Buồn cho Phú Thọ quê tôi; Hay là lãnh đạo đến thời ất ơ…

Tôi rất ủng hộ ý kiến của các nhà khoa học là không nên xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích lịch sử Đền Hùng. Nhưng ở nước ta, cứ cái gì dính đến tên Bác là không ai dám phản đối, ý kiến đề xuất thường được thông qua dễ dàng, dù trong đầu ai cũng nghĩ đây là dự án không hợp lý. Tôi cho rằng Đền Hùng là khu di tích siêu đặc biệt quốc gia, nên chỉ đặt những thứ liên quan tới vua Hùng. Thứ hai, đất nước còn nghèo lắm, bao nhiêu việc vô cùng khẩn cấp cần tiền, tronng khi các khu di tích về Bác quá nhiều rồi, không nên làm thêm nữa. Thứ ba, quy hoạnh Đền Hùng đã có, đừng vì muốn xây dựng Tượng đài Bác mà lại phá vỡ quy hoạch đã có. Thiếu gì đất nơi khác để đặt tượng đài. Từ lâu tôi rất phản đối đặt tượng Bác và tượng nhiều quan chức cộng sản khác như Võ Nguyên Giáp, Nguyễn Chí Thanh... trong các nhà chùa. Thờ quan chức cộng sản chung với các vị tiên phật la hán không ra làm sao cả. Phú Thọ là quê hương của Chủ tịch nước Lương Cường, ông nên có ý kiến công khai trên báo cho dân biết ông ủng hộ hay phản đối xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích lịch sử Đền Hùng ? 

Buồn cho Phú Thọ quê tôi

Hay là lãnh đạo đến thời ất ơ…

PGS.TS ĐỖ BANG, Phó Chủ tịch Hội Khoa học Lịch sử Việt Nam lên tiếng: “Kính đề nghị Chủ tịch nước Lương Cường, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tham khảo thông tin (và ý kiến của PGS.TS Dân tộc học Bùi Xuân Đính) và ý kiến các nhà khoa hoc, chuyên gia sớm chỉ đạo chấn chỉnh việc làm:

– Sai về Luật,
– Trái với đạo lý,
– Ngược với truyền thống dựng nước của dân tộc
– Xúc phạm đến cõi thiêng, của lãnh đạo tỉnh Phú Thọ, nếu không bị nghi oan là tỉnh chỉ làm đẹp lòng cấp trên bất chấp dư luận công chúng và phản đối của nhân”.

Bài viết của PGS.TS Dân tộc học Bùi Xuân Đính:

XÂY TƯỢNG ĐÀI CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH TRONG KHU DI TÍCH LỊCH SỬ ĐỀN HÙNG: CẦN ĐÚNG LUẬT, ĐÚNG PHONG TỤC, ĐÚNG ĐẠO LÝ

Mấy ngày nay, dư luận và mạng xã hội (MXH) xôn xao, bàn luận về tin đăng trên nhiều trang báo chính thống và MXH đáng tin cậy: tỉnh Phú Thọ đang xúc tiến xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, dự kiến hoàn thành trước Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026.

Vấn đề này tôi xin có vài ý kiến như sau:

1. Trong tâm thức của người Việt từ xa xưa, mộ tổ của bất kỳ dòng tộc nào (khi đã được xác định rõ ràng) là điều vô cùng thiêng liêng của những người cùng huyết thống. Nó gợi cho mỗi người ý thức về cùng một nguồn gốc, gắn kết mọi người trong mối dây tình cảm và trách nhiệm giúp đỡ lẫn nhau để dòng tộc duy trì, phát triển và trường tồn, bởi theo quan niệm từ xưa, mộ tổ liên quan đến sự thịnh suy của dòng tộc. Do vậy, gìn giữ, bảo vệ mộ tổ là trách nhiệm chung của người cùng huyết thống.

Cũng bởi lý do tín ngưỡng và phong tục này, mà trong đời sống các cộng đồng cư dân Việt từ trước đến nay luôn tôn trọng mộ tổ của các dòng tộc khác. Cá nhân nào đó vì mâu thuẫn, thù hằn cá nhân mà xâm phạm vào mộ tổ của nhà khác, họ khác đều bị lên án, bị pháp luật xử lý và rồi sẽ gặp không hay về sau, kể cả các bậc vua chúa đầy quyền lực.

Mộ tổ của một dòng tộc đã thiêng liêng như vậy, mộ tổ của cả quốc gia, dân tộc thiêng liêng đến mức nào.

2. Đền Hùng (với lăng mộ, các đền thờ các Vua Hùng, Mẹ Âu Cơ…; và các công trình khác) từ bao đời nay đã ăn sâu trong tâm thức, tâm khảm của lớp lớp người dân Việt Nam, bởi giá trị hướng về cội nguồn, cố kết quốc gia – dân tộc, tạo nên sức mạnh vô biên để quốc gia trường tồn và phát triển. Chính vì thế, Đền Hùng là di tích linh thiêng của các “đế vương đời trước”, không ai, kể cả các vị vua chúa đầy quyền uy các vương triều có thể xâm phạm và dám xâm phạm; ngược lại hết sức chăm lo gìn giữ.

Trong “Quốc triều hình luật” (Luật hình đời Lê) có các điều 597, 598, 599, 600… xử phạt rất nặng (kể cả chém đầu) những người xâm phạm đến lăng mộ. Cũng từ thời Lê, đã có quy định, các làng xung quanh khu vực Đền Hùng là dân “tạo lệ” (chịu trách nhiệm chuyên trông coi, bảo vệ Đền, được miễn thuế, phu phen, tạp dịch hàng năm).

Thời Nguyễn, vào năm 1803, vua Gia Long quy định, Đền Hùng được cấp 52 dân phu chuyên lo bảo vệ khu di tích này.

Tóm lại, Đền Hùng là di tích thiêng liêng bậc nhất của đất nước, nên từ trước đến nay, không một vương triều nào đưa bất cứ vị vua vào phối thờ hay dựng tượng ở đây.

3. Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị lãnh tụ vĩ đại, người sáng lập ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa (nay là Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam), mở ra kỷ nguyên Độc lập – Tự do cho quốc gia dân tộc Việt Nam. Công lao trời bể của Người không một ai có thể phủ nhận. Chính vì thế, Người đã được tôn vinh, không chỉ qua Lăng ở quảng trường Ba Đình – trung tâm Thủ đô Hà Nội; qua hệ thống các bảo tàng, nhà lưu niệm, tượng đài ở rất nhiều địa phương, mà quan trọng nhất, là in sâu đậm trong tình cảm, tâm trí các thế hệ người Việt Nam.

Thiết nghĩ, chỉ như thế cũng đã đủ thể hiện sự biết ơn sâu sắc của toàn dân tộc đối với công lao trời bể của Người. Đất nước, nhân dân có thể bày tỏ tấm lòng yêu mến, kính trọng, biết ơn Người bằng việc xây dựng thêm bảo tàng, nhà lưu niệm, tượng đài Người ở các địa phương, nhưng không phải trong khuôn viên của Khu Di tích lịch sử Đền Hùng.

4. Đền Hùng từ năm 1962 đã được xếp hạng là Khu di tích đặc biệt của quốc gia (theo tôi, cần thêm chữ “Hàng đầu” mới chuẩn). Vì vậy, cần đối xử với Di tích theo đúng Luật Di sản văn hóa: không một tổ chức, cá nhân nào được quyền xâm phạm, mọi việc tôn tạo, xây cất mới phải có ý kiến của Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch (theo tôi vì là Khu di tích quốc gia đặc biệt, hàng đầu nên phải có ý kiến của Thủ tướng Chính phủ).

Trước thông tin việc tỉnh Phú Thọ đang khẩn trương hoàn thiện các bước xây tượng tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh trong Khu di tích lịch sử Đền Hùng – như báo chí đã đưa, tôi xin được hỏi lãnh đạo tỉnh Phú Thọ: Đã trình dự án này lên Bộ Văn hóa – Thông tin – Du lịch chưa, và ông Bộ trưởng Bộ này đã ý kiến ra sao? Mẫu tượng đài là như thế nào, đã xin ý kiến của các chuyên gia lịch sử, văn hóa, mỹ thuật chưa? Xin công khai để toàn dân, nhất là các nhà khoa học được biết?

5. Theo báo Phú Thọ, ông Bí thư Tỉnh ủy tỉnh này đã nói rằng: “Xây dựng Tượng đài Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng là ước nguyện thiêng liêng của Nhân dân tỉnh Phú Thọ và đồng bào cả nước“. Vậy xin hỏi ông Bí thư: Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh Phú Thọ đã thực hiện cuộc lấy ý kiến (gắn với các câu hỏi xin ý kiến) các tầng lớp nhân dân tỉnh Phú Thọ và “đồng bào cả nước” nào chưa? Nếu có thì đã lấy ý kiến của bao nhiêu người, thuộc các tầng lớp nào, bao nhiêu phần trăm tán thành? Xin công khai để “Nhân dân tỉnh Phú Thọ và đồng bào cả nước” được biết.

Cá nhân tôi chỉ được biết thông tin này qua báo chí những ngày gần đây. Nếu được hỏi, tôi sẽ thẳng thắn phản đối, vì việc này vi phạm Luật Di sản Văn hóa, trái với phong tục, đạo lý truyền thống ngàn đời của nhân dân ta, với ứng xử truyền thống của các vương triều trong lịch sử Việt Nam; không đúng với đạo đức, tác phong khiêm tốn, giản dị của Chủ tịch Hồ Chí Minh, không phải là sự tôn vinh Người.

Dự định xây dựng Tượng đài Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng là việc rất hệ trọng, liên quan đến quan niệm tâm linh về mối quan hệ giữa mộ tổ với cuộc sống của con cháu, trong trường hợp đang bàn là mộ tổ các Vua Hùng với vận mệnh quốc gia, rất mong được các bậc thức giả, mọi người dân bàn luận nghiêm túc, mang tính xây dựng.

Mong có nhiều người chia sẻ ý kiến này.

--------------------

Phấn đấu hoàn thành xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh trước Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026

baophutho.vn - Chiều 27/10, đồng chí Trần Duy Đông - Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND tỉnh chủ trì hội nghị nghe báo cáo tiến độ thực hiện công tác chuẩn bị xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng. Cùng dự có đồng chí Phùng Thị Kim Nga - Tỉnh ủy viên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh; lãnh đạo các sở, ngành, Khu di tích lịch sử Đền Hùng, ban quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Phú Thọ.

Chủ tịch UBND tỉnh Trần Duy Đông kết luận hội nghị

Theo báo cáo của Tổ Công tác đôn đốc, giám sát dự án xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại hội nghị cho biết, từ ngày 16 – 24/10/2025, Sở Xây dựng đã phối hợp với Khu Di tích lịch sử Đền Hùng và đơn vị tư vấn thiết kế tiến hành khảo sát địa chất, khảo sát địa hình, thống nhất một số nội dung chính của phương án thiết kế, bao gồm: Hạ tầng cảnh quan xung quanh khu vực dự kiến đặt Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh; phương án thiết kế sơ bộ, dự kiến tổng mức đầu tư...

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phùng Thị Kim Nga phát biểu ý kiến tại hội nghị

Thảo luận tại hội nghị, đại diện lãnh đạo các sở, ngành là thành viên Tổ công tác báo cáo tiến độ đầu tư, các nội dung liên quan đến chủ trương đầu tư; phương án thiết kế xây dựng; phạm vi, quy mô, vị trí khu vực đặt Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng...

Đồng chí Dương Hoàng Hương- Ủy viên ban Thường vụ Tỉnh ủy, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch báo cáo công tác Quy hoạch và điều chỉnh Quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị Khu Di tích lịch sử Đền Hùng

Phát biểu kết luận hội nghị, Chủ tịch UBND tỉnh nhấn mạnh: Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh là công trình văn hóa quan trọng của tỉnh Phú Thọ, có ý nghĩa đặc biệt sâu sắc trong việc giáo dục truyền thống cách mạng, tri ân công lao vĩ đại của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Việc sớm hoàn thiện đầu tư xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh là nhiệm vụ chính trị quan trọng, ý nghĩa, nhằm ghi lại dấu ấn 2 lần Bác Hồ về thăm Đền Hùng và thể hiện long thành kính, sự biết ơn sâu sắc của Đảng bộ, Nhân dân tỉnh Phú Thọ cũng như Nhân dân cả nước đối với Bác Hồ kính yêu, đồng thời góp phần hoàn thiện không gian văn hóa Khu Di tích lịch sử Đền Hùng - Cội nguồn dân tộc Việt Nam.

Nhiệm vụ thời gian tới, Chủ tịch UBND tỉnh Trần Duy Đông yêu cầu các Thành viên Tổ công tác đôn đốc, giám sát dự án chủ động, tích cực thực hiện nhiệm vụ được giao đảm bảo chất lượng, tiến độ theo yêu cầu (hoàn thành công trình trước Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026), báo cáo kết quả thực hiện hàng tuần với UBND tỉnh. Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch phối hợp chặt chẽ cùng Khu Di tích lịch sử Đền Hùng và các cơ quan, đơn vị liên quan có tờ trình đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho phép gia hạn thời gian thực hiện Quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị Khu Di tích lịch sử Đền Hùng gắn với điều chỉnh cục bộ cảnh quan khu vực Trục hành lễ Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, trong đó có vị trí đầu tư xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Đơn vị tư vấn nghiên cứu thêm các phương án thiết kế Tượng đài và cảnh quan khu vực đặt Tượng đài. Đặc biệt, thiết kế phải tương đồng, phù hợp với cảnh quan bức tranh “Ngày hội non sông” phía đối diện khu vực tượng đài và gắn liền với cải tạo, bổ sung hệ thống cây xanh, ánh sáng khu vực xung quanh.

Sở Tài chính chủ trì phối hợp cùng Sở Xây dựng, Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Phú Thọ thống nhất phương án đầu tư; hoàn thiện hồ sơ, trình phê duyệt chủ trương đầu tư trước 4/11. Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực Phú Thọ phấn đấu trước 15/3/2026 hoàn thành dự án.

--------------

29/08/2025 Xây dựng Tượng đài Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng là ước nguyện thiêng liêng của Nhân dân tỉnh Phú Thọ và đồng bào cả nước

PhuthoPortal - Đây là khẳng định của đồng chí Đặng Xuân Phong - Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy tại hội nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy họp và cho ý kiến về việc xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng và một số nội dung quan trọng khác diễn ra ngày 29/8/2025.

Tại hội nghị, Ban Thường vụ Tỉnh ủy cho ý kiến về việc xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng; tình hình triển khai các dự án phát triển đô thị, nhà ở xã hội trên địa bàn tỉnh; ý tưởng quy hoạch, xây dựng công trình tạo điểm nhấn cho tỉnh và quốc gia; tiến độ triển khai xây dựng Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn 2050.


Bí thư Tỉnh ủy Đặng Xuân Phong chủ trì hội nghị

Khẳng định xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng là việc làm vô cùng ý nghĩa và cần thiết; là mong muốn, ước nguyện thiêng liêng của cấp ủy, chính quyền, cán bộ, đảng viên và Nhân dân tỉnh Phú Thọ nói riêng và đồng bào cả nước nói chung, Bí thư Tỉnh ủy Đặng Xuân Phong đề nghị Đảng ủy UBND tỉnh giao UBND tỉnh nghiên cứu, báo cáo đề nghị Thủ tướng Chính phủ cho phép xây dựng Tượng đài Hồ Chí Minh tại Khu di tích lịch sử Đền Hùng; chỉ đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đẩy nhanh trình tự thực hiện điều chỉnh, bổ sung công trình Tượng đài Hồ Chí Minh vào Quy hoạch bảo tồn và phát huy giá trị Khu di tích lịch sử Đền Hùng đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.


Các đại biểu tham gia thảo luận tại hội nghị

https://baophutho.vn/phan-dau-hoan-thanh-xay-dung-tuong-dai-chu-tich-ho-chi-minh-truoc-gio-to-hung-vuong-nam-2026-241790.htm

https://sokhoahoccongnghe.phutho.gov.vn/xay-dung-tuong-dai-ho-chi-minh-tai-khu-di-tich-lich-su-den-hung-la-uoc-nguyen-thieng-lieng-cua-nhan-dan-tinh-phu-tho-va-dong-bao-ca-nuoc-n8088