Phim ‘Cuộc chiến Việt Nam’ và đáy giếng lịch sử

Phim ‘Cuộc chiến Việt Nam’ và đáy giếng lịch sử

Trước khi người Việt Nam có thể làm một bộ phim cho chính mình thì bộ tài liệu của Burns và Novick là cơ hội tốt nhất để chúng ta, đặc biệt là người Việt trẻ, hiểu hơn về lịch sử viết bằng máu của dân tộc mình. Như Ken Burns đã nói “tiến bộ và hoà giải chỉ đến khi chúng ta ít quả quyết hơn về những gì mình biết,” hoà giải chỉ đến khi chúng ta dám thừa nhận những gì mình biết chỉ là khoảng trời gói gọn trong miệng giếng. Những nỗ lực như “Cuộc chiến Việt Nam” sẽ như nước mưa giải thoát chúng ta khỏi đáy giếng hiện thực của chính mình.

Phim ‘Cuộc chiến Việt Nam’ và đáy giếng lịch sử. Ảnh: internet

Nguyễn Nhật Huy - “Trở về từ Việt Nam cũng nhức nhối như chính cuộc chiến” – Karl Marlantes, một cựu binh Mỹ mở đầu bộ sử thi truyền hình mới nhất của Ken Burns và Lynn Novick trình chiếu trên kênh PBS. Ở Mỹ, suốt nhiều năm sau chiến tranh, không ai nói về Việt Nam vì nó quá chia rẽ, giống như “sống trong một gia đình với ông bố nghiện rượu.” Cuộc chiến Việt Nam giống như một sang chấn tinh thần mà không ai muốn nhắc đến. Chỉ tới gần đây khi những người lính xưa đã trở thành ông bà thì “thế hệ babyboomers mới bắt đầu tự hỏi: điều gì đã xảy ra?”

Biển Đông: Mỹ do dự khiến Việt Nam cảm thấy đơn độc

Quan hệ Việt – Trung nổi lên tại Quốc hội Mỹ

Ông Markey cho rằng việc Mỹ vẫn “còn do dự trong chính sách liên quan tới Biển Đông đã khiến Việt Nam cảm thấy đơn độc”, và đặt câu hỏi cho ông Kritenbrink rằng “dù Việt Nam và Hoa Kỳ không phải là đồng minh ràng buộc bởi hiệp ước, chúng ta có thể làm gì hơn nữa để trấn an Việt Nam rằng chúng ta sẽ hậu thuẫn về mặt ngoại giao trong khi Việt Nam dùng luật pháp để thách thức tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc”.

Ông Kritenbrink trong cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập 

Cận Bình năm 2014, khi còn làm việc tại Đại sứ quán Mỹ ở Bắc Kinh.

Viễn Đông - Đề cử đại sứ Hoa Kỳ tại Việt Nam nói rằng Hà Nội “duy trì mối quan hệ phức tạp nhưng khá quan trọng với Trung Quốc”, và đã phát “tín hiệu mạnh” tới Mỹ về vai trò của Washington trong vấn đề lãnh hải và Biển Đông.

Chiến tranh VN, cuộc chiến “nấu đậu đốt cành đậu”

Chiến tranh Việt Nam, cuộc chiến “nấu đậu đốt cành đậu”

chúng ta hãy quay trở lại tháng 11 năm 1971 với câu chuyện đối thoại giữa Mao Trạch Đông và Phạm Văn Đồng. Mao Trạch Đông nói: “Cán chổi ngắn quá, không thể quét tới nơi quá xa được. Đối với Đài Loan, chổi của chúng tôi phải với hơi xa mất một chút. Đồng chí ạ, Nguyễn Văn Thiệu Miền Nam Việt Nam cũng nằm ngoài phạm vi năng lực của các đồng chí, chúng ta phải chấp nhận tình hình này.” Phạm Văn Đồng trả lời: “Chổi của Miền Bắc Việt Nam cũng đủ dài đấy.”

Từ trái qua, theo chiều kim đồng hồ: Fidel Castro, Mao Trạch Đông, Leonid Brezhnev, TBT ĐCS Liên Xô; Gustáv Husák, Bí thư Thứ nhất của ĐCS Czechoslovakia; Władysław Gomułka, Bí thư Thứ nhất ĐCS Ba Lan. Ảnh: Time

Chiến tranh Việt Nam vẫn chưa kết thúc?

Chiến tranh Việt Nam vẫn chưa kết thúc?

Nguyễn Quang Dy - “Chưa kết thúc” (unfinished business) không phải là chữ của tôi mà là của đạo diễn phim này. Một số bạn bè bảo tôi bình luận về phim “The Vietnam War” (Ken Burns & Lynn Novik, PBS, Sept 2017). Khó quá vì tôi đã xem hết đâu mà dám bình luận. Ở Việt Nam làm sao xem được PBS. Dù có trong tay trọn bộ 10 tập phim (dài 18 giờ) thì cũng phải mất vài ngày mới xem hết. 

Ken Burns and Co-Director Lynn Novick on the 

Lessons in Their Latest Documentary, The Vietnam War

Vì vậy đành phải xem lướt qua một lượt (fast forward) để có khái niệm, chỉ dừng lại xem đoạn nào cần thiết, như đọc lướt (skim-reading) một cuốn sách quá dầy. Thứ nhất, phim này dài quá, dù có kiên trì xem hết thì cũng dễ bội thực. Thứ hai, mới xem qua một lượt đã có cảm tưởng “Déjà Vu” nên cũng mất hứng thú. Thứ ba, tôi tò mò muốn lắng nghe xem các bên bình luận thế nào (tuy không biết các vị đó đã xem hết chưa). Vì vậy, bài viết này đơn giản chỉ là một số ấn tượng chung ban đầu, chứ không phải bình luận chi tiết.

Người Trung Quốc sẽ được tự lái xe vào Lạng Sơn

Người Trung Quốc sẽ được tự lái xe vào Lạng Sơn

Văn phòng Chính phủ vừa đồng ý về mặt chủ trương cho phép UBND tỉnh Lạng Sơn xây dựng và thực hiện thí điểm tổ chức đưa đón các đoàn xe du lịch tự lái của Trung Quốc qua cửa khẩu Hữu Nghị vào địa phận Khu kinh tế Đồng Đăng trong vòng 1 năm kể từ khi tỉnh này hoàn thiện các phương án tổ chức. Theo đó, tháng 6/2017 tỉnh Lạng Sơn đã có tờ trình đề nghị Chính phủ cho tổ chức thực hiện hoạt động xe tự lái giữa tỉnh Lạng Sơn với Khu tự trị dân tộc Choang tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc qua cặp cửa khẩu quốc tế Hữu Nghị - Hữu Nghị Quan.

Lạng Sơn được đồng ý cho thực hiện thí điểm xe du lịch Trung Quốc ra vào địa phương giống như TP. Móng Cái (Quảng Ninh)

Hà Tiên và sự hình thành nước Việt Nam hiện đại

Hà Tiên và sự hình thành nước Việt Nam hiện đại

29/09/2017 08:00 - Vũ Đức Liêm

Hà Tiên ngày nay là thị xã vùng biên nhỏ nhắn, bình yên, thơ mộng nép mình bên bờ vịnh Thailand. Hà Tiên của hai trăm năm trước là một trong những trung tâm kinh tế sôi động nhất ở Đông Nam Á, nơi diễn ra các tranh chấp chính trị và quân sự không ngừng giữa người Việt, người Thái, người Khmer và các cộng đồng người Hoa. Lịch sử của vùng đất này là minh chứng sống động cho sự đa dạng trong thống nhất của quá trình hình thành nên lãnh thổ và dân tộc Việt Nam.

Một phần biển Mũi Nai, Hà Tiên, Kiên Giang ngày nay. 

Vùng đất này nằm giữa các diễn ngôn lịch sử rất khác biệt, nhiều khi bị trùm phủ dưới các huyền thoại tạo ra bởi chủ nghĩa dân tộc. Bài viết này chỉ ra những nhân tố cốt lõi làm nên sự thịnh vượng của Hà Tiên và tìm kiếm sự gắn kết của nó đối với lịch sử Việt Nam, như một phần của công cuộc định hình nên không gian của nước Việt Nam hiện đại.

Đường biên giới VN – Campuchia có từ thời Nguyễn

Sự hình thành đường biên giới Việt Nam – Campuchia thời Nguyễn

15/09/2017 14:19 - Vũ Đức Liêm

Bài viết này phản bác lại luận điểm rằng đường biên giới Việt Nam-Campuchia là sáng tạo của người Pháp. Trái lại, nó là sản phẩm của các nỗ lực của nhà Nguyễn ở đầu thế kỷ XIX trong việc hoạch định biên giới, tổ chức lãnh thổ, và xác lập các hệ thống phòng thủ, cũng như bố trí dân cư dọc theo đường ranh giới mà theo đó sẽ định hình nên đường biên hiện đại giữa hai quốc gia.

Đường ranh giới Việt Nam-Cao Miên trên bản đồ tỉnh An Giang. Nguồn: "Đại Nam Nhất Thống Dư Đồ" (1861, EFEO microfilm, A.1600, 76a).

Những Nghịch lý và Ngộ nhận về Việt Nam

Những Nghịch lý và Ngộ nhận về Việt Nam

Nguyễn Quang Dy - “Chúng ta không thể thay đổi được quá khứ, nhưng chúng ta có thể sắp xếp lại tương lai” “We cannot change the past, but we can reshape the future” (Dalai Lama).

Chiến tranh Viêt Nam đã đi vào lịch sử lâu rồi. Đã 42 năm kể từ khi cuộc chiến đó chấm dứt, nhưng người ta vẫn còn tranh luận về Chiến Tranh Việt Nam (hay còn gọi là cuộc “Chiến tranh Đông Dương lần thứ hai”). Tại sao “bóng ma Việt Nam” đến giờ vẫn còn ám ảnh người Mỹ và người Việt, nhất là thế hệ những người đã trực tiếp dính líu vào Việt Nam, dù là quân nhân hay dân sự và nhà báo. Tại sao người ta vẫn tiếp tục viết sách và làm phim về Việt Nam? Phải chăng vì Chiến tranh Việt Nam có quá nhiều nghịch lý và ngộ nhận?

Việt Nam thua Lào và Campuchia mọi mặt - Vì sao?

Chuyện VN sẽ thua Lào và Campuchia đã được dự báo từ những năm 1990, điều này càng thấy rõ từ sau năm 2000. Tất cả đều thấy, lãnh đạo cấp cao của VN càng thấy rõ; nhưng vì những lý do chính trị ngầm ẩn và vì chủ trương cùng nhau chia chác tài sản của đất nước (kể cả vay nợ ào ạt), nên chúng mặc kệ cho đất nước ngày càng lụn bại. Không những thế, chúng còn thực hiện chính sách ngu dân, lừa dân và bưng bít thông tin, làm cho đa số người dân nhìn thấy nhiều công trình được xây lên thì cứ nghĩ là đất nước đang phát triển. Tương lai của đất nước này cực kỳ tối tăm nếu người dân cứ nhắm mắt, bịt tai, sợ hãi không dám nhìn, không dám nghe, không dám làm gì để thay đổi thực trạng. Tôi đã từng là chuyên gia cấp cao thường xuyên sang giúp chính phủ Lào về quản lý kinh tế vĩ mô và kiềm chế lạm phát, cũng đã nhiều lần sang Campuchia, nên hiểu rất rõ chuyện này. Dưới đây là 3 ảnh chụp với các đồng chí lãnh đạo Lào, không tìm thấy ảnh chụp với Thủ tướng Hun Xen.

Đoàn chuyên gia chụp ảnh chung với đồng chí Bun Nhăng Vorachit, hiện đồng chí đang là Tổng bí thư, Chủ tịch nước CHDCND Lào, lúc chụp ảnh là Thủ tướng Chính phủ.

Đồng chí Thoong Lun Sisulit, hiện là Thủ tướng nước CHDCND Lào, đang gắn huân chương Lao động cho Chủ Blog này.

Đồng chí Thoong Lun Sisulit đang trao giấy chứng nhận huân chương Lao động cho Chủ Blog này.

Việt Nam thua Lào và Campuchia mọi mặt - Vì sao?

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc vừa kết thúc chuyến thăm chính thức Campuchia và Lào từ ngày 24 đến 27 tháng 4, năm 2017. Theo thông tin nhận được từ trong nước, rất nhiều hợp tác quan hệ song phương giữa Việt Nam, Lào và Campuchia được đánh giá tăng trưởng tốt trong vài năm qua. Tuy nhiên, theo những số liệu báo cáo do Ngân hàng thế giới – World Bank và Diễn đàn kinh tế Thế giới – WEF đưa ra cho thấy Việt Nam ngày càng thua Lào và Campuchia về mọi mặt.

Cựu đệ nhất phu nhân Michelle Obama (thứ 4 từ trái) và phu nhân thủ tướng Hunsen thăm một trường học ở Siem Reap vào ngày 21 tháng 3 năm 2015. AFP photo

Nguy cơ “biển người Tàu” tràn ngập Việt Nam!

Nguy cơ “biển người Tàu” tràn ngập Việt Nam!

Trần Phong Vũ, 2-4-2017 - Gần 5 tháng trước, chính xác là đầu tháng 12-2016, chúng tôi đã viết một bài nhận định về thái độ hãnh tiến, tự tin của du khách Tàu khi qua du lịch Việt Nam nhân đọc bài ký sự của Tuấn Khanh, một nhạc sĩ trẻ ở trong nước[1].

Chờ làm thủ tục xuất cảnh ở Đông Hưng vô Móng Cái 

ngày 17/3/17. Ảnh: FB Sự thật VN/ internet

Hôm nay, đọc bài tường thuật số lượng du khách Tàu tăng kỷ lục sau Tết Con Gà tính đến tháng 3-17 khiến tôi không khỏi băn khoăn nghĩ tới Mật Ước Thành Đô sắp tới kỳ hạn 30 năm ................. Sự liên tưởng cũng gợi nhớ tới lời cảnh giác của Linh mục Nguyễn Văn Lý về họa mất nước vào tay Tàu cộng đã trở thành hiện thực! Bài tường thuật mang tựa đề “cuộc ‘di dân’ khổng lồ có một không hai trong lịch sử của người TC sang VN”. Cuối bài ghi “Nguồn: Nhật Minh / FB Sự Thật Việt Nam”.

Mỹ lấy 29/3 là Ngày Cựu chiến binh Việt Nam

Dưới sự lãnh đạo của Đảng, trải qua hơn 4 thập kỷ sau chiến tranh, người dân Việt từ chỗ ghét Mỹ đã trở nên yêu Mỹ, cứ cái gì của Mỹ cũng đều tốt, rồi tìm mọi cách bỏ nước chạy sang Mỹ, tìm mọi cách để có cái thẻ xanh của Mỹ. Cứ đà này, người dân sẽ công nhận Mỹ sang VN bảo vệ chế độ Sài Gòn là đúng, tức là sự nghiệp giải phóng Miền Nam là cuộc chiến tranh Bắc xâm lược Nam.

TT Trump chỉ định ngày 29/3 là Ngày Cựu chiến binh Việt Nam

Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã ký dự luật S. 305 thành luật hôm thứ Ba 28/3, khuyến khích việc treo quốc kỳ Mỹ vào ngày 29/3 hàng năm để tôn vinh Ngày Cựu chiến binh Việt Nam. Theo tin từ Tòa Bạch Ốc, Tổng thống Trump viết trên Tweeter: "Tối nay tôi rất tự hào đã ký dự luật S. 305, khuyến khích trưng bày quốc kỳ Hoa Kỳ vào Ngày Cựu chiến binh Việt Nam hàng năm, ngày 29/3".

Cựu chiến binh Hoa Kỳ Jack Frey, bang Pennsylvania viếng 

Bức tường Chiến tranh Việt Nam ở thủ đô Washington.

Phó Tổng thống Mike Pence hôm thứ Tư cũng lên Tweeter ca ngợi Tổng thống ký thành luật dự luật tôn vinh các cựu chiến binh Mỹ từng chiến đấu Việt Nam.

Tâm sự với người cùng nghề về vận mệnh đất nước

Tâm sự với người cùng nghề cầm bút trước vận mệnh đất nước

Tô Văn Trường - Chiến lược phát triển kinh tế của Việt Nam quá nhiều mũi nhọn, đã biến thành mũi nhọn kiểu quả mít! Cách nay cả mấy chục năm rồi, cái nhà ông “bút tre” đã phán rất tài tình, có sai đâu :“… thi đua ta quyết tiến lên hàng đầu ! Hàng đầu chẳng biết đi đâu – nhưng mà, ta cứ hàng đầu ta đi !” . Qủa là đến Chí Phèo cũng … phải trả lại tiền!

Dear Anh Nguyễn Anh Tuấn
Hôm lâu, nhận được email của Anh Tuấn, bảo rằng :”Anh Trường đã thực sự là nhà báo có uy tín trong xã hội…” làm tôi cứ suy nghĩ mãi về con đường đã trải nghiệm, giúp mình từ người làm công tác khoa học trở thành nhà báo công dân. Nhiều bạn có thẻ nhà báo cũng hỏi mình kinh nghiệm làm gì, như thế nào để trở thành người cầm bút có “thương hiệu”.

"Cuộc chiến đã qua đi: Hồi ức và bài học lịch sử"

Lịch sử là điều không thể thiếu. Lịch sử giúp chúng ta đối diện với những vong hồn và ma quỷ mà bi kịch quá khứ để lại như một di sản cho hiện tại. Nó soi rọi những sự mù quáng và tàn bạo đã làm nên chiến tranh. Nó giúp chúng ta hình dung và đấu tranh cho hòa bình. Giáo sư Drew Gilpin Faust, Hiệu trưởng ĐH Harvard

"Cuộc chiến đã qua đi: Hồi ức và bài học lịch sử"

Giáo sư D.G.Faust - Hiệu trưởng ĐH Harvard

Sáng ngày 23-3, Giáo sư Drew Gilpin Faust, Hiệu trưởng ĐH Harvard, Giáo sư sử học danh hiệu Lincoln đã thuyết trình trước giảng viên, sinh viên trường ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn (ĐHQG-HCM) với chủ đề "Cuộc chiến đã qua đi: Hồi ức và bài học lịch sử". Cổng thông tin điện tử xin giới thiệu toàn văn nội dung bài thuyết trình:

Giáo sư Drew Gilpin Faust, Ảnh: Việt Thành

Trước khi trở thành Hiệu trưởng Đại học Harvard, tôi là một học giả và giảng viên lịch sử trong suốt hơn ba mươi năm. Vì vậy, tôi đặc biệt vui mừng được có mặt tại trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, một trung tâm nghiên cứu lịch sử hàng đầu của Việt Nam. Việc có mặt tại đây, ở đất nước các bạn, đối với tôi mang rất nhiều ý nghĩa, bởi vì nhiều giai đoạn lịch sử quan trọng của hai quốc gia đã quyện chặt vào nhau và ảnh hưởng tới tất cả chúng ta.

Ngôn ngữ Sài Gòn xưa: Lính tráng

Ngôn ngữ Sài Gòn xưa: Lính tráng 

Ngôn ngữ Sài Gòn trước 1975 mang đậm chất “lính”. Cũng là điều dễ hiểu vì miền Namkhi đó đang trong thời kỳ “leo thang chiến tranh” với lệnh “tổng động viên” trên toàn lãnh thổ. Thanh niên đến tuổi 18 đều bị “động viên” vào quân ngũ, chỉ trừ một số trường hợp được “hoãn dịch” vì lý do sức khỏe, gia cảnh hoặc học vấn.

“Đi lính” là một thuật ngữ xuất hiện thường xuyên trên đầu môi cũng như trong tâm thức của mọi người. Bậc cha mẹ lo lắng khi con cái đến tuổi “quân dịch” còn thanh niên thì đứng trước một ngã rẽ quan trọng của cuộc đời: “xếp bút nghiên theo việc đao cung”. Mối lo của họ được thể hiện qua ám ảnh “Thi rớt tú tài…” và còn bi đát hơn với hai câu thơ:
Rớt tú tài anh đi trung sĩ,
Em ở nhà lấy Mỹ cho xong…

Đại chiến lược cho Việt Nam trong TK 21

Bàn về một đại chiến lược cho Việt Nam trong TK 21

Để đối phó với những thách thức an ninh hiện nay, Việt Nam nên tiếp tục kiên trì đại chiến lược đa phương vốn là kim chỉ nam cho chính sách đối ngoại của Việt Nam kể từ khi đất nước mở cửa đến giờ. Cho đến khi cục diện thế giới thay đổi một cách cơ bản và trận chiến ở Biển Đông giữa Mỹ và Trung Quốc kết thúc, đại chiến lược đa phương vẫn là con đường tối ưu nhất để Việt Nam có thể bảo vệ được lợi ích quốc gia cốt lõi của mình.

Mục đích chính của bài viết này là đưa ra nhận định về những thách thức chiến lược tiềm tàng cho Việt Nam trong thế kỷ XXI và phác hoạ một số nét chính về bốn đại chiến lược khả dĩ để chúng ta có thể đương đầu với những thách thức này. Bên cạnh đó, tác giả cũng hi vọng rằng bài viết này sẽ giúp khái niệm “đại chiến lược” trở nên gần gũi hơn với các độc giả, đồng thời thôi thúc các học giả trong và ngoài nước nghiên cứu đề tài đại chiến lược Việt Nam một cách có khoa học và hệ thống hơn.

Sự thật bức ảnh “nữ tù binh VN” bị TQ lột trần

Sự thật về bức ảnh “nữ tù binh Việt Nam” bị Trung Quốc lột trần, bắt tải đạn

Đến hẹn lại lên, cứ tới những ngày tháng 2 này là “lòng yêu nước (lèo)” của một số “nhân sĩ trí thức” lại trỗi dậy mãnh liệt, hệt như tiếng kêu réo thảm thiết của cái bao tử được chiều chuộng khi đến giờ ăn.

Năm nay, có vẻ như “phong trào yêu nước” của các vị ấy đã bị thoái trào, hoặc các vị ấy đã có chút cảm giác xấu hổ khi nhận ra mình đã trở thành một thứ rác chính trị nhàm chán trong mắt những người dân ở bờ hồ Hoàn Kiếm, nên không có hoạt động gì rầm rộ như mọi năm. Thay vào đó, họ quay lại với sở trường tung tin đồn nhảm, đơm điều đặt chuyện của mình hòng chứng tỏ “lòng yêu nước” của mình bằng “tội ác tưởng tượng” của kẻ thù trong quá khứ, như con đỉa ăn bám vào sự hận thù dân tộc của người Việt đối với người Trung Quốc.

Chùm ảnh thời sự VN đầu năm 2017

Chùm ảnh thời sự VN đầu năm 2017

Chào mừng Đạo Luật Bánh Chưng/Bánh Tét

Chào mừng Đạo Luật Bánh Chưng/Bánh Tét

Tre Online - February 24, 2017 Cùng với những con lân rực rỡ múa trong tiếng trống liên hồi, và các tiết mục văn nghệ mang đầy màu sắc truyền thống văn hóa Việt Nam, Ðại Nhạc Hội Ðón Xuân Ðinh Dậu, do Thượng Nghị Sĩ Janet Nguyễn tổ chức đã thu hút nhiều trẻ em và người lớn thuộc mọi lứa tuổi đến con đường Phố Cổ Historic Main Street, Thành Phố Garden Grove. 

Quang cảnh Đại nhạc hội Xuân Đinh Dậu

Ðại nhạc hội hoàn toàn miễn phí này được tổ chức với sự kết hợp của Central County Foundation và Hiệp Hội Cư Dân Trung Tâm Thành Phố Garden Grove, là một sự kiện giải trí cho hàng trăm cư dân vẫn còn trong tinh thần Ðón Xuân Ðinh Dậu, và Chào Mừng Ðạo Luật SB 969, cho phép bánh chưng/bánh tét Việt Nam được bày bán ở nhiệt độ bình thường trong phòng lâu đến 24 giờ.

Những góc khuất của phong trào Tây Sơn

Những góc khuất của phong trào Tây Sơn

Đổng Thành Danh - Bài viết này điểm lại một phần lẫn khuất phía sau hào quang của Tây Sơn, như một phong trào cách mạng, tạo nên những chuyển biến sâu sắc trong lịch sử nước nhà trong suốt thời kỳ hậu bán thế kỷ XVIII. Trong đó, chúng tôi chú ý đến những góc khuất lịch sử vẫn còn nhiều bí ấn, bài viết chỉ là một nghiên cứu ngắn về nhà Tây Sơn, những chi tiết này chỉ là một “gam màu” tối trong lịch sử của phong trào Tây Sơn. Những góc khuất này không thể che lắp và phủ định được vài trò lịch sử của Tây Sơn, nhưng tự bản thân nó giúp chúng ta nhận chân hơn lịch sử, nhìn lịch sử bằng cái nhìn tương đối và tuyệt đối không huyền thoại hóa lịch sử.

Bài viết này không nhằm mục đích hạ bệ, hay đánh đổ vai trò lịch sử của phong trào nông dân Tây Sơn, ngược lại chúng tôi cho rằng phong trào này có rất nhiều tiến bộ; như lật đổ các thế lực phong kiến Trịnh – Nguyễn đang trên đà suy thoái, đánh bại các âm mưu xâm lược của ngoại xâm như Xiêm La, Mãn Thanh… Thế nhưng, lịch sử luôn có những mặt trái của nó, và vai trò lịch sử của phong trào Tây Sơn không chỉ là một “màu hồng” nó vẫn còn có những góc khuất, những góc khuất tác động tiêu cực đến lịch sử.

(3) Việt Nam và đại nạn Trung Hoa: thời cận đại

Việt Nam và đại nạn Trung Hoa

Đại nạn Trung Hoa thời cận đại

1.- TRUNG HOA GẶP ĐẠI NẠN
Vào thế kỷ 19, trong nền giao thương giữa Trung Hoa và các nước Âu Châu, một cuộc tranh chấp gay gắt đã đưa đến việc người Âu Châu xâu xé Trung Hoa. Nguyên trong những sản phẩm người Anh đem đến Trung Hoa, có một món hàng vừa dễ chuyên chở, lại bán được nhiều và được giá cao, đó là thuốc phiện (nha phiến).
Thuốc phiện mà người Trung Hoa gọi là cù túc, đã được người Ả Rập nhập vào Trung Hoa từ thế kỷ thứ 8, nhưng chỉ được sử dụng trong y học. Đến thế kỷ 16, những nhà giàu có Trung Hoa bắt đầu dùng ống dọc tẩu để hút. Công ty Đông Ấn Anh Quốc (The English East India Company) nhập cảng ồ ạt thuộc phiện vào Trung Hoa để kiếm lợi, làm tăng nhanh giới nghiện thuốc phiện tại nước nầy. Con số người nghiện lên đến khoảng mười triệu người vào năm 1830.