UKRAINE: TỪ GIẤC MƠ CHIẾN THẮNG ĐẾN CÁI GIÁ CỦA HÒA BÌNH

UKRAINE: TỪ GIẤC MƠ CHIẾN THẮNG ĐẾN CÁI GIÁ CỦA HÒA BÌNH

1. Zelensky nhượng bộ: Chấp nhận ngừng bắn nếu Ukraine giữ được 75% lãnh thổ
Zelensky đã nhượng bộ, sẵn sàng chấp nhận mất lãnh thổ để đổi lấy hòa bình, với điều kiện Ukraine được giữ lại ít nhất 75% lãnh thổ hiện có! Đây là tuyên bố công khai của chính Zelensky, đồng thời là sự nhượng bộ lớn nhất mà giới lãnh đạo Ukraine đưa ra kể từ khi cuộc chiến Nga – Ukraine bùng nổ.

Trong hơn bốn năm qua, lập trường công khai của Zelensky luôn nhất quán: khôi phục đường biên giới năm 1991, không nhượng bộ dù chỉ một tấc đất. Đó là một lập trường cực kỳ cứng rắn. Thế nhưng, giờ đây, mục tiêu “tái chiếm toàn bộ lãnh thổ” đã chuyển thành “giữ lại 75%”. Điều gì đã xảy ra? Tại sao Zelensky lại phải nhượng bộ?

Lý do rất đơn giản: cuộc chiến ở Ukraine đã rơi vào thế đình trệ. Ukraine, quốc gia từng phát động nhiều cuộc phản công thành công, giờ đây đột nhiên không còn đủ khả năng tiếp tục tiến công. Nguyên nhân chủ yếu nằm ở sự thay đổi mạnh mẽ trong lập trường của Mỹ.

Chính Zelensky từng nói: “Nếu Mỹ và Nga đứng về một phía, Ukraine sẽ không bao giờ chiến thắng.”

Đây không đơn thuần là một lời phàn nàn, mà là một kết luận. Hơn ai hết, Zelensky hiểu rằng Ukraine có thể cầm cự đến ngày hôm nay không phải nhờ sự hỗ trợ nhỏ giọt của châu Âu, mà chủ yếu nhờ viện trợ của Mỹ.

2. Mỹ nắm giữ những mắt xích sống còn trong cỗ máy chiến tranh Ukraine

Các thiết bị đầu cuối Starlink hỗ trợ hệ thống chỉ huy và liên lạc ở tiền tuyến của quân đội Ukraine. Nếu dịch vụ này bị ngắt, các đơn vị cấp tiểu đoàn và đại đội sẽ lập tức mất khả năng liên lạc theo thời gian thực.

Hệ thống Starshield cung cấp năng lực truyền dữ liệu mã hóa, chống gây nhiễu. Nếu thiếu hệ thống này, hiệu quả trinh sát bằng máy bay không người lái và khả năng phối hợp các cuộc tấn công tầm xa của quân đội Ukraine sẽ suy giảm nghiêm trọng.

Hệ thống phòng không Ukraine phụ thuộc rất lớn vào các tổ hợp tên lửa Patriot do Mỹ sản xuất. Nếu thiếu chúng, tên lửa Nga có thể trực tiếp tấn công nhiều mục tiêu tại Kyiv, bao gồm các nhà máy điện và trung tâm chỉ huy.

Hệ thống HIMARS và Hệ thống Tên lửa Chiến thuật Lục quân của Mỹ cũng là những vũ khí tấn công tầm xa quan trọng của Ukraine, cho phép quân đội nước này lần lượt nhắm mục tiêu vào các kho đạn dược, sở chỉ huy và đầu mối hậu cần của đối phương.

Quan trọng hơn, toàn bộ cỗ máy chiến tranh Ukraine còn phụ thuộc vào chuỗi cung ứng của Mỹ, từ đạn dược, phụ tùng thay thế đến bảo trì và huấn luyện.

Nếu Mỹ cắt nguồn cung, quân đội Ukraine sẽ không chỉ “chiến đấu kém hiệu quả hơn một chút”, mà toàn bộ hệ thống tác chiến có nguy cơ sụp đổ. Châu Âu có thể bù đắp một phần thiếu hụt, nhưng không thể thay thế năng lực tình báo vệ tinh, năng lực sản xuất tên lửa phòng không và khả năng triển khai hậu cần trên quy mô toàn cầu của Mỹ.

Zelensky hiểu rõ rằng nếu không có viện trợ quân sự Mỹ, Ukraine thậm chí khó duy trì được chiến tuyến hiện tại, chứ chưa nói đến việc phát động một cuộc phản công. Xét cho cùng, tình báo, trang thiết bị và những công nghệ then chốt đều nằm trong tay Mỹ. Nếu Mỹ bắt tay với Nga để gây sức ép lên Ukraine, cuộc chiến sẽ diễn biến như thế nào?

3. Mỹ nới lỏng sức ép đối với Nga, Ukraine bị đẩy vào thế khó

Trên thực tế, Mỹ đang sử dụng những giao dịch bằng tiền thật để nới lỏng sự kiềm chế đối với Nga. Mỹ và Nga đã ký một thỏa thuận liên quan đến hàng triệu tấn dầu diesel, và chuyến hàng dầu diesel đầu tiên của Nga đã lên đường sang Mỹ. Điều này có nghĩa là chính Mỹ đang phá vỡ từ bên trong cơ chế cấm vận kinh tế mà phương Tây áp đặt lên Nga.

Trong bốn năm qua, một tiền đề quan trọng để Ukraine tiếp tục tồn tại và chiến đấu là các lệnh trừng phạt của phương Tây sẽ bóp nghẹt nguồn tài chính của Nga, đẩy nền kinh tế nước này vào tình trạng khó khăn nghiêm trọng.

Thế nhưng, hiện nay, Mỹ không chỉ cắt giảm viện trợ quân sự cho Ukraine mà còn mở rộng cánh cửa thương mại với Nga, trực tiếp mua nhiên liệu diesel của Nga và đưa Nga trở lại hệ thống thanh toán dựa trên đồng đô la.

Ngay cả danh sách trừng phạt dài dằng dặc của châu Âu cũng không thể ngăn cản thương mại Mỹ – Nga phục hồi và mở rộng. Ukraine đơn giản là không đủ sức tiếp tục cuộc chiến chỉ dựa vào viện trợ của châu Âu. Châu Âu thậm chí còn chưa giải quyết được những khó khăn trong việc bảo đảm nguồn cung năng lượng của chính mình, vậy làm sao có thể lấp đầy cái hố không đáy mà cuộc chiến Ukraine tạo ra?

Tại Đức và Pháp, làn sóng phản đối viện trợ cho Ukraine đã nổi lên mạnh mẽ. Bulgaria thậm chí đã trực tiếp tuyên bố ngừng viện trợ cho Ukraine. Trong lĩnh vực công nghiệp quốc phòng, châu Âu cũng phụ thuộc rất lớn vào Mỹ và chưa có được một hệ thống công nghiệp quân sự hoàn chỉnh, độc lập.

4. Ukraine đã bị bán đứng?

Vậy tình cảnh hiện tại của Ukraine có thể được tóm gọn như thế nào? Chỉ bằng một câu: Ukraine đã bị bán đứng.

Mỹ đẩy Ukraine lên tuyến đầu để làm suy yếu sức mạnh quân sự của Nga, đồng thời khiến châu Âu phải tiêu hao các nguồn lực kinh tế. Sau khi Ukraine bị vắt kiệt, Mỹ lại quay lưng, bắt đầu làm ăn trong lĩnh vực năng lượng với Nga.

Từ một “đồng minh”, Ukraine đã trở thành một “quân cờ bị bỏ rơi”. Tình huống này nghe có quen thuộc không?

Điều đó một lần nữa chứng minh rằng làm kẻ thù của Mỹ là điều đáng sợ, nhưng làm bạn với Mỹ đôi khi còn có thể phải trả cái giá chết người.

Trong nhiệm kỳ tổng thống của Biden, viện trợ quân sự khổng lồ của Mỹ đã đẩy cả một thế hệ người Ukraine ra chiến trường.

Đến khi thế hệ người Ukraine ấy gần như kiệt sức hoàn toàn, ngay cả việc cưỡng chế nhập ngũ cũng ngày càng khó thực hiện, còn nhiều tài sản nhà nước của Ukraine được cho là đã rơi vào tay BlackRock thông qua các hoạt động đầu tư và quản lý tài sản, Trump bước vào Nhà Trắng và nhận thấy Ukraine từ lâu đã không còn giá trị như trước trong tính toán chiến lược của Mỹ. Ông lập tức bắt đầu ủng hộ tiến trình hòa bình Mỹ – Nga.

5. Đổi 25% lãnh thổ lấy hòa bình: Zelensky có bị chỉ trích?

Ngày 21 tháng 10 năm 2026, theo giờ địa phương, Tổng thống Ukraine Zelensky tuyên bố trong một cuộc phỏng vấn rằng ông sẵn sàng đạt được thỏa thuận hòa bình, với điều kiện Ukraine giữ lại ít nhất 75% lãnh thổ.

Ngay khi được công bố, phát biểu này nhanh chóng trở thành chủ đề nóng trên các nền tảng truyền thông lớn.

Đổi đất lấy hòa bình! Chẳng phải đó là hành động phản quốc hay sao? Người dân Ukraine có chấp nhận điều này không?

Khi câu chuyện trở thành xu hướng trên mạng xã hội, nó đã làm dấy lên nhiều cuộc tranh luận. Trong số những bình luận thu hút sự chú ý của tôi, có một ý kiến khá thú vị:

Nhường đất để đổi lấy hòa bình có thể là kết quả tốt nhất mà Ukraine có thể đạt được sau cuộc chiến này.

Hãy đặt mình vào hoàn cảnh của người Ukraine. Lúc này, chúng ta đừng vội bàn đến chuyện phản bội, ký kết các hiệp ước bất bình đẳng hay những vấn đề tương tự. Đó chỉ là những lời phán xét từ bên ngoài.

Có bao nhiêu người thực sự đặt mình vào vị trí của người Ukraine để suy nghĩ về hoàn cảnh của họ? Có bao nhiêu người thực sự quan tâm đến những người dân Ukraine đang sống dưới bóng đen của chiến tranh?

Họ đã chiến đấu suốt bốn năm. Liệu họ còn muốn tiếp tục chiến đấu nữa hay không?

Ngày 24 tháng 2 năm 2022, Putin tuyên bố phát động chiến dịch quân sự đặc biệt tại vùng Donbas. Cuộc chiến bắt đầu từ đó và đến ngày 24 tháng 2 năm 2026 đã kéo dài tròn bốn năm. Hiện nay, hơn một nửa năm thứ năm của cuộc chiến đã trôi qua.

Bạn còn nhớ không? Ngay từ khi chiến tranh mới bùng nổ, nhiều người giàu có và những kẻ hèn nhát đã nhanh chóng bỏ chạy sang châu Âu hoặc Mỹ, tìm cách biến mất khỏi đất nước càng sớm càng tốt. Khi đất nước gặp khó khăn, họ cũng lập tức bỏ chạy.

Chỉ có Zelensky ở lại, kiên cường bám trụ, liên tục tìm kiếm sự giúp đỡ từ Mỹ và châu Âu. Nếu không có sự hỗ trợ ấy, Ukraine có thể chẳng trụ nổi dù chỉ một ngày.

Nhiều người chỉ trích Zelensky đã làm nhục đất nước mình. Nhưng trước những người Mỹ kiêu ngạo và khinh thường mình như vậy, ông còn có thể làm gì khác? Những người Ukraine đã bỏ chạy ra nước ngoài sau khi chiến tranh bùng nổ không có tư cách chỉ trích Zelensky, bởi họ đã không ở lại bảo vệ quê hương như ông.

Những người ở lại phải trả giá bằng máu và nước mắt

Vậy còn những người Ukraine ở lại thì sao? Phần lớn họ là những người dân bình thường, nghèo khó. Nhiều người đã mất người thân và bạn bè trong chiến tranh. Nhà cửa bị bom đạn phá hủy, nhà máy đóng cửa, thậm chí có người đã mất mạng ngay trên chiến trường.

Những người đã thiệt mạng không còn có thể trách cứ Zelensky. Còn những người sống sót đã phải chịu đựng quá nhiều đau khổ do chiến tranh gây ra. Một số người thậm chí chỉ mong chiến tranh sớm kết thúc để có thể thoát khỏi bóng tối bao trùm cuộc sống của mình.

Họ khao khát hòa bình. Vì vậy, việc phải mất đi một số vùng lãnh thổ và chấp nhận những thỏa hiệp nhất định có thể là điều không thể tránh khỏi. Bởi thế, những người này sẽ không gọi Zelensky là kẻ hèn nhát.

Những người nhân danh lòng yêu nước để chỉ trích Zelensky

Còn một bộ phận nhỏ trí thức Ukraine công khai lên án Zelensky, viết những bài chỉ trích gay gắt và gọi ông là kẻ phản bội. Họ cáo buộc ông nhượng lãnh thổ, chấp nhận bồi thường chiến tranh và bán đứng đất nước để trục lợi cá nhân.

Nếu những vị trí thức này thực sự yêu nước và yêu quê hương đến thế, tại sao họ không ra chiến trường bảo vệ đất nước? Hãy lập tức đưa những người này ra chiến trường, để họ có thể giành lấy hòa bình mà không cần phải bán đi đất nước của mình!

Tôi tin rằng nếu làm như vậy, những người chỉ trích gay gắt nhất sẽ lập tức im lặng. Họ chỉ kiếm sống bằng lòng yêu nước qua ngòi bút, chứ không phải bằng súng đạn.
Châu Âu và Ukraine: Ai mới là bên phải trả giá?

Còn những người nước ngoài từng khuyến khích Ukraine chiến đấu đến cùng, cung cấp vũ khí và tiền bạc, thì sao? Vậy hãy tiếp tục tài trợ đi! Bây giờ các người đã trắng tay rồi phải không?

Hoặc là cung cấp sự hỗ trợ tài chính thực sự, hoặc là im miệng lại. Đừng chỉ đứng ngoài mỉa mai người khác.

Nói về sự hỗ trợ của châu Âu dành cho Ukraine trong cuộc chiến chống Nga, có thể dùng một phép so sánh hơi không phù hợp nhưng khá hình tượng.

Người ta nghe nói xúc xích rất được ưa chuộng, thế là gà và lợn muốn hợp tác sản xuất xúc xích. Những con gà còn nghĩ ra một ý tưởng sáng tạo hơn: cùng nhau sản xuất “xúc xích trứng”, vừa có thịt vừa giàu protein như trứng, khiến sản phẩm bổ dưỡng hơn.

Châu Âu là con gà, còn Ukraine là con lợn.

Ukraine lập tức đồng ý, với hy vọng sẽ kiếm được một khoản tiền lớn. Nhưng họ không nghĩ đến một điều: để sản xuất “xúc xích trứng”, gà chỉ cần đẻ trứng, còn lợn phải đóng góp bằng chính thịt của mình!

Bạn có thấy sự hợp tác giữa châu Âu và Ukraine có điểm nào giống với phép so sánh này không?

Sau tất cả, còn ai dám chỉ trích Zelensky?

Vậy rốt cuộc, ở Ukraine còn ai dám chỉ trích Zelensky nữa không? Có lẽ là không.

Trên thực tế, cuộc chiến này lẽ ra đã phải kết thúc từ lâu. Ánh nắng ấm áp của hòa bình vốn thuộc về Ukraine chắc chắn sẽ sớm một lần nữa chiếu rọi đất nước và người dân nơi đây.

Tuy nhiên, trong thế giới cạnh tranh khốc liệt này, Nga đã đạt được mục tiêu của mình. Điều đó đơn giản cho thấy Ukraine quá yếu để đối đầu với các quốc gia hùng mạnh.

Hiểu được điều này, một khi hòa bình được lập lại, Ukraine bắt buộc phải nỗ lực phát triển sức mạnh của chính mình, nâng cao năng lực quốc gia để bảo đảm tình cảnh tương tự không tái diễn.

Chỉ khi trở nên mạnh mẽ, chúng ta mới có thể ngăn chặn kẻ thù hành động thiếu suy nghĩ. Và chỉ khi trở nên mạnh mẽ, chúng ta mới có thể ngăn những kẻ kiêu ngạo nuôi dưỡng những ý đồ không đúng đắn đối với mình.

6. Kịch bản cuối cùng: Nga kiểm soát lãnh thổ, châu Âu kiểm soát con người, Mỹ kiểm soát tài sản?

Nếu tình hình hiện tại tiếp diễn, kết cục cuối cùng có thể là: Nga giành quyền kiểm soát miền đông Ukraine; châu Âu kiểm soát người dân Ukraine; Mỹ kiểm soát những tài sản cốt lõi của Ukraine.

Còn Ukraine, sau khi phải trả một cái giá khổng lồ, cuối cùng vẫn bị chia cắt và mất gần hết mọi thứ quý giá nhất.

Ukraine chính là một bài học địa chính trị đẫm máu mà tôi từng chứng kiến kể từ sau chiến tranh Việt Nam.