Có nên mua vàng trong thời điểm hiện nay ?
Giá vàng đã giảm về mức thấp nhất trong vòng 6 tháng qua, liệu bây giờ có phải là thời điểm tốt để mua vàng?
Nhiều người đang mắc phải một sai lầm nghiêm trọng trong tư duy, khi luôn cho rằng làn sóng tăng giá vàng lần này thuần túy là do địa chính trị quyết định. Nào là Nga - Ukraine đánh nhau, xung đột Israel - Palestine, Venezuela bị đột kích, rồi Mỹ và Iran giao tranh... thế nên dòng vốn toàn cầu mới điên cuồng đặt cược vào vàng để trú ẩn rủi ro. Nếu xu hướng của giá vàng thực sự đơn giản như vậy, thì đã không có ai bị thua lỗ, và hàng ngày chúng ta chỉ cần chăm chăm chăm xem tin tức quốc tế là đủ.
Trên thực tế, logic cơ bản đằng sau làn sóng thị trường vàng lần này phức tạp hơn chúng ta tưởng tượng rất nhiều.
1. Nguyên nhân cốt lõi đằng sau đợt tăng giá điên cuồng trước đó
Trước hết, hãy nói về một vấn đề cực kỳ then chốt: Tại sao trước đó giá vàng lại tăng vọt? Hiểu một cách đơn giản là: Niềm tin vào đồng USD bị sụp đổ, đúng lúc cộng hưởng với chu kỳ cắt giảm lãi suất của Mỹ. Điều này đã tạo ra các điều kiện vô cùng chuẩn xác cho thị trường bùng nổ trước đó.
Trong đợt sóng tăng giá vàng vừa qua, thực tế có 3 lực lượng chủ lực tham gia mua vào:
Lực lượng thứ nhất: Ngân hàng trung ương (NHTW) của các nước.
Lực lượng thứ hai: Các tổ chức đầu tư tài chính toàn cầu, ví dụ như các tài phiệt Phố Wall.
Lực lượng thứ ba: Lực lượng đông đảo các nhà đầu tư nhỏ lẻ (nhóm quần chúng).
Trong đó, bên có tiềm lực hùng mạnh nhất, đổ lượng vốn khổng lồ nhất chắc chắn là NHTW của các nước, bởi vì họ mua theo đơn vị hàng tấn. Mọi động thái của họ đều trực tiếp định hình xu hướng chung của giá vàng.
2. Vậy tại sao NHTW các nước lại tranh nhau mua gom vàng như điên cuồng?
Bởi vì họ nhận ra một thời đại "trật tự sụp đổ hoàn toàn" đã đến. Kể từ khi ông Trump khơi mào cuộc chiến thương mại vào năm 2018, trật tự chính trị - kinh tế toàn cầu đã trượt dài trên bờ vực đổ vỡ. Quy tắc thương mại bị chà đạp, luật pháp quốc tế bị phớt lờ, trạng thái hòa bình bị phá vỡ. Chỉ trong vòng vỏn vẹn 7 năm, thế giới đã liên tiếp chứng kiến hàng chục cuộc đối đầu, xung đột với các mức độ khác nhau: Chiến tranh thương mại Trung - Mỹ, đại dịch COVID-19, xung đột Nga - Ukraine, xung đột Israel - Palestine, xung đột Iran - Israel, xung đột Syria, căng thẳng Triều Tiên - Hàn Quốc, xung đột Ấn Độ - Pakistan, sự kiện Venezuela, sự kiện Greenland, xung đột Mỹ - Iran...
Đặc biệt là các lệnh trừng phạt toàn diện của Mỹ và EU đối với Nga, sự can thiệp của Mỹ vào Venezuela, Greenland và Iran, đã khiến tất cả mọi người nhìn rõ một thực tế: Người Mỹ đã hoàn toàn không còn tuân thủ luật chơi nữa.
Cộng thêm việc quy mô nợ công của Mỹ nhanh chóng vượt qua cột mốc 39 nghìn tỷ USD, chi phí tiền lãi hàng năm lên tới 1,2 nghìn tỷ USD, chiếm tới 1/4 toàn bộ nguồn thu tài chính quốc gia của Mỹ. Theo đà này, việc Mỹ vỡ nợ và đồng USD mất giá mạnh sẽ trở thành xu hướng tất yếu. Trong bối cảnh đó, nắm giữ quá nhiều tài sản bằng đồng USD sẽ đối mặt với rủi ro cực kỳ lớn.
Quan trọng hơn, Mỹ đã một lần nữa bước vào chu kỳ cắt giảm lãi suất vào năm 2024. Cắt giảm lãi suất nghĩa là gì? Nghĩa là trước đây mọi người mua trái phiếu Mỹ có thể nhận lợi nhuận trên 5% mỗi năm, thì nay lợi nhuận có thể giảm xuống chỉ còn quanh mức 3%. Khi lợi nhuận từ việc nắm giữ trái phiếu USD ngày càng thấp, lượng tiền nhàn rỗi khổng lồ không biết đi đâu về đâu, thì vàng trở thành bến đỗ tốt nhất của tất cả mọi người.
Vì vậy, bắt đầu từ năm 2022, NHTW các nước đã liên tục tăng cường lượng dự trữ vàng. Trước khi chiến tranh Nga - Ukraine nổ ra vào năm 2022, tỷ lệ vàng trong dự trữ ngoại hối toàn cầu chỉ chiếm 13,74%, nhưng đến cuối năm 2025, con số này đã vọt lên 23,33%. Chỉ trong vòng 3 năm đã tăng trực tiếp 10 điểm phần trăm, phản ánh chính xác tâm lý hoảng loạn của NHTW các nước!
Nói rõ hơn là: Các NHTW tích trữ vàng không chỉ để kiếm tiền, mà bởi vì vàng mới là "tiền tệ đích thực" của thế giới. Các loại tiền giấy như USD hay Euro thực chất chỉ là "tiền tệ bóng ma" của vàng trong thế giới thực. Khi mức độ uy tín của các loại tiền giấy này bắt đầu giảm sút, mọi người sẽ có xu hướng dự trữ vàng nhiều hơn để ổn định đồng nội tệ và tỷ giá của nước mình, nhằm tránh kịch bản sụp đổ tỷ giá.
Đó mới là nguyên nhân thực sự khiến các NHTW điên cuồng dự trữ vàng.
Sau vài năm điều chỉnh, giờ đây tỷ lệ dự trữ vàng của NHTW các nước đã vượt qua tỷ lệ nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ. Đây là một bước ngoặt lịch sử, có nghĩa là uy tín quốc gia của Mỹ đang bị định giá lại, và vị thế bá chủ của đồng USD cũng đang dần mất đi.
Nếu ông Trump tiếp tục thực thi chiến lược đảo ngược toàn cầu hóa của mình, các NHTW chắc chắn sẽ còn tiếp tục tăng cường dự trữ vàng. Nhìn đến đây bạn sẽ hiểu rõ, nếu đồng USD tiếp tục suy yếu, niềm tin vào USD liên tục sụp đổ, các quốc gia để né tránh rủi ro tất yếu sẽ tăng cường thu mua vàng. Khi các NHTW liên tục đặt cược vào vàng, nó sẽ kéo theo tâm lý FOMO (mua đuổi) của các tổ chức và nhà đầu tư nhỏ lẻ. Đặc biệt là trong thời đại kinh tế toàn cầu đi xuống, cơ hội đầu tư sụt giảm và lãi suất liên tục hạ thấp như hiện nay, mua vàng gần như trở thành lựa chọn tất yếu của nhiều người.
Do đó, ngay cả khi giá vàng hiện tại đã giảm về mức của năm 2025, tôi vẫn luôn cho rằng làn sóng thị trường vàng lần này còn lâu mới kết thúc. Cùng với sự sụp đổ dần của vị thế bá chủ đồng USD, một cục diện tiền tệ mới sắp được tái định hình. Trong thời gian dài sắp tới, vàng có thể sẽ đi theo một xu hướng tổng thể là hướng lên, có thể là 3-5 năm, hoặc cũng có thể là 5-10 năm, thời gian cụ thể không ai nói trước được.
Sau vài năm điều chỉnh, giờ đây tỷ lệ dự trữ vàng của NHTW các nước đã vượt qua tỷ lệ nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ. Đây là một bước ngoặt lịch sử, có nghĩa là uy tín quốc gia của Mỹ đang bị định giá lại, và vị thế bá chủ của đồng USD cũng đang dần mất đi.
Nếu ông Trump tiếp tục thực thi chiến lược đảo ngược toàn cầu hóa của mình, các NHTW chắc chắn sẽ còn tiếp tục tăng cường dự trữ vàng. Nhìn đến đây bạn sẽ hiểu rõ, nếu đồng USD tiếp tục suy yếu, niềm tin vào USD liên tục sụp đổ, các quốc gia để né tránh rủi ro tất yếu sẽ tăng cường thu mua vàng. Khi các NHTW liên tục đặt cược vào vàng, nó sẽ kéo theo tâm lý FOMO (mua đuổi) của các tổ chức và nhà đầu tư nhỏ lẻ. Đặc biệt là trong thời đại kinh tế toàn cầu đi xuống, cơ hội đầu tư sụt giảm và lãi suất liên tục hạ thấp như hiện nay, mua vàng gần như trở thành lựa chọn tất yếu của nhiều người.
Do đó, ngay cả khi giá vàng hiện tại đã giảm về mức của năm 2025, tôi vẫn luôn cho rằng làn sóng thị trường vàng lần này còn lâu mới kết thúc. Cùng với sự sụp đổ dần của vị thế bá chủ đồng USD, một cục diện tiền tệ mới sắp được tái định hình. Trong thời gian dài sắp tới, vàng có thể sẽ đi theo một xu hướng tổng thể là hướng lên, có thể là 3-5 năm, hoặc cũng có thể là 5-10 năm, thời gian cụ thể không ai nói trước được.
Nhưng có thể khẳng định rằng, xét về dài hạn, đà tăng của giá vàng là không hề thay đổi. Đây là cách phân tích vấn đề từ bản chất của sự việc.
3. Tại sao gần đây giá vàng lại giảm mạnh?
Luôn luôn có người hỏi: Vậy tại sao bây giờ giá vàng lại giảm sâu như thế? Rõ ràng Mỹ và Iran vẫn đang đánh nhau, tại sao mọi người đột nhiên lại không mua vàng nữa?
Nguyên nhân khá phức tạp, dưới đây là một cách giải thích đơn giản nhất cho mọi người dễ hiểu:
Lạm phát nội địa của Mỹ ngẩng đầu trở lại, kỳ vọng Mỹ tăng lãi suất lại xuất hiện. Khi chỉ số USD (DXY) mạnh lên, vàng sẽ tương đối yếu đi. Hai yếu tố này giống như hai đầu của một chiếc bập bênh vậy.
Đợt bùng nổ trước đó tăng quá mạnh, ứng trước các kỳ vọng tương lai. Trong giai đoạn 2024-2026, chưa đầy hai năm, vàng đã tăng từ $1600 lên $5600/ounce, mức tăng vượt quá 250%. Thị trường quá điên cuồng, nên ở giữa bắt buộc phải có những đợt điều chỉnh mang tính giai đoạn.
Trước đây ai cũng nói "thời loạn tích vàng", nên mọi người nghĩ Mỹ - Iran đánh nhau thì vàng chắc chắn sẽ tăng. Nhưng mọi người đã bỏ qua một yếu tố khác: Chiến tranh nổ ra ở khu vực Trung Đông. Khi khủng hoảng năng lượng toàn cầu xuất hiện, nó sẽ khơi mào lạm phát. Lạm phát lại khơi mào kỳ vọng tăng lãi suất của các nước. Điều này dẫn đến thuộc tính trú ẩn rủi ro của vàng bị đè nén nhờ logic "Lạm phát - Tăng lãi suất", tạo ra một xu hướng thị trường khiến nhiều người không thể hiểu nổi.
Ngành công nghiệp AI trong nước Mỹ đã hút đi một lượng vốn khổng lồ. Giá trị vốn hóa của nhóm 7 ông lớn công nghệ Mỹ (Magnificent Seven) lên tới 22 nghìn tỷ USD, bong bóng AI đã chia sẻ bớt một phần dòng vốn đáng lẽ phải chảy vào vàng.
Các NHTW do lo ngại thiếu dầu nên đã mua vào một lượng lớn dầu mỏ, dẫn đến không có đủ nguồn vốn để tích trữ vàng, từ đó ảnh hưởng đến xu hướng của giá vàng.
Đó chính là những nguyên nhân có thể có đằng sau đợt sụt giảm giá vàng lần này.
Luôn luôn có người hỏi: Vậy tại sao bây giờ giá vàng lại giảm sâu như thế? Rõ ràng Mỹ và Iran vẫn đang đánh nhau, tại sao mọi người đột nhiên lại không mua vàng nữa?
Nguyên nhân khá phức tạp, dưới đây là một cách giải thích đơn giản nhất cho mọi người dễ hiểu:
Lạm phát nội địa của Mỹ ngẩng đầu trở lại, kỳ vọng Mỹ tăng lãi suất lại xuất hiện. Khi chỉ số USD (DXY) mạnh lên, vàng sẽ tương đối yếu đi. Hai yếu tố này giống như hai đầu của một chiếc bập bênh vậy.
Đợt bùng nổ trước đó tăng quá mạnh, ứng trước các kỳ vọng tương lai. Trong giai đoạn 2024-2026, chưa đầy hai năm, vàng đã tăng từ $1600 lên $5600/ounce, mức tăng vượt quá 250%. Thị trường quá điên cuồng, nên ở giữa bắt buộc phải có những đợt điều chỉnh mang tính giai đoạn.
Trước đây ai cũng nói "thời loạn tích vàng", nên mọi người nghĩ Mỹ - Iran đánh nhau thì vàng chắc chắn sẽ tăng. Nhưng mọi người đã bỏ qua một yếu tố khác: Chiến tranh nổ ra ở khu vực Trung Đông. Khi khủng hoảng năng lượng toàn cầu xuất hiện, nó sẽ khơi mào lạm phát. Lạm phát lại khơi mào kỳ vọng tăng lãi suất của các nước. Điều này dẫn đến thuộc tính trú ẩn rủi ro của vàng bị đè nén nhờ logic "Lạm phát - Tăng lãi suất", tạo ra một xu hướng thị trường khiến nhiều người không thể hiểu nổi.
Ngành công nghiệp AI trong nước Mỹ đã hút đi một lượng vốn khổng lồ. Giá trị vốn hóa của nhóm 7 ông lớn công nghệ Mỹ (Magnificent Seven) lên tới 22 nghìn tỷ USD, bong bóng AI đã chia sẻ bớt một phần dòng vốn đáng lẽ phải chảy vào vàng.
Các NHTW do lo ngại thiếu dầu nên đã mua vào một lượng lớn dầu mỏ, dẫn đến không có đủ nguồn vốn để tích trữ vàng, từ đó ảnh hưởng đến xu hướng của giá vàng.
Đó chính là những nguyên nhân có thể có đằng sau đợt sụt giảm giá vàng lần này.
4. Khi nào đợt sóng này mới kết thúc và có nên bán ra không?
Hiểu được điều này rồi, chúng ta hãy cùng nhìn vào câu hỏi mà mọi người quan tâm nhất: Làn sóng thị trường vàng lần này rốt cuộc khi nào mới chính thức kết thúc? Chúng ta có nên bán ra hay không?
Quan điểm của tôi là không ai có thể dự đoán được đỉnh của vàng ở đâu. Bởi vì một tài sản được thúc đẩy bởi tâm lý thì mức giá cao kỷ lục của nó chắc chắn sẽ có tính bất định. Niềm tin vào vàng của các nhà đầu tư trên khắp thế giới không giống nhau. Bạn nghĩ $6000/ounce là đỉnh, nhưng có thể Phố Wall nghĩ $7000 mới là đỉnh, thậm chí một số tài phiệt lớn còn cho rằng phải là $10000. Mức độ niềm tin khác nhau thì tự nhiên không thể có một câu trả lời thống nhất.
Nhưng chúng ta có thể tìm thấy một vật tham chiếu từ kinh nghiệm lịch sử:
Vào năm 1971, khi hệ thống Bretton Woods sụp đổ, đồng USD hủy bỏ việc neo giá với vàng, tỷ lệ vàng trong dự trữ tiền tệ của các NHTW toàn cầu là 35%. Sau đó, làn sóng lạm phát cao toàn cầu vào thập niên 70 đã đẩy tỷ lệ này lên mức cao nhất mọi thời đại là 62.4%. Phải đến thập niên 80 khi lạm phát hạ nhiệt, tỷ lệ này mới dần tuột dốc. Cuối cùng đến năm 1991 khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, Mỹ độc tôn vị trí bá chủ, tỷ lệ này giảm xuống còn 32.1%. Từ đó trở đi, con số này biến động liên tục nhưng hầu hết các thời kỳ đều không vượt quá 20%, cho đến khi đợt sóng tăng giá vừa qua xuất hiện.
Nếu tính theo tỷ lệ 32.1% của năm 1991, để tăng từ mức 23.33% hiện tại lên 32.1% sẽ cần khoảng thời gian khoảng 3 năm. Nếu lấy mục tiêu dự định là 35%, thì sẽ cần khoảng 4 năm. Đây là tiến trình đại thể được suy tính dựa trên tốc độ mua vàng hiện tại của các NHTW. Tức là dự đoán trước đó của mọi người là quanh năm 2030 có thể sẽ xuất hiện một vùng đỉnh. Đây là xu hướng dài hạn, nếu bạn là nhà đầu tư dài hạn thì có thể tham khảo mốc thời gian này.
Còn nếu bạn vô cùng lo lắng về thị trường hiện tại, thì cũng có thể có một tiêu chuẩn: Theo dự đoán của nhiều tổ chức uy tín, lấy giá vàng cuối tháng 1 năm 2026 làm mốc neo, thì đó có thể là mức đỉnh cao nhất trong ít nhất 1 năm tới hoặc lâu hơn. Có lẽ chỉ có thể nói thế thôi vì có những hạn chế và mức phạt nặng nếu ai đó quy tội tuyên truyền sai sự thật. Nói ít hiểu nhiều, chỉ cẩn mọi người tự hiểu là được.
Hiểu được điều này rồi, chúng ta hãy cùng nhìn vào câu hỏi mà mọi người quan tâm nhất: Làn sóng thị trường vàng lần này rốt cuộc khi nào mới chính thức kết thúc? Chúng ta có nên bán ra hay không?
Quan điểm của tôi là không ai có thể dự đoán được đỉnh của vàng ở đâu. Bởi vì một tài sản được thúc đẩy bởi tâm lý thì mức giá cao kỷ lục của nó chắc chắn sẽ có tính bất định. Niềm tin vào vàng của các nhà đầu tư trên khắp thế giới không giống nhau. Bạn nghĩ $6000/ounce là đỉnh, nhưng có thể Phố Wall nghĩ $7000 mới là đỉnh, thậm chí một số tài phiệt lớn còn cho rằng phải là $10000. Mức độ niềm tin khác nhau thì tự nhiên không thể có một câu trả lời thống nhất.
Nhưng chúng ta có thể tìm thấy một vật tham chiếu từ kinh nghiệm lịch sử:
Vào năm 1971, khi hệ thống Bretton Woods sụp đổ, đồng USD hủy bỏ việc neo giá với vàng, tỷ lệ vàng trong dự trữ tiền tệ của các NHTW toàn cầu là 35%. Sau đó, làn sóng lạm phát cao toàn cầu vào thập niên 70 đã đẩy tỷ lệ này lên mức cao nhất mọi thời đại là 62.4%. Phải đến thập niên 80 khi lạm phát hạ nhiệt, tỷ lệ này mới dần tuột dốc. Cuối cùng đến năm 1991 khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, Mỹ độc tôn vị trí bá chủ, tỷ lệ này giảm xuống còn 32.1%. Từ đó trở đi, con số này biến động liên tục nhưng hầu hết các thời kỳ đều không vượt quá 20%, cho đến khi đợt sóng tăng giá vừa qua xuất hiện.
Nếu tính theo tỷ lệ 32.1% của năm 1991, để tăng từ mức 23.33% hiện tại lên 32.1% sẽ cần khoảng thời gian khoảng 3 năm. Nếu lấy mục tiêu dự định là 35%, thì sẽ cần khoảng 4 năm. Đây là tiến trình đại thể được suy tính dựa trên tốc độ mua vàng hiện tại của các NHTW. Tức là dự đoán trước đó của mọi người là quanh năm 2030 có thể sẽ xuất hiện một vùng đỉnh. Đây là xu hướng dài hạn, nếu bạn là nhà đầu tư dài hạn thì có thể tham khảo mốc thời gian này.
Còn nếu bạn vô cùng lo lắng về thị trường hiện tại, thì cũng có thể có một tiêu chuẩn: Theo dự đoán của nhiều tổ chức uy tín, lấy giá vàng cuối tháng 1 năm 2026 làm mốc neo, thì đó có thể là mức đỉnh cao nhất trong ít nhất 1 năm tới hoặc lâu hơn. Có lẽ chỉ có thể nói thế thôi vì có những hạn chế và mức phạt nặng nếu ai đó quy tội tuyên truyền sai sự thật. Nói ít hiểu nhiều, chỉ cẩn mọi người tự hiểu là được.
5. Lời kết
Tóm lại, nhận định dài hạn của tôi về xu hướng giá vàng là không thay đổi. Chỉ cần cục diện địa chính trị thế giới chưa ổn định hoàn toàn, vị thế bá chủ của đồng USD chưa chính thức bàn giao, và xu hướng bơm tiền toàn cầu chưa đảo ngược, thì xu hướng tăng giá dài hạn của vàng vẫn tương đối vững chắc.
Tuy nhiên, ổn định trong dài hạn không có nghĩa là ở giữa sẽ không xuất hiện những đợt điều chỉnh dữ dội. Nếu bạn thực sự quá lo lắng, việc hiện thực hóa lợi nhuận một phần (chốt lời) để đổi lấy sự an tâm cũng là một lựa chọn hoàn toàn hợp lý, nhất là trong những giai đoạn có nhiều biến động cực đoan.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét