Thất bại mới của ông D. Trump và Đảng Cộng hòa
Tin tức mới nhất cho thấy Đảng Dân chủ đã giành quyền kiểm soát Thượng viện Mỹ. Đảng Cộng hòa được dự báo sẽ mất nốt thế đa số tại Hạ viện Mỹ, mở đường cho Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát cả hai viện của Quốc hội. 
Vào lúc 1 giờ 26 phút sáng theo giờ miền Đông nước Mỹ, hãng tin Associated Press (AP) dự báo Đảng Dân chủ đã vượt qua ngưỡng 218 ghế cần thiết để giành quyền kiểm soát Hạ viện. Trước đó, ngay trong tối thứ Ba, đảng này cũng đã giành lại quyền kiểm soát Thượng viện.
“Ngày hôm nay đánh dấu sự khởi đầu của cuộc phục hưng vĩ đại của nước Mỹ”, lãnh đạo phe thiểu số tại Hạ viện Hakeem Jeffries (Đảng Dân chủ, bang New York), người được xem là ứng cử viên kế nhiệm vị trí Chủ tịch Hạ viện, tuyên bố sau chiến thắng của Đảng Dân chủ tại Hạ viện.
“Người dân Mỹ đã quá chán ngán nạn tham nhũng. Họ muốn có một Quốc hội thực sự hành động vì lợi ích của người dân Mỹ, và đó chính xác là điều mà các nghị sĩ Đảng Dân chủ tại Hạ viện sẽ thực hiện ngay khi chúng tôi chính thức nhậm chức vào tháng 1 tới”.
Tổng thống Donald Trump, phát biểu với Fox News sau khi Đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Thượng viện, đã gửi lời chúc mừng chiến thắng tới Đảng Dân chủ. Ông nói: “Các bạn đã làm việc rất chăm chỉ”.
Tổng thống cũng cho biết ông sẽ hợp tác với Đảng Dân chủ trong một số vấn đề, nhưng không phải những vấn đề khác như kiểm soát biên giới hay các vấn đề liên quan đến người chuyển giới.
Với việc nắm đa số, Đảng Dân chủ sẽ giành quyền kiểm soát các ủy ban của Quốc hội tại cả Hạ viện và Thượng viện, trong đó có một quyền lực đặc biệt quan trọng là quyền triệu tập và yêu cầu cung cấp tài liệu, chứng cứ (subpoena). Quyền này sẽ cho phép đảng tiến hành những cuộc điều tra trên diện rộng đối với chính quyền Trump.
Đảng Dân chủ đã tuyên bố sẽ tiến hành các cuộc điều tra như vậy, mặc dù nội bộ đảng vẫn còn chia rẽ về khả năng thúc đẩy một thủ tục luận tội tổng thống mới.
Chiến thắng của Đảng Dân chủ cũng mở đường cho những cuộc đối đầu kéo dài giữa Quốc hội và Nhà Trắng về chi tiêu chính phủ cũng như các lĩnh vực chính sách liên bang quan trọng khác. Tình hình này tương tự những gì đã xảy ra khi Đảng Dân chủ giành chiến thắng áp đảo tại Hạ viện vào giữa nhiệm kỳ tổng thống đầu tiên của ông Trump.
1. Thượng viện chuyển sang màu xanh của Đảng Dân chủ
Đảng Dân chủ đã giành được những chiến thắng quan trọng tại Thượng viện, đánh bại các đối thủ ở hàng loạt bang có tính chất quyết định trong cuộc bầu cử, bao gồm South Carolina, North Carolina, Georgia, New Hampshire, Texas, Kansas, Iowa và Ohio.
Những chiến thắng tại South Carolina, Texas và Kansas đặc biệt phản ánh sự thay đổi trong tâm lý cử tri trên phạm vi toàn quốc, bởi ngay từ đầu chu kỳ bầu cử, các bang này đều được đánh giá là những thành trì an toàn của Đảng Cộng hòa.
Hàng trăm người tham dự buổi theo dõi kết quả bầu cử của Thượng nghị sĩ Jon Ossoff (Đảng Dân chủ, bang Georgia) tại trung tâm thành phố Atlanta đã reo hò vang dội khi hãng tin AP công bố chiến thắng của ông trước Hạ nghị sĩ Mike Collins (Đảng Cộng hòa, bang Georgia) vào khoảng 8 giờ tối theo giờ miền Đông.
Thượng nghị sĩ vừa tái đắc cử dự kiến sẽ phát biểu tại buổi theo dõi kết quả bầu cử sau khoảng vài giờ nữa. Trước ông, một số nghị sĩ Đảng Dân chủ khác, trong đó có Thượng nghị sĩ bang Georgia Raphael Warnock, cũng sẽ phát biểu.
Tại bang North Carolina, ứng cử viên Thượng viện của Đảng Dân chủ Roy Cooper đã đánh bại Michael Whatley, cựu Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Đảng Cộng hòa, với cách biệt gần 20 điểm phần trăm.
Đáng chú ý, cả North Carolina và Georgia đều từng bỏ phiếu ủng hộ Tổng thống Donald Trump với cách biệt hơn 2 điểm phần trăm trong cuộc bầu cử năm 2024.
Samara Klar, giáo sư khoa học chính trị tại Đại học Arizona, nói có một vấn đề đã chi phối hai cuộc bầu cử gần đây nhất. “Đảng Cộng hòa đã có một cuộc bầu cử cực kỳ thành công vào năm 2024, phần lớn nhờ những cam kết của họ về khả năng chi trả và giảm gánh nặng chi phí sinh hoạt. Nhưng ngày nay, khả năng chi trả vẫn là một vấn đề lớn đối với người Mỹ, thậm chí còn nghiêm trọng hơn so với thời điểm đó”, bà nói.
Klar cho rằng cử tri Mỹ đã gửi một thông điệp rõ ràng tới tổng thống và Đảng Cộng hòa.
“Các cử tri đang gửi đi thông điệp rằng những chính sách mà ông Trump và chính quyền Cộng hòa của ông triển khai trong hai năm qua không mang lại kết quả như họ mong muốn”, bà nhận định.
2. Đảng Dân chủ giành thêm ghế tại Hạ viện
Cho đến nay, Đảng Dân chủ đã giành chiến thắng trong hàng loạt cuộc đua quan trọng, bao gồm việc lật ngược thế đa số tại khu vực bầu cử quốc hội số 11 của bang North Carolina và khu vực bầu cử số 7 của bang New Jersey.
Vào khoảng 9 giờ 15 phút tối theo giờ miền Đông, hãng tin AP dự báo ứng cử viên Đảng Dân chủ Jamie Ager sẽ đánh bại nghị sĩ bang Jennifer Balkcom trong cuộc đua vào chiếc ghế đang bỏ trống, thay thế Hạ nghị sĩ Chuck Edwards (Đảng Cộng hòa, bang North Carolina) tại khu vực bầu cử quốc hội số 11 của bang này.
Ager là một nông dân đồng thời là người đồng sáng lập một doanh nghiệp. Tại thời điểm đó, Đảng Dân chủ đang dẫn trước trong tất cả các cuộc đua vào Hạ viện tại North Carolina, ngoại trừ khu vực bầu cử số 5, hiện do Hạ nghị sĩ đương nhiệm Virginia Foxx thuộc Đảng Cộng hòa nắm giữ.
Đảng Dân chủ cũng đã giành thêm một ghế tại Hạ viện Mỹ khi đánh bại Đảng Cộng hòa ở khu vực bầu cử quốc hội số 7 của bang New Jersey.
Tại thời điểm bài viết được đăng tải, ứng cử viên Đảng Dân chủ Rebecca Bennett đang dẫn trước Hạ nghị sĩ đương nhiệm Tom Kean Jr. (Đảng Cộng hòa, bang New Jersey) hơn 20 điểm phần trăm, khi 70% số phiếu đã được kiểm.
Kean đã phải đối mặt với sự giám sát và chỉ trích gay gắt vì vắng mặt tại Quốc hội trong 100 ngày mà không đưa ra lý do. Sau đó, ông tiết lộ rằng mình đang được điều trị chứng trầm cảm.
Chiếc ghế này từ lâu đã được xác định là một trong những mục tiêu hàng đầu mà Đảng Dân chủ muốn giành lại.
Đảng Dân chủ cũng đã bảo vệ thành công những chiếc ghế tại các khu vực bầu cử mà Đảng Cộng hòa từng vẽ lại ranh giới địa lý nhằm tạo lợi thế cho mình.
Các ứng cử viên Jared Moskowitz (Đảng Dân chủ, bang Florida), Kathy Castor (Đảng Dân chủ, bang Florida) và Pia Dandiya đều giành chiến thắng tại các khu vực bầu cử số 25, số 14 và số 22 của Florida, mặc dù Đảng Cộng hòa đã điều chỉnh lại ranh giới các khu vực này theo hướng có lợi cho mình.
Moskowitz đánh bại cựu Thị trưởng thành phố Boca Raton Scott Singer; Dandiya đánh bại Casey Askar; còn Castor đánh bại Mike Beltran.
Đảng Dân chủ cũng đã giành thêm ba ghế tại Pennsylvania, một ghế ở miền nam Virginia, một ghế tại Kentucky, một ghế tại Ohio, một ghế tại New York và một số ghế khác.
Đảng này cũng đang dẫn trước tại nhiều cuộc đua quan trọng khác, trong đó có các bang South Carolina và New York.
Vấn đề còn lại là Đảng Dân chủ có thể mở rộng thế đa số của mình đến mức nào, vượt xa ngưỡng tối thiểu 218 ghế cần thiết để kiểm soát Hạ viện.
Một đa số lớn hơn sẽ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Hakeem Jeffries. Ông hiện phải đối mặt với thách thức lãnh đạo một nhóm nghị sĩ có sự khác biệt sâu sắc về quan điểm chính trị, bị chia rẽ giữa hai khuynh hướng: cánh cấp tiến và cánh ôn hòa trong Đảng Dân chủ.
3. Ông Trump tuyên bố sẵn sàng hợp tác với Đảng Dân chủ sau khi Đảng Cộng hòa mất quyền kiểm soát Thượng viện
Tối muộn ngày thứ Ba, Tổng thống Donald Trump tuyên bố ông sẵn sàng hợp tác với Đảng Dân chủ, sau khi Đảng Cộng hòa chịu thất bại nặng nề trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ và mất quyền kiểm soát cả Hạ viện lẫn Thượng viện.
“Tôi hoàn toàn sẵn sàng chấp nhận kết quả đó”, ông Trump nói với tờ The New York Times. “Chúng tôi sẽ hợp tác với Đảng Dân chủ và, các bạn biết đấy, mong muốn được làm việc cùng họ. Có lẽ chúng tôi sẽ tìm được một thỏa thuận nào đó”.
Trong một cuộc phỏng vấn riêng với Politico, ông Trump cho biết ông đã nói chuyện với một số lãnh đạo Đảng Dân chủ, mặc dù không tiết lộ cụ thể tên những người này.
“Họ đã gọi điện cho tôi rồi, và họ muốn hợp tác với tôi”, ông Trump nói. Ông Trump nói thêm rằng ông không muốn lãng phí hai năm còn lại của nhiệm kỳ vào việc phủ quyết mọi dự luật được Quốc hội thông qua.
Khi được hỏi liệu ông có đồng ý tiến hành cải cách chính sách nhập cư hay không, ông Trump trả lời rằng ông sẽ cân nhắc thực hiện bất cứ điều gì “phù hợp và có lợi cho đất nước”.
Ông Trump cũng bảo vệ quyết định của mình liên quan đến Iran. “Tôi hoàn toàn tin tưởng rằng quyết định của tôi về Iran là hoàn toàn đúng đắn, xét trên lợi ích lâu dài của đất nước chúng ta, thậm chí là của cả thế giới. Và cho đến nay, quyết định đó vẫn đúng”, ông Trump nói với Politico.
Trước đó, ngay sau khi Đảng Dân chủ giành được những chiến thắng quan trọng trong các cuộc đua vào Hạ viện và Thượng viện, Tổng thống Trump cho rằng nguyên nhân khiến Đảng Cộng hòa thất bại là do ông không trực tiếp có tên trên lá phiếu bầu cử.
“Tôi không có tên trên lá phiếu. Nếu tôi có tên, chúng ta đã giành chiến thắng ÁP ĐẢO! Cảm ơn các bạn đã quan tâm đến vấn đề này. Tổng thống DONALD J. TRUMP”, ông viết tối thứ Ba trên mạng xã hội Truth Social.
Trong một bài đăng khác, ông Trump viết: “Tôi sẽ trở thành một nhà bình luận chính trị, phân tích cả mặt tốt lẫn mặt xấu về những nguyên nhân khiến các ứng cử viên này thắng và thua!”.
Tổng thống cũng nói với The New York Times rằng ông không hề hối tiếc về việc đã công khai ủng hộ Thượng nghị sĩ Darline Graham (Đảng Cộng hòa, bang South Carolina) và chính trị gia Cộng hòa Ken Paxton của bang Texas, những người đều thất bại trong cuộc đua giành ghế Thượng viện Mỹ.
Tuy nhiên, ông lại chỉ trích Thống đốc bang Texas Greg Abbott sau thất bại trong nỗ lực tái tranh cử của nhân vật này. “Nếu Greg Abbott, Thống đốc bang Texas, không biến thành một RINO (người Cộng hòa trên danh nghĩa) trong sáu tháng cuối cùng của sự nghiệp chính trị, thì ông ấy đã không thất bại. Ông ấy quay trở lại với công thức ban đầu của mình, và kết quả chẳng tốt đẹp gì!”, ông Trump viết trên Truth Social.
Một quan chức Nhà Trắng cũng đưa ra những nhận định tương tự trong một email. Theo quan chức này, Nhà Trắng đang thể hiện thái độ cứng rắn, không chịu khuất phục trước kết quả bầu cử, đồng thời đổ lỗi cho tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu và chất lượng ứng cử viên là những nguyên nhân dẫn đến chiến thắng của Đảng Dân chủ.
Đến 11 giờ 30 phút tối theo giờ miền Đông, Đảng Dân chủ đã giành chiến thắng trong nhiều cuộc đua vào Thượng viện Mỹ và đạt được thêm một loạt thắng lợi tại các cuộc bầu cử khác.
“Không khí tại Nhà Trắng hiện nay là thái độ kiên quyết không nhượng bộ”, vị quan chức viết trong email. “Tổng thống Trump không có tên trên lá phiếu, và thực tế đã chứng minh rằng cử tri ủng hộ Trump sẽ đi bỏ phiếu khi ông ấy trực tiếp có tên trong cuộc bầu cử.
“Bên cạnh đó, chất lượng ứng cử viên cũng rất quan trọng”, vị quan chức nói tiếp. “Tổng thống Trump đã làm tốt hơn chính các ứng cử viên trong việc quảng bá và vận động cho nhiều người trong số họ”.
Theo quan chức Nhà Trắng, những cử tri đã bỏ phiếu cho Đảng Dân chủ có thể sẽ sớm cảm thấy “vô cùng hối tiếc vì lựa chọn của mình”, một khi cuộc chiến với Iran kết thúc và giá xăng bắt đầu giảm xuống.
Bất kể kết quả cuối cùng của cuộc bầu cử như thế nào, vị quan chức này khẳng định: “Quyết tâm ngăn chặn phe cánh tả cực đoan của ông Trump sẽ chỉ càng trở nên mạnh mẽ hơn. Hãy chuẩn bị tinh thần!”.
Phát biểu với Fox News, ông Trump chúc mừng Đảng Dân chủ về những chiến thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ, nhưng khẳng định ông không xem kết quả này là sự phủ nhận vai trò lãnh đạo của mình.
“Xin chúc mừng Đảng Dân chủ. Họ đã làm rất tốt. Họ đã chờ đợi chiến thắng này suốt 11 năm và cuối cùng cũng đạt được điều đó”, ông Trump nói. “Nhưng tôi không xem đây là một đòn giáng vào cá nhân mình. Tôi nghĩ rằng chúng ta đã làm được... Chúng ta đã có hai năm vĩ đại nhất trong lịch sử nhiệm kỳ tổng thống”.
Việc giành quyền kiểm soát Quốc hội sẽ trao cho Đảng Dân chủ quyền lực đáng kể để cản trở chương trình nghị sự của ông Trump trong hai năm cuối cùng của nhiệm kỳ tổng thống. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều câu hỏi về việc họ có thể sử dụng quyền lực đó hiệu quả đến mức nào.
Trước cuộc bầu cử, Tổng thống Trump từng tuyên bố ông sẵn sàng “phủ quyết tất cả” các dự luật mà Quốc hội gửi đến cho đến khi đạt được một thỏa thuận.
“Tôi đoán mình sẽ trở thành Ngài Phủ quyết”, ông nói trong cuộc phỏng vấn với Miranda Devine của tờ New York Post, được phát sóng trên Fox News ngày 1/11, khi được hỏi ông sẽ xử lý thế nào nếu Quốc hội rơi vào tay Đảng Dân chủ.
“Và rồi đến một thời điểm nào đó, có lẽ chúng ta sẽ đạt được những thỏa thuận. Đó là điều đã từng xảy ra với tôi. Đây không phải lần đầu tiên một tổng thống phải đối mặt với tình huống không nắm quyền kiểm soát Hạ viện hoặc Thượng viện”.
Nguồn: Báo Mỹ
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét