Viện Toán học có con dấu mới
Nhìn con dấu mới của Viện Toán học mình không biết nên buồn hay vui. Nó làm mình nhớ lại nhiều kỷ niệm cũ. 
Tuy nhiên lúc đó mình phải đi Sài Gòn và một số tỉnh phía Nam chơi theo kế hoạch định trước nên mình không đến gặp thầy.
Một tháng sau mình về Hà Nội thì được tin Bộ Công an đã lấy hồ sơ của mình đem về Bộ để bố trí mình công tác ở Cục Tình báo hoặc Cục Xử lý tin tức gì đó. Mình phải chạy xin rút hồ sơ nhưng không được. Thời đó sinh viên tốt nghiệp vẫn chưa được tự do xin việc mà phải chấp hành lệnh phân công công tác của các cơ quan nhà nước.
Rất may sau đó, qua điều tra lý lịch, cơ quan công an phát hiện gia đình bên nội
Một tháng sau mình về Hà Nội thì được tin Bộ Công an đã lấy hồ sơ của mình đem về Bộ để bố trí mình công tác ở Cục Tình báo hoặc Cục Xử lý tin tức gì đó. Mình phải chạy xin rút hồ sơ nhưng không được. Thời đó sinh viên tốt nghiệp vẫn chưa được tự do xin việc mà phải chấp hành lệnh phân công công tác của các cơ quan nhà nước.
Rất may sau đó, qua điều tra lý lịch, cơ quan công an phát hiện gia đình bên nội
ngoại mình là địa chủ hay tư sản bị xử lý trong Cải cách ruộng đất hay Cải tạo tư sản gì đó, hay cả hai, nên hồ sơ của mình bị trả về trường.
Chưa kịp vui mừng thì lại được nhà trưởng thông báo Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã chính thức tuyển dụng mình và một số bạn cùng lớp vào làm việc trong ngành kiểm sát và yêu cầu mình vào Hà Đông học thêm hai năm các nghiệp vụ kiểm sát.
Thế là một cuộc chiến phải nổ ra, mình và Viện, Trường liên tục chiến đấu với nhau. Mình chây ỳ không đi học, kiên quyết rút lại hồ sơ. Cuối cùng sau gần nửa năm Viện Kiểm sát tối cao cũng phải nhả.
Mình vui mừng mang hồ sơ tới nhà giáo sư Hoàng Tuỵ, lúc đó là một căn hộ nhỏ trong một toà nhà 4-5 tầng ở khu tập thể Kim Liên. Tuy nhiên, lúc này giáo sư đã được giao thêm một nhiệm vụ mới: Giám đốc Trung tâm Phân tích hệ thống, cơ quan có nhiệm vụ ứng dụng toán học vào lĩnh vực kinh tế. Giáo sư bảo mình vừa biết toán, vừa biết kinh tế, vậy thì không về Viện Toán nữa mà về Trung tâm Phân tích hệ thống làm việc.
Từ đó đến nay mình vẫn nghĩ Viện Toán là giấc mơ không thành của mình nên không khi nào mình quên Viện Toán, và mỗi khi có thông tin gì liên quan tới Viện Toán hay toán học thì mình đều rất quan tâm. Thêm nữa mình rất nhớ Toán học và luôn luôn khâm phục, kính trọng các nhà toán học. Đối với mình, toán học là ngành khoa học quan trọng nhất trong tất cả các ngành khoa học vì nó cung cấp tư duy khoa học tốt nhất để làm việc.
Cuộc đời đôi khi có những bước ngoặt kỳ lạ như thế. Đang hăm hở bước vào nghề làm Toán, nhưng chỉ một lần nói chuyện với giáo sư Hoàng Tuỵ, chiều theo ý giáo sư, mình đã chuyển sang làm nghề nghiên cứu khoa học kinh tế.
Sau này cũng có thêm những bước ngoặt ngoài dự kiến khác làm mình chuyển từ nghiên cứu khoa học kinh tế sang xây dựng và điều hành thực hiện chiến lược và kế hoạch phát triển kinh tế xã hội ở Bộ Kế hoạch và Đầu tư. Rồi từ khi nghỉ hưu thì chuyển tiếp sang làm nghề giáo tại trường Đại học Thăng Long.
Tuy nhiên sau này nhìn lại, mình rất biết ơn giáo sư Hoàng Tuỵ đã chuyển nghề cho mình. Thực tế mình không quá giỏi toán, nếu đi theo nghề toán, suốt ngày cứ phải suy nghĩ tới những vi phân, tích phân, toán tử, đồng dạng, mô hình, thuật toán, hội tụ… thì có lẽ mình điên mất.
Mình chơi rất thân với con rể giáo sư, chúng mình cùng làm việc với nhau trong 5 năm, đi đâu cũng đi cùng nhau. Sau đó anh chuyển về Viện Toán. Giáo sư cũng hỏi mình có muốn chuyển sang Viện Toán không, nhưng lúc đó mình đã quen với nghề kinh tế và kết thân với nhiều người trong nghề này nên mình không sang.
Anh bạn mình là con một luật sư nổi tiếng, từng làm bộ trưởng trong các chính quyền trước năm 1945 và trong các nhà nước Việt Nam sau năm 1954 và 1975, hình như đã từng làm Phó Thủ tướng hay Phó chủ tịch Quốc hội, cuối đời làm Chủ tịch Hội luật gia Việt Nam. Anh rất giỏi và rất chăm chỉ, nhưng bị đột quỵ khi còn rất trẻ, mình đoán là do làm việc liên tục căng thẳng và quá sức. Nhìn tấm gương anh, mình luôn nghĩ mình quá may mắn khi nghe lời giáo sư Hoàng Tuỵ không theo đuổi ước mơ tuổi trẻ. Bài học rút ra là mơ ước phải phù hợp với năng lực và sức khỏe, không có đủ năng lực và sức khỏe thì đừng bao giờ chạy theo mơ ước.
Quay lại con dấu của Viện Toán học, không biết các nhà toán học và khoa học thế giới nghĩ gì khi đọc những dòng chữ được khắc trong con dấu này nhỉ ? Không biết các quan chức Mỹ thời ông D. Trump rất ghét chủ nghĩa cộng sản sẽ nghĩ gì khi đóng dấu cấp visa cho các nhà toán học của Viện Toán học được nhập cảnh vào Mỹ ? Không biết họ có cho rằng tất cả các nhà toán học của Viện đều là Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam không ?
Và còn rất nhiều điều không biết nữa mà có khi biết đâu các nhà toán học của Viện vào lúc nào đó sẽ buộc phải trả lời khi đối diện với thực tế trong hành trình nghiên cứu toán học của mình.
Chưa kịp vui mừng thì lại được nhà trưởng thông báo Viện Kiểm sát nhân dân tối cao đã chính thức tuyển dụng mình và một số bạn cùng lớp vào làm việc trong ngành kiểm sát và yêu cầu mình vào Hà Đông học thêm hai năm các nghiệp vụ kiểm sát.
Thế là một cuộc chiến phải nổ ra, mình và Viện, Trường liên tục chiến đấu với nhau. Mình chây ỳ không đi học, kiên quyết rút lại hồ sơ. Cuối cùng sau gần nửa năm Viện Kiểm sát tối cao cũng phải nhả.
Mình vui mừng mang hồ sơ tới nhà giáo sư Hoàng Tuỵ, lúc đó là một căn hộ nhỏ trong một toà nhà 4-5 tầng ở khu tập thể Kim Liên. Tuy nhiên, lúc này giáo sư đã được giao thêm một nhiệm vụ mới: Giám đốc Trung tâm Phân tích hệ thống, cơ quan có nhiệm vụ ứng dụng toán học vào lĩnh vực kinh tế. Giáo sư bảo mình vừa biết toán, vừa biết kinh tế, vậy thì không về Viện Toán nữa mà về Trung tâm Phân tích hệ thống làm việc.
Từ đó đến nay mình vẫn nghĩ Viện Toán là giấc mơ không thành của mình nên không khi nào mình quên Viện Toán, và mỗi khi có thông tin gì liên quan tới Viện Toán hay toán học thì mình đều rất quan tâm. Thêm nữa mình rất nhớ Toán học và luôn luôn khâm phục, kính trọng các nhà toán học. Đối với mình, toán học là ngành khoa học quan trọng nhất trong tất cả các ngành khoa học vì nó cung cấp tư duy khoa học tốt nhất để làm việc.
Cuộc đời đôi khi có những bước ngoặt kỳ lạ như thế. Đang hăm hở bước vào nghề làm Toán, nhưng chỉ một lần nói chuyện với giáo sư Hoàng Tuỵ, chiều theo ý giáo sư, mình đã chuyển sang làm nghề nghiên cứu khoa học kinh tế.
Sau này cũng có thêm những bước ngoặt ngoài dự kiến khác làm mình chuyển từ nghiên cứu khoa học kinh tế sang xây dựng và điều hành thực hiện chiến lược và kế hoạch phát triển kinh tế xã hội ở Bộ Kế hoạch và Đầu tư. Rồi từ khi nghỉ hưu thì chuyển tiếp sang làm nghề giáo tại trường Đại học Thăng Long.
Tuy nhiên sau này nhìn lại, mình rất biết ơn giáo sư Hoàng Tuỵ đã chuyển nghề cho mình. Thực tế mình không quá giỏi toán, nếu đi theo nghề toán, suốt ngày cứ phải suy nghĩ tới những vi phân, tích phân, toán tử, đồng dạng, mô hình, thuật toán, hội tụ… thì có lẽ mình điên mất.
Mình chơi rất thân với con rể giáo sư, chúng mình cùng làm việc với nhau trong 5 năm, đi đâu cũng đi cùng nhau. Sau đó anh chuyển về Viện Toán. Giáo sư cũng hỏi mình có muốn chuyển sang Viện Toán không, nhưng lúc đó mình đã quen với nghề kinh tế và kết thân với nhiều người trong nghề này nên mình không sang.
Anh bạn mình là con một luật sư nổi tiếng, từng làm bộ trưởng trong các chính quyền trước năm 1945 và trong các nhà nước Việt Nam sau năm 1954 và 1975, hình như đã từng làm Phó Thủ tướng hay Phó chủ tịch Quốc hội, cuối đời làm Chủ tịch Hội luật gia Việt Nam. Anh rất giỏi và rất chăm chỉ, nhưng bị đột quỵ khi còn rất trẻ, mình đoán là do làm việc liên tục căng thẳng và quá sức. Nhìn tấm gương anh, mình luôn nghĩ mình quá may mắn khi nghe lời giáo sư Hoàng Tuỵ không theo đuổi ước mơ tuổi trẻ. Bài học rút ra là mơ ước phải phù hợp với năng lực và sức khỏe, không có đủ năng lực và sức khỏe thì đừng bao giờ chạy theo mơ ước.
Quay lại con dấu của Viện Toán học, không biết các nhà toán học và khoa học thế giới nghĩ gì khi đọc những dòng chữ được khắc trong con dấu này nhỉ ? Không biết các quan chức Mỹ thời ông D. Trump rất ghét chủ nghĩa cộng sản sẽ nghĩ gì khi đóng dấu cấp visa cho các nhà toán học của Viện Toán học được nhập cảnh vào Mỹ ? Không biết họ có cho rằng tất cả các nhà toán học của Viện đều là Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam không ?
Và còn rất nhiều điều không biết nữa mà có khi biết đâu các nhà toán học của Viện vào lúc nào đó sẽ buộc phải trả lời khi đối diện với thực tế trong hành trình nghiên cứu toán học của mình.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét