Rau má đấu với Nhãn lồng ?
Bác Thông phân tích về các xứ trong bài dưới đây khá hay. Bác cũng nhắc tới đặc sản nhất của xứ Thanh là rau má. Nhưng bác bảo "Xứ Thanh, xứ Nghệ, xứ Quảng là tam đầu xứ, đứng hàng đầu trong các xứ", trong đó xứ Thanh được đặt số 1, theo tôi là chưa chính xác, nhất là trong 80 năm của chế độ XHCN. 
Rau má là loài rau cỏ, mềm dẻo, ngắn ngày, nhưng nhiều lứa, hết lứa này có lứa khác nên có ưu điểm là sống dai, sống bền bỉ, chứ không mạnh mẽ. Cho nên dân xứ Thanh ít có người được làm quan to; cao nhất là bác Lê Khả Phiêu thì mới được nửa nhiệm kỳ đã đứt.
Ngược lại dân xứ Nghệ (Tĩnh) thì thôi rồi, cái bang khắp nơi trên thế giới và ở đâu cũng làm người dân bản địa kinh hồn bạt vía. Trong triều đình XHCN, người của xứ này cũng chiếm tỷ lệ đông nhất, nên dù có xơi bặm trợn, dù có rủ nhau ăn (tham nhũng) cả bầy như bác Thông viết, thì cũng không mấy ai dám đụng đến họ.
Họ còn có kim bài miễn tội là danh hiệu quê Bác và quê mấy đời Tổng bí thư, lại thường được Tổng bí thư đương nhiệm yêu mến. Vì thế xứ Thanh không thể đua với xứ Nghệ (Tĩnh) được.
Nhưng đoạn cuối bác Thông viết đúng: "Hưng Yên đã đánh thì đừng có đùa. Nhưng biết đâu, lần này trung ương sẽ trị tận gốc đám sứ quân xứ Thanh, để xứ này lớn lên cùng đất nước, rau má đi vào dĩ vãng".
Xứ Hưng còn được gọi là xứ Nhãn lồng. Nhãn lồng là cây cổ thụ, sống thọ nhiều trăm năm; chịu được phong ba bão táp...
Thậm chí người ta còn đưa nhãn lồng về trồng xen canh với rau má, làm cớm, thui chột và chết cả rau má.
Rau má mà đọ với nhãn lồng thì giống như nước sông phang nhau với nước biển, cống rãnh mà sóng sánh với đại dương; chỉ sau ít phút là nước biển đã ngoạm và nuốt chửng hết sạch nước sông.
Không rõ cứ tình hình này kéo dài thì rau má có bị xóa sổ khỏi mâm cơm của người dân không. Rau má mà bị "đi vào dĩ vãng" thì thật đáng tiếc.
Xứ Thanh
Nói gì thì nói, đất này, biết bao vùng đất, cứ nơi nào được gắn nhãn mác có chữ/tiếng "xứ" ở đầu là nơi ấy không phải dạng vừa. Xứ Thanh, xứ Nghệ, xứ Lạng, xứ Quảng, xứ Huế... Chả ai gọi/nói/viết xứ Hưng Yên, xứ Phòng, xứ Tây Ninh, xứ An Giang bao giờ; dù Phòng rất gấu, không tin cứ hỏi ông Trần Lưu Quang vừa trị nhậm nơi này.
Đành rằng "xứ" chỉ là danh từ chung cho vùng đất, khi gắn với danh từ riêng nào đó tạo nên địa danh nhưng chỗ nào được phong "xứ" kể ra cũng vênh vang. Xứ Thanh, xứ Nghệ, xứ Quảng là tam đầu xứ, đứng hàng đầu trong các xứ. Kinh kỳ, thủ đô như Hà Nội cũng chẳng là gì so với xứ.
Hôm qua tôi thấy chị đẹp Võ Hồng Thu nhắc lại câu của lão gia Hoàng Ngọc Hiến, rằng người xứ Nghệ thứ gì cũng biết, chỉ mỗi không biết hạnh phúc. Cụ Hiến nói đúng. Còn xứ Thanh thế nào, không nghe cụ í nói, nhận xét gì cả, đơn giản cụ là người Nghệ Tĩnh chứ không phải Thanh.
Tôi chơi với nhiều, rất nhiều người xứ Thanh, phải công nhận họ giỏi. Hồi xưa chúa Trịnh Sâm ban cho xứ Thanh 4 chữ "Thanh kỳ khả ái", tạm hiểu là xứ Thanh có những kỳ lạ, kỳ diệu (thậm chí cả kỳ quặc) rất đáng quý đáng yêu. Quả có thế thật, riêng về người thì xứ Thanh nhiều người tài. Bác Nguyễn Duy mà tôi thỉnh thoảng thò thụt tới nhà là một trong những kỳ nhân xứ Thanh.
Xứ này còn được định danh đất thang mộc, tạm hiểu là đất sinh ra lắm vua chúa. Làm vua, làm chúa, làm thủ tướng khá đông, như ông hàng xóm nhà tôi cười bảo "nhiều như lợn con". Tôi xua tay nói bậy bậy, ai lại ví vua với lợn. Lão cười, để vui thôi, để biết là nhiều thôi, chứ chả có ý xúc phạm gì. Lão còn nói, xứ ta cái gì cũng quy kết về ý thức, tư tưởng thì sống làm sao được hở giời, con người không bằng cái máy. Tôi nhắc lão nên nhớ thời nay mỗi người lắm mồm đều được coi là thế lực thù địch dự bị, cứ liệu cái thần hồn.
Người xứ Thanh tài giỏi, nhưng xứ này nhìn chung nghèo, thậm chí nghèo bền vững. Chỉ bọn quan mới giàu, mà quan hư quan giàu đâu chỉ riêng xứ Thanh. Đầy. Hình ảnh rau má từ ngày xửa ngày xưa, đời ông cố nội nào tạo ra, cứ tồn tại mãi đến giờ. Nhắc tới xứ Thanh, chỉ cần nhớ truyện của Phùng Gia Lộc "Cái đêm hôm ấy đêm gì" là đủ, không cần kể thêm, bởi nó đặc sắc Thanh lắm rồi. Trộm nghĩ, sau này (chả biết khi nào), nếu xứ Thanh hết nghèo, "đội ta lớn lên cùng đất nước", cần tạc quả tượng bằng đá núi Nhồi về Phùng Gia Lộc ở tư thế đang run rẩy viết "Cái đêm...".
Xứ Thanh không chỉ lừng tiếng về người tài và rau má, mà có lẽ lừng nhất, tai tiếng nhất, là đám làm quan tỉnh (đầu tỉnh cũng như trung tỉnh), cứ chưa ấm ghế đã hư hỏng, chưa làm được gì đã xơi bặm trợn, mà ăn thì rủ nhau ăn cả bầy. Nếu điểm danh sách từ hồi Hà Trọng Hòa quan đầu tỉnh thập niên 80 tới giờ, đám quan tỉnh quan huyện xứ Thanh bị kỷ luật có khi đày ra đảo hòn Mê còn chật, không đủ chỗ.
Tôi đã rong ruổi xứ Thanh. Nó rộng tới mức xe ô tô mỏi bánh luôn, phải đổ xăng 2 lần. Đặc sản 4 L "lúa, lợn, lạc, luồng" cũng chỉ nói cái sự nghèo, về sau có L nữa thêm vào, được thành hình tượng "nâng đỡ không trong sáng", tự dưng sinh ý mò tới Thanh lần nữa, mỏi chân cũng đi.
Mấy hôm nay, thấy xứ Thanh được "chăm chút" quan tâm ghê quá, lại chờn. Hưng Yên đã đánh thì đừng có đùa. Nhưng biết đâu, lần này trung ương sẽ trị tận gốc đám sứ quân xứ Thanh, để xứ này lớn lên cùng đất nước, rau má đi vào dĩ vãng.
Nguyễn Thông
Đành rằng "xứ" chỉ là danh từ chung cho vùng đất, khi gắn với danh từ riêng nào đó tạo nên địa danh nhưng chỗ nào được phong "xứ" kể ra cũng vênh vang. Xứ Thanh, xứ Nghệ, xứ Quảng là tam đầu xứ, đứng hàng đầu trong các xứ. Kinh kỳ, thủ đô như Hà Nội cũng chẳng là gì so với xứ.
Hôm qua tôi thấy chị đẹp Võ Hồng Thu nhắc lại câu của lão gia Hoàng Ngọc Hiến, rằng người xứ Nghệ thứ gì cũng biết, chỉ mỗi không biết hạnh phúc. Cụ Hiến nói đúng. Còn xứ Thanh thế nào, không nghe cụ í nói, nhận xét gì cả, đơn giản cụ là người Nghệ Tĩnh chứ không phải Thanh.
Tôi chơi với nhiều, rất nhiều người xứ Thanh, phải công nhận họ giỏi. Hồi xưa chúa Trịnh Sâm ban cho xứ Thanh 4 chữ "Thanh kỳ khả ái", tạm hiểu là xứ Thanh có những kỳ lạ, kỳ diệu (thậm chí cả kỳ quặc) rất đáng quý đáng yêu. Quả có thế thật, riêng về người thì xứ Thanh nhiều người tài. Bác Nguyễn Duy mà tôi thỉnh thoảng thò thụt tới nhà là một trong những kỳ nhân xứ Thanh.
Xứ này còn được định danh đất thang mộc, tạm hiểu là đất sinh ra lắm vua chúa. Làm vua, làm chúa, làm thủ tướng khá đông, như ông hàng xóm nhà tôi cười bảo "nhiều như lợn con". Tôi xua tay nói bậy bậy, ai lại ví vua với lợn. Lão cười, để vui thôi, để biết là nhiều thôi, chứ chả có ý xúc phạm gì. Lão còn nói, xứ ta cái gì cũng quy kết về ý thức, tư tưởng thì sống làm sao được hở giời, con người không bằng cái máy. Tôi nhắc lão nên nhớ thời nay mỗi người lắm mồm đều được coi là thế lực thù địch dự bị, cứ liệu cái thần hồn.
Người xứ Thanh tài giỏi, nhưng xứ này nhìn chung nghèo, thậm chí nghèo bền vững. Chỉ bọn quan mới giàu, mà quan hư quan giàu đâu chỉ riêng xứ Thanh. Đầy. Hình ảnh rau má từ ngày xửa ngày xưa, đời ông cố nội nào tạo ra, cứ tồn tại mãi đến giờ. Nhắc tới xứ Thanh, chỉ cần nhớ truyện của Phùng Gia Lộc "Cái đêm hôm ấy đêm gì" là đủ, không cần kể thêm, bởi nó đặc sắc Thanh lắm rồi. Trộm nghĩ, sau này (chả biết khi nào), nếu xứ Thanh hết nghèo, "đội ta lớn lên cùng đất nước", cần tạc quả tượng bằng đá núi Nhồi về Phùng Gia Lộc ở tư thế đang run rẩy viết "Cái đêm...".
Xứ Thanh không chỉ lừng tiếng về người tài và rau má, mà có lẽ lừng nhất, tai tiếng nhất, là đám làm quan tỉnh (đầu tỉnh cũng như trung tỉnh), cứ chưa ấm ghế đã hư hỏng, chưa làm được gì đã xơi bặm trợn, mà ăn thì rủ nhau ăn cả bầy. Nếu điểm danh sách từ hồi Hà Trọng Hòa quan đầu tỉnh thập niên 80 tới giờ, đám quan tỉnh quan huyện xứ Thanh bị kỷ luật có khi đày ra đảo hòn Mê còn chật, không đủ chỗ.
Tôi đã rong ruổi xứ Thanh. Nó rộng tới mức xe ô tô mỏi bánh luôn, phải đổ xăng 2 lần. Đặc sản 4 L "lúa, lợn, lạc, luồng" cũng chỉ nói cái sự nghèo, về sau có L nữa thêm vào, được thành hình tượng "nâng đỡ không trong sáng", tự dưng sinh ý mò tới Thanh lần nữa, mỏi chân cũng đi.
Mấy hôm nay, thấy xứ Thanh được "chăm chút" quan tâm ghê quá, lại chờn. Hưng Yên đã đánh thì đừng có đùa. Nhưng biết đâu, lần này trung ương sẽ trị tận gốc đám sứ quân xứ Thanh, để xứ này lớn lên cùng đất nước, rau má đi vào dĩ vãng.
Nguyễn Thông
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét