỏa toàn cầu về mức trước đây, Mỹ buộc phải đưa ra những lựa chọn khó khăn về triển khai lực lượng quân sự trong giai đoạn này. "Với tốc độ sản xuất hiện tại, việc khôi phục lượng quân hỏa chúng tôi đã tiêu hao có thể cần nhiều năm", Thượng nghị sĩ Jack Reed (bang Rhode Island) – nghị sĩ Đảng Dân chủ cấp cao của Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ – phát biểu trong tuần này.

Một số nghị sĩ Đảng Cộng hòa, bao gồm Thượng nghị sĩ Mitch McConnell (bang Kentucky), đã thúc đẩy tăng chi tiêu sản xuất đạn dược trong nhiều nhiệm kỳ chính phủ, và Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Hegseth đã ưu tiên mục tiêu này trong nhiệm kỳ của mình.

Các quan chức cho biết, điều khiến Lầu Năm Góc đối mặt với rủi ro lớn hơn là, trước khi có thể thanh toán cho các nhà sản xuất vũ khí để bổ sung kho dự trữ đã cạn kiệt, Bộ Quốc phòng đang chờ Quốc hội phê duyệt nguồn kinh phí bổ sung. Tháng 1 năm nay, chính quyền Trump tuyên bố đã đạt được thỏa thuận 7 năm với các nhà thầu quốc phòng chủ chốt, bao gồm Lockheed Martin, nhằm nâng cao năng lực sản xuất các hệ thống phòng thủ, bao gồm cả hệ thống đánh chặn tên lửa.

Thỏa thuận này yêu cầu nâng sản lượng đạn dược dẫn đường chính xác và tên lửa đánh chặn THAAD lên gấp bốn lần. Đổi lại, các nhà sản xuất quốc phòng đồng ý đầu tư mở rộng nhà máy để đổi lấy bảo đảm đơn hàng dài hạn. Tuy nhiên, các quan chức cho biết, do Lầu Năm Góc đang bận rộn tìm kiếm nguồn vốn, việc mở rộng sản xuất vẫn chưa thực sự khởi động.

Cùng lúc đó, quân đội Mỹ cũng đang tiêu hao kho vũ khí hiện có với tốc độ cực nhanh để đáp ứng nhu cầu tức thời của Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ trong cuộc chiến Trung Đông, trong đó tồn kho của một số loại đạn dược suy giảm nhanh hơn các loại khác.

Tiêu hao lượng lớn đạn dược khiến châu Á "căng thẳng" nhất

Hiện tại, tất cả các tư lệnh quân sự Mỹ ở mọi khu vực đều cảm nhận được áp lực từ việc tồn kho đạn dược suy giảm. Theo thông tin của Lầu Năm Góc mà The New York Times xem được, tại châu Âu, cuộc chiến Trung Đông này đã dẫn đến tình trạng tiêu hao các hệ thống vũ khí then chốt dùng để phòng thủ Nga ở sườn phía Đông của NATO.

Tuy nhiên, bài báo nhấn mạnh, khu vực chịu ảnh hưởng lớn nhất là lực lượng đồn trú của Mỹ tại châu Á.

Trước khi cuộc chiến Trung Đông bùng nổ, các chỉ huy quân đội Mỹ đã điều động Nhóm tác chiến tàu sân bay "Abraham Lincoln" từ Biển Đông đến Trung Đông. Sau đó, hai lực lượng viễn chinh, mỗi lực lượng gồm khoảng 2.200 lính thủy đánh bộ, đã được điều từ Thái Bình Dương đến Trung Đông. Ngoài ra, Lầu Năm Góc còn điều động các hệ thống phòng không tiên tiến như THAAD từ châu Á đến Trung Đông, nhằm tăng cường phòng thủ trước máy bay không người lái và tên lửa của Iran.

The Wall Street Journal khi đưa tin đã "phòng thủ trước" bằng cách nhấn mạnh Mỹ tuân thủ chính sách "Một Trung Quốc", các quan chức Mỹ cho biết "hiện không có dấu hiệu cho thấy xung đột Mỹ – Trung sắp bùng nổ", và Trump, giống như hầu hết các tiền nhiệm, vẫn chưa công khai cam kết điều quân đội Mỹ bảo vệ Đài Loan.

Tuy nhiên, bài báo sau đó vẫn dẫn lời các quan chức Mỹ để thổi phồng rằng, nếu xung đột eo biển Đài Loan thực sự xảy ra, Mỹ trong ngắn hạn sẽ đối mặt với tình trạng thiếu đạn dược, cần thời gian để bổ sung, điều này có thể khiến quân đội Mỹ đối mặt với rủi ro lớn hơn. Tuy vậy, các quan chức Mỹ am hiểu tình hình đạn dược đã không nêu chi tiết việc tổn thất đạn dược sẽ ảnh hưởng cụ thể như thế nào đến các kế hoạch liên quan đến Trung Quốc.

Đối với quan điểm "Mỹ chưa chuẩn bị đầy đủ cho xung đột tiềm tàng Mỹ – Trung", một số quan chức cấp cao Mỹ nghe xong đã không đồng tình, vội vàng bác bỏ quan điểm này, cũng như luận điệu cho rằng tổn thất đạn dược sẽ ảnh hưởng đến trạng thái sẵn sàng chiến đấu.

Thượng tướng Samuel Paparo – Tư lệnh Bộ Chỉ huy Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương của Mỹ, đơn vị phụ trách chỉ huy tác chiến của quân đội Mỹ tại khu vực Thái Bình Dương – khi làm chứng trước Quốc hội ngày 21/4 (giờ địa phương) cho biết, cuộc chiến Trung Đông đang mang lại kinh nghiệm tác chiến quý giá cho quân đội Mỹ, và ông ủng hộ việc tiếp tục triển khai hoạt động quân sự tại Trung Đông.

Paparo kiên định phát biểu tại phiên điều trần của Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ: "Tính đến thời điểm hiện tại, tôi cho rằng năng lực răn đe Trung Quốc của chúng tôi không bị ảnh hưởng đáng kể nào".

Paparo cho biết, các nhà thầu quốc phòng chủ chốt của Mỹ cần 1-2 năm để nâng cao sản lượng đạn dược, nhưng ông vẫn kiên trì quan điểm rằng "Mỹ có nguồn cung ứng đầy đủ".

The Wall Street Journal nhắc nhở Mỹ rằng, so với Iran, Trung Quốc là đối thủ mạnh hơn; tuy các chuyên gia cho rằng quy mô kho vũ khí hạt nhân của Mỹ lớn hơn nhiều so với Trung Quốc, nhưng Trung Quốc cũng sở hữu vũ khí hạt nhân cùng các loại vũ khí tiên tiến khác, cộng với lực lượng hải quân quy mô lớn và lục quân hùng mạnh, cùng đội quân máy bay không người lái quân sự không ngừng gia tăng, khiến bất kỳ cuộc xung đột nào mà Mỹ tiến hành vì "bảo vệ Đài Loan" đều trở thành một trong những hành động có rủi ro cao nhất trong các kế hoạch khẩn cấp mà Lầu Năm Góc xây dựng.

Các nhà phân tích cho biết, kho đạn dược của Mỹ đóng vai trò then chốt trong việc ứng phó với lượng lớn tên lửa mà Trung Quốc có thể phóng vào máy bay và tàu chiến – những tên lửa này nhằm hạn chế tự do hành động của các lực lượng bên ngoài, một chiến lược được gọi là "chống tiếp cận" hoặc "từ chối khu vực".

Kelly Grieco, nghiên cứu viên cấp cao tại Trung tâm Stimson, Washington, cho biết: "Mỹ sẽ buộc phải chiến đấu với Trung Quốc theo cách có thể tốn kém và nguy hiểm hơn đối với lực lượng của chính mình, điều này sẽ đối mặt với mức tổn thất cao hơn".

Các quan chức chính quyền Trump từ lâu đã tuyên bố Mỹ phải dự trữ đạn dược cho "cuộc chiến giữa các siêu cường" với Trung Quốc, điều này đòi hỏi Washington phải ngừng viện trợ đạn dược cho Ukraine, hoặc ngừng dùng những đạn dược này để tấn công các đối thủ yếu hơn ở nước ngoài, chẳng hạn như lực lượng Houthi tại Yemen.

Hiện tại, Lầu Năm Góc đang đẩy nhanh mua sắm thêm đạn dược và thúc giục các doanh nghiệp quốc phòng nâng cao sản lượng. Theo các quan chức Mỹ và nguồn tin am hiểu, Lầu Năm Góc cũng đã chuyển các tên lửa đánh chặn vốn được vận chuyển đến các nước châu Âu thành tồn kho của Mỹ. Nhà Trắng đang thúc đẩy đầu tư quy mô lớn vào cơ sở hạ tầng công nghiệp quốc phòng để bổ sung kho quân hỏa của Mỹ, và yêu cầu Quốc hội phê duyệt 350 tỷ USD trong ngân sách tài khóa 2027 cho các loại đạn dược then chốt.

https://www.facebook.com/CSIS.org/posts/new-data-the-united-states-has-depleted-its-missile-inventories-but-still-has-en/1394183886087051/

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét